Cách chọn máy lọc nước tốt cho sức khỏe

1. Uống nước lạnh hay nước nóng tốt hơn?

Khi thời tiết vào hè, nhu cầu về nước của chúng ta cũng nhiều hơn. Để giải khát, nhiều người còn thích uống nước lạnh hoặc đổi khẩu vị bằng cách pha cà phê, pha trà với nước nóng. Tuy nhiên, giữa nước lạnh và nước nóng thì nên uống loại nào tốt hơn ạ thưa bác sĩ?

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Rõ ràng ai cũng cần nước, chúng ta không thở trong vòng vài phút thì sẽ chết. Cơ thể không uống nước từ một đến ba ngày có thể đe dọa đến tính mạng nhưng nhịn đói có thể kéo dài hơn. Vì sao nước quan trọng?

Trước hết nước là dung môi để hòa tan và hỗ trợ cho các phản ứng hóa học, hấp thu các chất dinh dưỡng đưa vào trong cơ thể. Chúng ta sẽ chết đói nếu không có chất dinh dưỡng.

Thứ hai, mỗi ngày chúng ta đưa vào các hóa chất có hại vào trong cơ thể, muốn chúng ra khỏi cơ thể thì phải thông qua nước.

Thứ ba chính là duy trì được thân nhiệt của mình. Muốn điều hòa và giữ được thân nhiệt tốt cũng là vai trò của nước. Ngoài ra, nước cũng giữ vai trò làm đẹp. Chúng ta thiếu nước sẽ khiến da nhăn nheo, lưỡi khô gây khó khăn trong giao tiếp.

Mỗi ngày chúng ta phải cung cấp nước cho cơ thể, lượng nước sẽ tùy thuộc vào lứa tuổi và cân nặng của mỗi người. Người lớn cần 40ml lít nước/một kg cơ thể trong một ngày. Như vậy, người trưởng thành cần dùng lượng nước từ 2-3 lít mỗi ngày. Chúng ta có nước nóng và nước lạnh.

Nước lạnh có một ưu điểm: khi bạn uống một ngụm nước lạnh trong thời tiết nắng nóng, ta sẽ có cảm giác sảng khoái trong khoang miệng. Khoang miệng và lưỡi cảm thấy mát, khi ta nuốt ta sẽ có cảm giác thoải mái, dễ chịu và đỡ khát. Đó là lợi ích về mặt cảm quan và tinh thần.

Nước nóng có một điểm lợi khác: nước nóng là nhiệt độ nóng. Nóng tức là nhiệt độ cao hơn nhiệt độ môi trường. Nước có nhiệt độ cao hơn từ 10 đến 15% được định nghĩa là nước nóng. Nước từ 40-100 độ C, đó là nước nóng. Nước nóng dùng để pha trà và cà phê. Ta không thể uống nước nóng, uống nước nóng sẽ khiến ta bị bỏng ở các cấp độ khác nhau. Nếu ta bị bỏng ở lưỡi, ở niêm mạc sẽ gây ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe. Tuyệt đối ta không uống nước nóng.

Nước lạnh là nước dưới 10 độ C, tất nhiên chúng ta uống được. Tuy nhiên, chúng ta sẽ bàn kỹ hơn về loại nước này vì cơ bản nó tùy thuộc vào tuổi tác và tình trạng cơ thể.

2. Điểm giống nhau và khác nhau của máy lọc nước? Các tiện ích?

Như bác sĩ đã nói, nước nóng hay lạnh thì cũng đều phải được lọc sạch trước khi sử dụng. Vì vậy nhiều người tiêu dùng đã ưu tiên lựa chọn máy lọc nước tích hợp tính năng nóng lạnh để vừa lọc sạch nước vừa có nước nóng lạnh. Tuy nhiên, trên thị trường hiện nay có nhiều dòng khác nhau như máy lọc nước nóng nguội, nóng lạnh, nóng nguội lạnh khiến cho người dùng khó phân biệt. Thưa TS Phạm Trung Kiên,  những dòng này giống và khác nhau ở điểm nào?

TS Phạm Trung Kiên: Các loại máy nào giống nhau về cách lọc nước. Tuy nhiên, chúng ta có dòng nóng lạnh (cung cấp nước nóng và nước lạnh), dòng nóng nguội (cung cấp nước nóng và nước nguội) và dòng nóng nguội lạnh (cả ba nước cùng một lúc).

Thưa bác sĩ Diệp, trong nhịp sống hiện đại, nhiều gia đình muốn dùng máy lọc nước nóng nguội, nóng lạnh hoặc nóng nguội lạnh vì mang lại nhiều tiện ích. Vậy cụ thể đó là những tiện ích gì ạ?

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Mỗi máy lọc nước đều có lợi riêng. Cái lợi đầu tiên chính là không tốn tiền để mua bình chứa nước nóng, ấm. Thứ hai, đó là tính tiện lợi.

Xét về tính an toàn, đây là cách giảm thiểu nguy cơ cháy nổ. Điểm an toàn tiếp theo chính là nó an toàn đến sức khỏe hơn phương pháp đun nấu truyền thống. Sự tiện lợi ở đây chính là có nước nóng, nguội và lạnh để dùng, cách làm này giúp chúng ta tiết kiệm thời gian. Đây là điều tốt cho người phụ nữ có gia đình bận rộn, nhu cầu sử dụng nước mỗi ngày rất nhiều. Các người thân khác trong gia đình cũng phải tham gia vào việc nấu nước.

