Cảnh báo ngộ độc thực phẩm mùa nắng nóng

Liên tiếp nhiều trường hợp ngộ độc thực phẩm tập thể xảy ra

Gần đây, ngày 31/3, nhiều học sinh Trường THPT Nguyễn Văn Trỗi (TP Nha Trang) phải nhập viện vì xuất hiện các triệu chứng ngộ độc như đau bụng, nôn ói khi ăn cơm gà bán xung quanh trường. Hiện, vụ việc vẫn đang điều tra, mẫu thực phẩm gửi đi xét nghiệm chưa có kết quả.

Trước đó, vụ ngộ độc tập thể lớn đã xảy ra vào giữa tháng 3/2024 tại quán cơm gà Trâm Anh (TP Nha Trang, tỉnh Khánh Hoà) khiến 369 người phải đến các cơ sở y tế thăm khám, điều trị. Bệnh nhân nhập viện đều có triệu chứng đau bụng, tiêu chảy nhiều lần phân lỏng, buồn nôn, nôn, sốt, mệt lả. Tất cả các bệnh nhân này đều có điểm chung là ăn cơm gà tại quán Trâm Anh.

Theo báo cáo của Sở Y tế Khánh Hoà, quán cơm gà Trâm Anh không thực hiện kiểm tra 3 bước và lưu mẫu thức ăn theo quy định. Vi khuẩn gây ngộ độc là Salmonella spp, Bacillus cereus, Staphyloccus aureus được tìm thấy trong cơm, gà xé, sốt trứng, rau dưa chua, hành phi, súp canh. Trước đó, vi khuẩn Salmonella tìm thấy trong cơm gà Trâm Anh cũng là thủ phạm khiến hàng trăm học sinh ở Nha Trang ngộ độc thực phẩm vào năm 2022, trong đó 1 học sinh tử vong.

Theo TS.BS Nguyễn Trung Nguyên - Giám đốc Trung tâm chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, vi khuẩn Salmonella là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây ra bệnh tiêu chảy trên toàn cầu, trong đó có nhiều vụ ngộ độc quy mô lớn. Tại Việt Nam, vi khuẩn này gây ra nhiều vụ ngộ độc tập thể lớn, mà gần đây là hơn 300 người bị ngộ độc sau khi ăn bánh mì Phượng ở Quảng Nam. Trong nhân bánh mì (chả heo, thịt heo xíu, rau…) tìm thấy vi khuẩn Salmonella spp.

Theo đại diện Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế), trong tháng 3/2024, cả nước xảy ra 6 vụ ngộ độc thực phẩm làm 368 người bị ngộ độc. Nguyên nhân chính là do điều kiện thời tiết thuận lợi cho sự phát triển của vi khuẩn gây bệnh, nhất là vi khuẩn gây bệnh đường ruột, động vật chứa độc tố tự nhiên, ô nhiễm môi trường và thiếu nước sạch để chế biến, vệ sinh dụng cụ. Quá trình chế biến, bảo quản nguyên liệu thực phẩm chưa đúng cách, ý thức chấp hành quy định pháp luật về điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm của một số cơ sở sản xuất, chế biến còn chưa nghiêm, dẫn đến xảy ra ngộ độc hàng loạt.

Nguy cơ gia tăng ngộ độc thực phẩm trong mùa hè

Thời tiết nắng nóng gay gắt, mùa hè là nguy cơ khiến thức ăn dễ ôi thiu nếu không được bảo quản đúng cách. Theo PGS.TS Nguyễn Thanh Phong - Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, thực phẩm chế biến xong nếu để ở nhiệt độ ngoài trời 37 - 40˚C, vi khuẩn phát triển thuận lợi và phát triển rất mạnh. Vì vậy, không để thực phẩm ngoài trời quá lâu, nếu không được bảo quản đúng cách, thời gian kéo dài, trang thiết bị dụng cụ không đảm bảo, thực phẩm dễ bị nhiễm vi khuẩn, gây nguy cơ ngộ độc rất cao.

Trong thời tiết mùa hè, thức ăn đường phố bày bán ngoài trời có khi từ sáng tới trưa; có nơi thực phẩm sống bày lẫn với thực phẩm chín dễ bị nhiễm khuẩn, lây nhiễm chéo hoặc lên men, hư thối, nhiễm các loại vi khuẩn… làm tăng nguy cơ gây tổn thương về đường tiêu hoá, gây ngộ độc cấp tính.

Ngộ độc tập thể là nỗi ám ảnh của nhiều người khi đã có trường hợp tử vong. Để chủ động bảo đảm an toàn thực phẩm, phòng chống ngộ độc trong thời gian tới, Cục An toàn thực phẩm khuyến cáo các địa phương chú ý ngộ độc nấm vào mùa xuân - hè và ngộ độc thuỷ hải sản có chứa độc tố như cá nóc, so biển… Sở Y tế các địa phương phải tăng cường giám sát nguy cơ mất an toàn thực phẩm để có biện pháp phòng chống ngộ độc, nhất là trong thời gian từ tháng 4 - tháng 8.

Để ngăn chặn các vụ ngộ độc hàng loạt, Cục An toàn thực phẩm đề nghị Sở Y tế và cơ quan chức năng các địa phương tăng cường thanh tra, kiểm tra bếp ăn tập thể, bếp ăn trường học, cơ sở chế biến suất ăn sẵn, cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố để giám sát, đặc biệt đối với dịch vụ nấu ăn lưu động cho các bữa liên hoan, tiệc cưới, đám giỗ đông người…

Nếu cơ sở nào không đủ điều kiện an toàn thực phẩm, hoạt động chui thì phải quyết liệt xử lý và đình chỉ hoạt động, công khai trên phương tiện thông tin đại chúng về hành vi vi phạm, kết quả xử lý vi phạm để cảnh báo kịp thời cho người sản xuất, kinh doanh và cho cộng đồng.