Làm gì để phòng tránh ngộ độc thực phẩm trong thời tiết nắng nóng?

Tình trạng ngộ độc thực phẩm tăng cao mùa nắng nóng

Sáng 5/4/2024, trên cùng một địa bàn phường Vĩnh Trường, TP Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa đã xảy ra liên tiếp chuyện học sinh bị ngộ độc thực phẩm của hai trường Tiểu học Vĩnh Trường và THCS Trần Hưng Đạo. Vụ việc khiến 1 học sinh lớp 5, trường Tiểu học Vĩnh Trường tử vong sau khi đến bệnh viện cấp cứu, 28 học sinh của cả hai trường đang theo dõi tại các bệnh viện trên địa bàn tỉnh. Các em học sinh đều được phát hiện có dấu hiệu đau bụng, nôn ói, đau đầu sau khi ăn sáng gần trường. Hiện vụ việc đang được cơ quan chức năng có liên quan điều tra xác minh nguyên nhân.

Trước đó vào giữa tháng 3/2024, vụ ngộ độc tập thể lớn xảy ra tại quán cơm gà Trâm Anh (TP Nha Trang, Khánh Hoà) khiến 369 người phải đến các cơ sở y tế thăm khám, điều trị. Bệnh nhân nhập viện đều có triệu chứng đau bụng, tiêu chảy nhiều lần phân lỏng, buồn nôn, nôn, sốt, mệt lả. Tất cả các bệnh nhân này đều có điểm chung là ăn cơm gà tại quán Trâm Anh.

Những vụ việc trên đã gây ra hậu quả nghiêm trọng, vì vậy, gia đình và nhà trường nên chú ý đến vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm tại gia đình, trong và ngoài nhà trường, đặc biệt vào thời gian nắng nóng hiện nay.

Theo PGS.TS Nguyễn Thanh Phong - Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, thực phẩm chế biến xong nếu để ở nhiệt độ ngoài trời 37 - 40˚C, là môi trường thuận lợi cho vi khuẩn phát triển. Vì vậy, không để thực phẩm ngoài trời quá lâu, nếu không được bảo quản đúng cách, thời gian kéo dài, trang thiết bị dụng cụ không đảm bảo, thực phẩm dễ bị nhiễm vi khuẩn, gây nguy cơ ngộ độc rất cao.

Phát hiện và xử lý khi bị ngộ độc thực phẩm

ThS.BS.CK2 Trần Kinh Thành - Phó Trưởng khoa Nội Tiêu hóa, Bệnh viện Nhân dân 115 cho biết: “Người bị ngộ độc thực phẩm sẽ có hiện tượng tiêu chảy rất nhiều, không thể biết được bản thân đã nhiễm những loại vi khuẩn nào gây tiêu chảy, việc mua thuốc cầm tiêu chảy liền là khuyến cáo không nên áp dụng. Bởi vì khi bị ngộ độc, những độc tố trong cơ thể cần được thải ra ngoài, do đó phải ói hoặc đi tiêu ra”.

Trong trường hợp bị ngộ độc do vi khuẩn, nếu sử dụng thuốc cầm tiêu chảy, đặc biệt là nhóm thuốc Loperamid, nhóm thuốc có cơ chế giảm nhu động đường ruột. Khi đó, những độc tố sẽ hấp thụ lại trong lòng ruột, đi vào máu gây nhiễm trùng huyết dẫn đến tử vong.

Vị chuyên gia khuyến cáo, khi bị ngộ độc thực phẩm, cần tuân thủ xử trí như sau:

1. Tuyệt đối không sử dụng các loại thuốc cầm tiêu chảy.

2. Nên uống nhiều nước để bù lượng nước đã mất khi bị tiêu chảy hoặc ói.

3. Nếu bị các triệu chứng như buồn ói, đau bụng, tiêu chảy,… Không có triệu chứng mất nước hoặc các triệu chứng toàn thân đi kèm, không bị sốt, không bị vã mồ hôi, không tụt huyết áp, tay chân lạnh hay lơ mơ, li bì,... là bị ngộ độc nhẹ, có thể theo dõi và điều trị tại nhà. Sau 48 giờ, các triệu chứng sẽ hồi phục dần và sinh hoạt bình thường.

4. Khi gặp các dấu hiệu nôn ói, tiêu chảy, sốt, vã mồ hôi là các dấu hiệu của tụt huyết áp. Bên cạnh đó, các triệu chứng như co giật, hôn mê,... bệnh nhân bắt buộc đến ngay cơ sở y tế để được cấp cứu kịp thời.

Cách phục hồi thể trạng sau ngộ độc

ThS.BS.CK2 Trần Kinh Thành chia sẻ: “Sau khi bị ngộ độc, đường tiêu hóa sẽ bị tổn thương, từ dạ dày đến ruột non, ruột già. Do đó, cần có chế ăn uống và nghỉ dưỡng phù hợp, giúp đường tiêu hóa phục hồi”.

Đối với đường tiêu hóa trên, nên ăn những thực phẩm dễ tiêu hóa giúp dạ dày nghỉ ngơi như: cháo trắng, cơm nhão, chuối, yến mạch,.. Hạn chế ăn thực phẩm giàu chất béo, chất đạm, cồn, chua, cay,... có thể gây kích ứng hoặc quá tải dạ dày.

Hệ vi sinh đường ruột trong quá trình ngộ độc sẽ bị tổn thương, vì vậy hàng rào niêm mạc ruột bị thay đổi. Có thể bổ sung nhóm thực phẩm có lợi như sữa chua để tăng lợi khuẩn bảo vệ niêm mạc đường tiêu hóa dưới, giúp tăng hệ miễn dịch ruột phục hồi tốt hơn.

Bù nước đúng cách, khi bị ngộ độc, nên uống từng ngụm nước, có thể dùng nước khoáng hoặc nước điện giải để hỗ trợ khi có tình trạng mất nhiều nước.