Thông thường chúng ta cần uống nước 8 lần một ngày, mỗi ngày chúng ta chỉ ăn ba bữa nhưng cung cấp nước cho cơ thể là liên tục. Vì vậy, chúng ta có thể tiết kiệm thời gian và kinh tế. Xét về mặt môi trường, chúng ta có một thuận lợi. Nếu xét về bình diện chung, dùng nước đóng chai sẽ thải rác nhựa rất nhiều. Hơn nữa, dùng các phương pháp khác cũng làm tăng nguy cơ ô nhiễm môi trường hơn ví dụ như dùng điện, củi, rơm để đun nước chính là tạo ra khói. Đây là tác động không tốt đối với môi trường, có lợi ở nhiều bề mặt chứ không chỉ có lợi một bề mặt.

3. Sự khác biệt giữa các loại máy? Nên dùng loại nào sẽ tốt hơn?

Thưa TS, nhiều người vẫn hay gọi máy lọc nước nóng lạnh là cây nước nóng lạnh. Như vậy có chính xác không hay 2 loại này khác nhau ạ?

TS Phạm Trung Kiên: Thuật ngữ máy lọc nước nóng lạnh và cây nước nóng lạnh đều có chức năng cung cấp nhiệt độ cho nước để ta sử dụng (nhiệt độ thấp cao). Máy lọc nước lại có chức năng đặc biệt, nó bổ sung khoáng trong khi cây nóng lạnh không làm được điều này.

Rõ ràng, xanh và sạch là hai yếu tố quan trọng vì chúng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người sử dụng. Ta có thể có sản phẩm sử dụng ngay từ máy lọc nước. Ngoài ra, ta có thể chủ động với chất lượng nước và bổ sung thêm khoáng chất cần tái nạp khi vận động với cường độ cao.

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp - Phó chủ tịch Hội Dinh dưỡng Việt Nam

Theo tư vấn của TS, chúng ta đã biết được máy lọc nước nóng lạnh và cây nước nóng lạnh khác nhau như thế nào. Vậy theo ý kiến của bác sĩ, chúng ta nên dùng máy lọc nước nóng lạnh hay cây nước nóng lạnh ạ?

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Tất cả tùy thuộc vào hoàn cảnh sống và môi trường nước của mỗi người, kể cả mặt kinh tế. Vì vậy, chúng ta sẽ cân nhắc như thế này. Chúng ta sẽ có hai điểm lợi khi sử dụng máy lọc nước nóng lạnh.

Điểm lợi thứ nhất chính là có nguồn nước sạch vì máy đã lọc bỏ những yếu tố gây hại cho sức khỏe. Thứ hai, nó sẽ bổ sung chất khoáng tự nhiên cho chúng ta. Ví dụ, 20% Magie được cung cấp vào cơ thể qua đường nước, 80% còn lại là ăn ngũ cốc và rau củ, thịt. Tuy nhiên, 20% Magie từ máy lọc nước sẽ bù khoáng chất cho cơ thể.

Giữa việc tăng nhiệt hay giảm nhiệt để có được nguồn nước có nhiệt độ ở mức lạnh và nhiệt độ ở mức nóng của máy lọc nước và cây nước nóng đều giống nhau, nên ta sẽ không so sánh.

Nếu có điều kiện kinh tế, bạn nên mua máy lọc nước. Bạn ở các vùng có nhiệt độ môi trường đòi hỏi bạn phải đáp ứng nhiệt độ để có nước lạnh dễ chịu, bạn nên mua loại có chức năng làm lạnh. Nếu bạn cảm thấy môi trường này bình thường và bạn chỉ cần nước nguội thì nhà kinh doanh sẽ tư vấn cho các bạn.

Một chi tiết cần xem xét là nguồn nước để đưa vào máy lọc nước vì nguồn nước không đảm bảo chất lượng vệ sinh theo quy định và theo kỹ thuật quy chuẩn của quốc gia, ưu tiên của bạn là mua máy lọc nước. Ví dụ như bạn sử dụng nước giếng hay nước sông, suối được dẫn về nhà, bạn đun nước thì rõ ràng không tốt. Việc sử dụng than, sỏi lọc nước gây ảnh hưởng về mặt sức khỏe. Đó là ưu tiên thứ hai để chúng ta lựa chọn, chúng ta nên mua máy lọc nước có tính năng lọc.

Điều kiện tiên quyết của cây lọc nước chính là bình nước mình mua về. Muốn để úp bình nước lên cây lọc nước, nó phải sạch. Nếu nguồn nước không được sạch, cây lọc nước không có tính năng lọc nên bạn uống phải nguồn nước không tốt.

TS Phạm Trung Kiên - Giảng viên trường ĐH Bách khoa TPHCM

Thưa TS, máy lọc nước có thêm chức năng nóng hoặc lạnh thì quy trình lọc có khác gì so với máy lọc nước thông thường không ạ?

TS Phạm Trung Kiên: Về cơ bản, máy lọc nước phải có chức năng lọc. Xét về quy trình thông thường, nó sẽ gồm ba phần: lõi lọc khô, lõi lọc tinh và phần bù khoáng. Tuy nhiên, máy nước nóng nguội lạnh sẽ có thêm chức năng làm nóng và làm lạnh của dòng nước đầu ra. Nhiệt độ như thế sẽ không bị ảnh hưởng trong quá trình lọc mà nó ảnh hưởng đến dòng nước được đẩy ra.

Như TS nói thì máy lọc nước nóng lạnh sẽ có thêm bộ phận làm lạnh. Theo như tôi tìm hiểu thì còn chia ra làm 2 loại là công nghệ làm lạnh bằng block và bằng chip. Vậy hai công nghệ này khác nhau như thế nào ạ? Và người dùng nên chọn công nghệ nào ạ?

TS Phạm Trung Kiên: Cơ chế làm lạnh ở đây là chúng ta trao đổi nhiệt với chất cản nhiệt và nhiệt độ hạ xuống bằng công nghệ cơ bản hiện nay là công nghệ block và chip. Công nghệ block có ưu điểm là hệ thống giải nhiệt tốt, làm lạnh sâu từ 5 đến 10 độ C và độ bền tốt hơn so với công nghệ làm lạnh bằng chip.

Ta lấy chip vi tính dùng hộp thời gian để làm ví dụ, theo thời gian thì chúng sẽ thoát nhiệt. Nhiệt độ của nó không thể nào sâu được và độ ổn định của nhiệt độ không thể tốt bằng độ ổn định nhiệt độ mà chúng ta tiến hành làm lạnh bằng công nghệ block. Tuy nhiên, công nghệ làm lạnh bằng chip lại rẻ hơn, cho nên nó sẽ tùy thuộc vào ngân sách mà người dùng sẽ sử dụng.

4. Điểm lợi của nước ấm và nước lạnh

Theo như bác sĩ nói uống nước lạnh hay nước ấm đúng cách sẽ phát huy tối đa lợi ích cho sức khỏe. Vậy khi nào nên uống nước lạnh hay ấm và mang lại tác dụng gì ạ?

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Nước ấm và nước lạnh đều có lợi ích. Tuy nhiên, nhiệt độ của chúng khác nhau nên chúng sẽ có tác động khác nhau. Chúng ta cùng phân tích xem vì sao họ uống nước ấm và nước lạnh? Nếu bạn uống nước ấm, nhiệt độ của nước tương thích với nhiệt độ cơ thể của mình, thông thường nhiệt độ của chúng ta nằm vào khoảng 37 độ C. Sử dụng nước ấm sẽ không tốn thêm năng lượng tăng thêm nước vì nó tương thích với nhiệt độ cơ thể.

Vì vậy, ta có cảm giác dễ chịu và nước ấm hỗ trợ cho các tế bào một cách bình thường. Hơn nữa, nước ấm giúp giữ nhiệt và điều hòa thân nhiệt. Lợi ích lớn nhất của nước ấm chính là không tác động đến chức năng hoạt động và điều nhiệt của cơ thể. Do đó, chúng ta nên uống nước ấm.

Không phải tất cả mọi người đều có thể uống nước lạnh. Nếu ta uống nước lạnh nhiều, nó sẽ gây ra tác động không tốt, đặc biệt là những người có bệnh lý về đường tiêu hóa, người cao tuổi, người bị suy dinh dưỡng và những người có chất lượng không tốt ở răng. Uống nước lạnh sẽ gây ra hai tác động xấu.

Thứ nhất, nó khiến nhiệt độ đường tiêu hóa hạ xuống. Ta có cảm giác mát miệng khi uống nước lạnh, nhưng bên trong cơ thể phải điều nhiệt thêm. Đó là lý do vì sao người cao tuổi, người bị bệnh lý đường tiêu hóa, người có bệnh lý răng miệng đều được bác sĩ khuyên uống nước nguội và uống nước ấm vừa phải.

Hầu hết người bình thường có thể uống nước lạnh, ta chỉ nên uống nước lạnh vào ban ngày. Trời mát vào sáng sớm và buổi tối chính là thời điểm hạn chế uống nước lạnh. Có nước ấm từ máy lạnh và nóng, tôi có thể sử dụng cả lạnh và nóng. Khi pha hai nước đó với nhau, tôi có thể có nước ấm dùng hằng ngày.

Nhiều người cho rằng uống nước lạnh sẽ giúp giảm cân hơn, như vậy có đúng không ạ? Mời bác sĩ chia sẻ vấn đề này.

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Có một số nghiên cứu cho rằng nước lạnh làm giảm khả năng dung nạp năng lượng vào trong cơ thể khoảng 13% trước bữa ăn. Nếu ta ăn ít hơn, nó có hỗ trợ cho việc kiểm soát cân nặng tốt hơn. Có một số nghiên cứu khác cho rằng nếu chúng ta kết hợp một số yếu tố.

Yếu tố thứ nhất là người cần giảm cân cần một chế độ dinh dưỡng thiết thực. Yếu tố thứ hai chính là vận động và tập luyện thể lực, đó là hai yếu tố cơ bản. Khi kết hợp hai yếu tố này với yếu tố thứ ba: sử dụng nước lạnh và không sử dụng nước lạnh, họ thấy nhóm sử dụng nước lạnh giảm cân tốt hơn so với nhóm không sử dụng nước lạnh.

Nguyên nhân là khi chúng ta đưa nước lạnh vào trong cơ thể thì cơ thể phải dùng nhiệt lượng để nâng nhiệt độ nước lên 37 độ C. Người ta nhận thấy nâng nhiệt độ này lên sẽ tiêu hao năng lượng trong cơ thể từ 20 đến 23%. Nó sẽ kéo dài trong 60 phút. Vì vậy, người ta sẽ áp dụng kỹ thuật dùng nước lạnh đối với người cần kiểm soát cân nặng.

Tuy nhiên, bạn cần ghi nhớ một điều: chỉ uống nước lạnh bạn không thể giảm cân được. Bạn cần kết hợp với hai yếu tố vừa được trao đổi chính là có chế độ dinh dưỡng thích hợp và vận động thể lực đúng cách. Có được các thành tố này, ta sẽ đạt hiệu quả cao hơn.

Thưa bác sĩ, như bác sĩ nói thì nước lạnh có tác dụng giải khát cực sảng khoái. Thế nhưng có trường hợp nào chúng ta nên không nên dùng nước lạnh mà nên dùng nước ấm từ nước nóng để nguội là tốt nhất không ạ? Những lúc đó nước ấm mang lại tác dụng gì cho cơ thể ạ?

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Thông thường chúng ta sử dụng nước nguội. Nước nguội là phù hợp nhất với mục tiêu của cơ thể. Tốt nhất, chúng ta nên sử dụng nước nguội. Chúng ta có thể sử dụng nước nguội cho tất cả mọi người và vào mọi thời gian trong ngày. Nó sẽ đáp ứng tất cả nhu cầu của cơ thể.

Ta cần xem nước lạnh có lợi ích gì. Lợi ích thứ nhất ta sẽ cảm thấy dễ chịu hơn. Thứ hai, nó làm tăng khả năng tiêu hao bớt năng lượng. Do đó nó sẽ thích hợp với người cần kiểm soát cân nặng.

Thêm nữa, nó cũng thích hợp với một số đối tượng có chuyển hóa cơ bản cao. Ví dụ như nam có chuyển hóa cơ bản cao hơn nữ nên họ dễ nóng. Nóng ở đây là nóng trong người chứ không phải là nóng nảy. Trường hợp này là nhiệt độ tăng do chuyển hóa cơ bản cao. Thứ hai là nhóm người phải hoạt động ngoài trời. Khi họ phải lao động ngoài trời liên tục, họ cần có cảm giác dễ chịu ngay. Do đó, bạn có thể sử dụng nước lạnh để có được cảm giác dễ chịu.

Nước ấm hỗ trợ cho quá trình tiêu hóa tốt hơn, đặc biệt một số chất dinh dưỡng đòi hỏi ở môi trường ấm để hỗ trợ cho quá trình thủy phân chuyển hóa tốt hơn. Ta có thể áp dụng kỹ thuật này đối với các đối tượng có đường tiêu hóa kém, đối tượng bị ốm và trẻ em.

Nước ấm giúp giảm tình trạng táo bón vì nó kích thích nhu động ruột hoạt động tốt hơn thông qua việc tác động vào cơ trơn ở đường tiêu hóa. Ta có thể áp dụng cho người bị táo bón cao vì có chế độ dinh dưỡng không cân đối hoặc do quá trình lão hóa.

Ví dụ như người cao tuổi, người có bệnh lý ở đường tiêu hóa, trẻ em đặc biệt là trẻ nhỏ. Do đó, chúng ta ưu tiên sử dụng nước ấm. Trong một số trường hợp, cha mẹ vội vã chế nước nóng khi con khóc. Khi các em uống, các em bị bỏng ở niêm mạc miệng lưỡi nhìn thấy tội nghiệp cho các em.

Chúng tôi muốn tóm tắt lại một lần nữa rằng nước ấm tốt cho tất cả mọi người. Nên dùng nước lạnh vào ban ngày và không được dùng nước lạnh cho đối tượng đang phải sử dụng nước ấm.

Dẫn chương trình Ngọc Hương

5. Tiêu chuẩn kỹ thuật của máy lọc nước

Như TS chia sẻ trước đó, công nghệ làm lạnh có loại chip và block. Còn công nghệ làm nóng trong các dòng nóng nguội, nóng nguội lạnh thì ứng dụng công nghệ gì ạ?

TS Phạm Trung Kiên: Trái ngược với làm lạnh, chúng ta cần làm nóng nhằm hòa tan các chất dinh dưỡng trong cơ thể. Đối với hệ thống làm nóng, chúng ta có hai công nghệ cơ bản: làm nóng bằng điện trở trong và điện trở ngoài. Điện trở ngoài (điện trở vòng) sẽ giúp hệ số an toàn nâng lên nhằm tránh rò rỉ điện khi sử dụng.

Công nghệ làm nóng bằng điện trở trong sẽ tiếp xúc trực tiếp với dòng nước. Ta sẽ thấy hiện tượng rò rỉ và hòa tan của kim loại bám vào dòng nước và nó sẽ gây ảnh hưởng đến cơ thể chúng ta. Công nghệ làm nóng bằng điện trở ngoài là quá trình trao đổi nhiệt gián tiếp không gây ảnh hưởng đến sức khỏe. Giống như bình nước nóng lạnh chúng ta sử dụng ở nhà tắm, sử dụng công nghệ làm nóng bằng điện trở ngoài an toàn hơn nhiều.

Thưa TS, chất lượng nước sau khi lọc của các loại máy lọc nước luôn là mối quan tâm của người dùng. Nước có sạch hay không thì rất khó phân biệt bằng mắt thường được. Vậy có tiêu chuẩn kỹ thuật nào mà máy lọc nước cần đạt được để chứng minh độ an toàn của nước không ạ?

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Nước sạch là nước đã thông qua xử lý nhằm sử dụng cho mục đích ăn uống và vệ sinh cơ thể hằng ngày. Bạn sẽ biết thế nào là nước sạch bằng mắt thường hay không thì chúng ta chịu chết. Ta sẽ có tiêu chuẩn để đánh giá. Ở Việt Nam, chúng ta có quy chuẩn kỹ thuật liên quan đến nước.

Ví dụ như quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nước sử dụng trong sinh hoạt, quy chuẩn kỹ thuật về nước đóng chai, quy chuẩn quốc gia về nước thông qua sử dụng về các máy lọc nước sử dụng trong gia đình. Tất nhiên, chúng ta phải tuân thủ các tiêu chuẩn của quốc gia đó. Nếu đạt được các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia đó, nước an toàn để sử dụng.

Chúng ta sẽ có một ví dụ về quy chuẩn quốc gia, nước sạch sử dụng cho sinh hoạt hằng ngày. Chúng ta có 99 tiêu chí và nó phân thành 6 nhóm thông số. Nhóm thông số thứ nhất vô cùng quan trọng, đó là nhóm vi sinh vật.

Nhóm thông số thứ hai là nhóm thông số về mặt cảm quan, ví dụ như mùi, màu, vị, độ tinh khiết, độ trong. Chúng ta có thể nhìn được những thứ này nhưng vi sinh chúng ta không thể nhìn được vi sinh vật. Vì vậy, ta cần các thiết bị đánh giá, đo lường và có các trung tâm đánh giá đo lường cái máy lọc nước mà ta đang sử dụng mà công ty sản xuất có đạt được tiêu chuẩn hay không.

Ta sẽ có nhóm thông số kỹ thuật về vô cơ, hữu cơ và nhóm thông số kỹ thuật liên quan đến việc có tồn dư các thuốc bảo vệ thực vật và có liên quan đến chiếu xạ hay không. Tất cả những tiêu chí này là những cả một hệ thống quy chuẩn quốc gia mà bất cứ một đơn vị sản xuất ở nước nào phải đạt được trong việc sản xuất nước. Vì vậy, ta cần xem xét về nhà máy, thương hiệu, mức độ chấp hành nghiêm chỉnh các quy định của pháp luật. 

Ngoài ra, nhiều người vẫn thắc mắc là máy lọc nước nóng lạnh, nóng nguội thường phải làm nóng và làm lạnh thì có tốn nhiều điện không? Mời TS Phạm Trung Kiên giải đáp về vấn đề này.

TS Phạm Trung Kiên: Khi chúng ta nâng nhiệt độ hoặc hạ nhiệt độ thì việc tốn điện là đương nhiên. Tuy nhiên, chúng ta cần so sánh về hiệu quả sử dụng với bình đun siêu tốc hoặc quá trình làm mát của tủ lạnh. Máy lọc nước có công suất chỉ 500W trong khi bình đun siêu tốc có công suất gấp 3,4 lần tương đương 2000W. Như vậy, chúng ta có thể dễ dàng thấy rằng máy lọc nước tiết kiệm điện hơn bình đun siêu tốc.

Nhìn về quá trình lâu dài, máy lọc nước không tiêu tốn năng lượng bằng tủ lạnh hoặc bình đun siêu tốc.

Như TS giải thích thì máy lọc nước có thêm chức năng nóng hoặc lạnh thì sẽ có thêm các phần điện. Như vậy làm sao để đảm bảo an toàn cho người dùng ạ?

TS Phạm Trung Kiên: Việc an toàn điện cho khi sử dụng, đặc biệt là các gia đình có con nhỏ, là vấn đề cần được quan tâm.

Trong quy mô gia đình, cần kiểm tra thiết bị điện để tránh hiện tượng điện rò ra ngoài. Đối với máy lọc nước có chức năng nóng hoặc lạnh thì sẽ có phần cảm biến. Nếu có hiện tượng rò điện thì cảm biến này sẽ dừng hoạt động, tạo điện trở an toàn cho người sử dụng.

Các sản phẩm khi được đưa ra thị trường đều được kiểm tra về tiêu chí an toàn điện và đạt đúng chuẩn quy định. Khách hàng khi sử dụng có thể an tâm về các sản phẩm máy lọc nước trên thị trường.

Trên thị trường hiện nay được xem như “ma trận” của máy lọc nước nóng nguội, nóng lạnh và nóng nguội lạnh với đủ mức giá, công dụng khiến người tiêu dùng khó lựa chọn. Đứng ở phương diện kỹ thuật, xin hỏi TS Phạm Trung Kiên, những tiêu chí cơ bản mà một máy lọc nước cần phải có để lựa chọn là gì?

TS Phạm Trung Kiên: Việc lựa chọn được sản phẩm giữa “ma trận” máy lọc nước là bài toán rất khó vì nó phụ thuộc vào yếu tố giá thành và chức năng sử dụng.

Trên thị trường, có rất nhiều máy lọc nước với nhiều chức năng khác nhau, nhưng quan trọng nhất là chức năng lọc. Các chức năng đi kèm là làm nóng và làm mát.

Các chức năng làm nóng, làm ấm, làm mát phụ thuộc vào mục tiêu sử dụng của mỗi gia đình. Với gia đình có em bé, nhu cầu sử dụng nước ấm sẽ quan trọng hơn nhu cầu sử dụng nước nóng để pha cà phê.

Vì vậy, mỗi gia đình phải phụ thuộc vào nhu cầu sử dụng và kinh phí đầu tư để lựa chọn loại máy lọc nước phù hợp.

Vậy khi đứng ở phương diện dinh dưỡng, theo BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp chúng ta cần nắm những nguyên tắc cơ bản nào khi lựa chọn ạ?

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Ngoài các tiêu chí kỹ thuật, chúng ta cần phải quan tâm đến loại máy lọc nước này có bù khoáng hay không. Bởi vì, thông qua quá trình lọc, các chất dinh dưỡng có trong nước gần như đã được lọc sạch sẽ. Vì vậy, tiêu chí bù vi khoáng rất quan trọng.

Như chúng ta đã trao đổi từ đầu, hàng ngày, cơ thể chúng ta cần rất nhiều vitamin và chất khoáng. Nước cũng là nguồn cung cấp chất khoáng.

Trong nước có các chất khoáng rất cần thiết cho cơ thể, quan trọng nhất là Magie. Magie là chất có vai trò quan trọng đối với hoạt động của hệ thần kinh, hệ xương và các chức năng tiêu hóa. Vì vậy, chúng ta nên ưu tiên các máy lọc nước có bù khoáng.

Tiêu chí lọc cũng quan trọng không kém. Bởi vì, một trong những nguồn gây bệnh tiêu hóa là thông qua nguồn nước. Nếu máy lọc nước không tốt sẽ còn tồn tại vi sinh vật gây bệnh. Vi sinh vật không chỉ gây ra các bệnh về tiêu hóa mà còn các bệnh lý về ký sinh trùng, đây là các bệnh rất khó chữa trị. Vì vậy, cần chọn loại máy lọc thật sạch các vi sinh vật gây bệnh.

Nếu nước sau khi lọc vẫn còn kim loại thì sẽ gây hại cho tất cả các cơ quan trong cơ thể như gan, thận, não.

PHẦN 2: GIẢI ĐÁP THẮC MẮC CÙNG KHÁN THÍNH GIẢ

1. Trẻ nhỏ uống nước lạnh có ảnh hưởng đến sức khỏe?

Phạm Khánh Ly - phamlykhanh19…@gmail.com

Thưa các BS, em có bé nhỏ 8 tuổi ở nhà rất thích uống nước lạnh. Em không cho bé uống vì sợ bé bị viêm họng nhưng đôi khi bé vẫn lén uống. Vậy với trẻ nhỏ uống nước lạnh thì thực sự có ảnh hưởng đến sức khỏe không ạ? Mong BS cho em lời khuyên ạ.

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Do chúng ta để cho phần hầu họng khoang miệng của các cháu sử dụng nước lạnh nhiều thì hoạt động của các tế bào và niêm mạc của tế bào không được hoàn hảo. Do đó sẽ ảnh hưởng đến quá trình tống và đẩy bụi bẩn của môi trường. Vì vậy, nên cho em bé uống nước nguội, hạn chế uống nước lạnh.

2. Dùng máy lọc nước nào để lọc nước giếng, nước mưa?

Nguyễn Hồng Nguyên - hanhnguyen69…@gmail.com

Thưa các chuyên gia, nhà em dùng nước giếng, đôi khi là nước mưa thì nên dùng máy lọc nước có công nghệ màng lọc gì là phù hợp nhất ạ?

TS Phạm Trung Kiên: Ở một số địa phương, chúng ta chưa có điều kiện để sử dụng nước sạch do thủy cục cấp nên phải dùng nước giếng khoan hoặc nước mưa. Nhưng nước giếng hay nước mưa thì chúng ta không thể kiểm soát được nồng độ các chất có trong nước, đặc biệt là các chất gây hại cho cơ thể. Do đó, nhu cầu sử dụng máy lọc nước là rất cao.

Công nghệ các máy lọc nước hiện nay đang sử dụng là công nghệ thẩm thấu ngược RO và các lõi lọc tuần hoàn liên tiếp nhau để lọc bỏ các chất thô, chất cặn thô và các chất gây hại cho cơ thể.

3. Có nên chườm chân bằng nước lạnh từ máy lọc nước?

Nguyễn Minh Hiển - nguyenminhhien20…@gmail.com

Chào bác sĩ, tôi đi đá banh thường hay bị té bầm tím chân. Những lúc đó tôi hay dùng túi chườm nước nóng để giảm bầm nhưng một số người lại nói tôi nên chườm lạnh sẽ hiệu quả hơn. Theo bác sĩ thì tôi nên dùng túi chườm nước nóng hay nước lạnh ạ? Và nếu dùng nước sạch từ máy lọc nước chất lượng có tốt hơn nước nóng bình thường nấu lên hay không? Xin cảm ơn.

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Bạn băn khoăn khi đá banh bị bầm thì chườm nóng hay chườm lạnh sẽ tốt hơn. Lời khuyên là bạn chườm lạnh sẽ tốt hơn.

Vì khi chườm lạnh, tác động lên mô cơ thể gây ra hiện tượng co mạch, khiến bạn cảm thấy dễ chịu hơn và vết bầm cũng mau tan hơn.

Khi bạn chườm nóng, sẽ có hiện tượng giãn mạch, lượng máu sẽ nhiều hơn và có thể khiến vết bầm lâu lành hơn.

Nếu bạn dùng nước của máy lọc nước thì sẽ tốt hơn. Và nếu máy lọc nước có chức năng làm nóng thì bạn không cần phải đun nước. Trường hợp bạn sử nước đun sôi thì bạn chỉ diệt được 1 số loại vi trùng và không thể lọc được những kim loại nặng như máy lọc nước.

4. Có loại máy lọc nước nào mà tự mình điều chỉnh nhiệt độ không?

Hoàng Phan Linh - hoangdan04…@gmail.com

Mỗi lần pha sữa cho em bé em phải đun nước nên thấy bất tiện quá, hơn nữa như vậy sẽ không đo được nhiệt độ trong nước. Em muốn hỏi hiện nay trên thị trường có loại máy lọc nước nào mà có thể tự mình điều chỉnh nhiệt độ không ạ? Mong TS giải đáp giúp em. Cảm ơn ạ.

TS Phạm Trung Kiên: Khi chúng ta pha sữa thì nhiệt độ nước phải phù hợp để hòa tan và thủy phân hết các chất có trong sữa. Nhiệt độ pha sữa khoảng 45 độ C, nhưng nhiệt độ của nước nóng khoảng 90 độ C, khiến chúng ta phải làm nguội nước.

Khi làm nguội nước thì sẽ tốn thời gian và khó kiểm soát được nhiệt độ. Một số trường hợp chúng ta quên làm nguội nước sẽ khiến em bé bị bỏng niêm mạc.

Trên thị trường hiện nay, có rất nhiều dòng máy có chức năng làm nóng, làm nguội và làm mát phù hợp với các chế độ dinh dưỡng khác nhau.

Có loại nước ấm chuyên dụng cho sữa, có loại nước sẽ chuyên để pha trà và cà phê. Điều đó sẽ giúp chúng ta chủ động khi sử dụng và phù hợp với nhiều mục tiêu.

5. Tuổi thọ trung bình của máy lọc nước là bao lâu?

Trần Thái Châu - Tranthaichau09… @ymail.com

Chuyên gia cho tôi hỏi, tuổi thọ trung bình của máy lọc nước là bao lâu? Liệu chất lượng nước uống có đi xuống theo năm tháng, tốc độ sử dụng? Làm sao để biết nước uống trong máy lọc không còn đảm bảo chất lượng nữa ạ?

TS Phạm Trung Kiên: Thời hạn sử dụng của thiết bị là điều mà chúng ta rất quan tâm khi đầu tư thiết bị. Tuổi thọ trung bình của máy lọc nước phụ thuộc và tần suất sử dụng, thông thường khoảng 5 năm. Tùy thuộc vào lõi lọc thô, lõi lọc tinh mà thời hạn sử dụng từ 3 tháng, 6 tháng hoặc 9 tháng.

Trong quá trình sử dụng, các lõi lọc sẽ bị bít bởi các chất bẩn bám bên trong và hiệu quả sử dụng sẽ giảm đi. Khi chúng ta sử dụng thiết bị lõi lọc mới thì đơn vị cung cấp sẽ ghi chú ngày tháng lắp đặt và các công cụ đo hoặc thông qua màu sắc lõi để chúng ta biết được thời gian phù hợp cần thay lõi.

Vì vậy chúng ta cần chọn nhà cung cấp uy tín và có chế độ bảo hành.

6. Nước dùng quá hạn thay lõi thì có ảnh hưởng nhiều tới sức khỏe?

Nguyễn Ánh Hồng - nguyenanhhong.46…@gmail.com

Thưa bác sĩ Diệp, nhà em cũng dùng máy lọc nước nhưng thường xuyên quên thay lõi. Nếu nước dùng quá hạn thay lõi thì có ảnh hưởng nhiều tới sức khỏe không ạ? Có loại máy nào mà nhắc mình thay lõi luôn không ạ?

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Điều này có thể do bạn quá bận trong công việc nên không để ý. Nếu bạn mua sản phẩm của nhà cung cấp có chính sách chăm sóc khách hàng tốt thì họ sẽ nhắc nhỡ bạn.

Tôi có kinh nghiệm này xin chia sẻ với bạn rằng chúng ta có thể sử dụng bút lông dầu để viết lên thân máy ngày mua và ngày cần thay lõi. Bạn nên ghi trừ đi 1 tháng so với ngày thay để nhỡ bạn quên thì vẫn còn thời gian để thay.

Bạn cũng có thể quan sát màu sắc lõi lọc để nhận biết được thời gian sử dụng của lõi.

Nếu bạn quên thay lõi lọc thì nước sẽ không còn sạch như mong muốn, nhiệt độ có thể bị thay đổi và quan trọng nhất là chất lượng của nước. Vì vậy, khi lõi đã hết hạn sử dụng thì bạn cần thay ngay để không ảnh hưởng đến sức khỏe.

7. Nước đun sôi để nguội hay nước máy lọc an toàn hơn?

Tuyết Nga - uyminh…@gmail.com

Thưa chuyên gia, khi pha sữa cho con, tôi thường đun nước sôi chứ không lọc. Dạo gần đây tôi có tìm hiểu một số loại máy lọc nước nóng nguội để mua nhưng vẫn còn cân nhắc. Bác sĩ cho tôi hỏi nếu tôi đun sôi nước để dùng thì đã an toàn chưa hay nên dùng máy lọc nước nóng nguội lọc nước thì sẽ an toàn hơn cho sức khỏe con tôi ạ? Nhờ bác sĩ tư vấn thêm.

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Khi bạn sử dụng nước ấm từ máy lọc nước để pha sữa là điều tốt nhất. Bởi vì, nước sẽ đảm bảo sạch và bạn có thể kiểm soát được nhiệt độ. Bạn cũng có thể tiết kiệm được thời gian khi sử dụng nước ấm từ máy lọc nước.

Nếu bạn chưa mua máy lọc nước thì bạn nên cân nhắc vì những lợi ích và an toàn khi sử dụng máy.

Nếu bạn sử dụng nước đun sôi để pha sữa thì cần đun kỹ trong 5 phút để đảm bảo tiêu diệt hết các loại vi khuẩn. Sau đó bạn pha nước sôi với nước nguội để được nước có nhiệt độ 40-45 độ C. Bạn cần lưu ý nước nguội để pha phải là nước để nguội sau khi đun khoảng 12 tiếng. Không nên sử dụng nước đã để nguội quá 24 tiếng để tránh những vi trùng có trong nước.

8. Có nên xả nước đầu trước khi xài máy lọc nước?

Đào Văn Vũ - daovu10…@gmail.com

Thưa chuyên gia, khi mới mua máy lọc nước, nhiều người chỉ em nên xả nước đầu đi khoảng 2-3 tiếng rồi mới dùng, như vậy là có chính xác không ạ? Em cảm ơn.

TS Phạm Trung Kiên: Với máy lọc nước mới khi đưa vào vận hành cần phải rửa máy. Lời khuyên từ nhà sản xuất là chúng ta nên xả từ 1-2 bình nước đầu tiên. Sau đó, chúng ta có thể sử dụng từ bình thứ 3 trở đi.

9. Có cần đun lại nước từ máy lọc nước cho an toàn?

Phan Quỳnh Mai -  [email protected]

Nhà em đang dùng máy lọc nước nóng nguội nhưng không dám uống trực tiếp mà phải đun lại cho chắc dù NSX tư vấn có thể uống trực tiếp tại vòi. Vậy theo bác sĩ em có cần đun sôi lại lần nữa không hay có thể uống trực tiếp mà vẫn đảm bảo an toàn ạ? Em cảm ơn.

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Bạn không cần cẩn thận đến mức như thế. Máy lọc đã đảm bảo nước sạch và nước được bù khoáng nên bạn không cần thiết đun sôi. Chưa chắc ấm đun nước của chúng ta đã đảm bảo sạch và được rửa trước khi đun. Bình thủy của bạn có được làm sạch hàng tuần theo đúng quy trình hay không. Nếu nhà bạn đã có máy lọc nước nóng lạnh thì bạn có thể sử dụng trực tiếp để đáp ứng các nhu cầu của mình.

10. Chức năng khóa an toàn trẻ em của máy lọc nước nóng lạnh

Phương Thanh - TPHCM

Nhà em có hai bé nhỏ nghịch ngợm nên cũng hơi đắn đo khi mua máy lọc nước nóng lạnh. Em nghe nói 1 số dòng có thêm chức năng khóa an toàn trẻ em. Cụ thể chức năng này hoạt động như thế nào ạ? Em cảm ơn.

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Đây là câu hỏi rất hay, đặc biệt là gia đình có em bé trong độ tuổi hiếu động. Nếu em bé nghịch, đụng phải vòi nước nóng của máy lọc nước thì vô tình khiến bé bị bỏng. Để giải quyết vấn đề này thì các nhà sản xuất đã thiết kế hệ thống van an toàn.

Khi các van này được khóa thì trẻ sẽ không thể mở nước được. Hệ thống này bao gồm khóa cơ và khóa điện tử. Nên cho dù trẻ đã mở khóa cơ thì khóa điện tử sẽ ngăn dòng nước chảy ra nên tuyệt đối an toàn cho các bé.

11. Cuối chương trình, hai chuyên gia có chia sẻ hay lời gửi gắm nào cho khán thính giả trong việc lựa chọn, sử dụng máy lọc nước nóng nguội lạnh không ạ?

BS.CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp: Chúng ta thấy rằng, trong cuộc sống xã hội bận rộn hiện nay, nhu cầu xanh-sạch-nhanh là nhu cầu cấp cần thiết. Máy lọc nước với chức năng nóng, nguội, lạnh và ấm có thể giải quyết được vấn đề trên. Chúc mọi người có thể chọn được dòng máy phù hợp với mục đích sử dụng.

Cho đến hiện tại chúng ta có rất nhiều tiến bộ khoa học công nghệ được áp dụng vào cuộc sống. Bạn có thể sử dụng máy lọc nước có tính năng phù hợp với điều kiện hoàn cảnh. Bạn nên ưu tiên sử dụng máy lọc nước có thương hiệu và có chức năng bù khoáng để nâng cao sức khỏe cho cả gia đình.