Suy nghĩ nhiều, dễ khóc, khó ngủ là biểu hiện bệnh gì?

Câu hỏi

Tôi thấy khoảng vài 3 tháng gần đây tôi có dấu hiệu hay lo âu, suy nghĩ nhiều, không có động lực để làm việc, ít muốn nói chuyện với người khác hơn, về đêm cứ hay suy nghĩ, dễ tủi dễ khóc và khó ngủ là biểu hiện gì vậy ạ?

Trả lời

Chào bạn,

Những gì bạn mô tả - lo âu kéo dài, suy nghĩ nhiều, giảm động lực làm việc, ít muốn giao tiếp, dễ tủi thân, dễ khóc, khó ngủ - không phải là biểu hiện “yếu đuối” hay “nghĩ nhiều quá” đơn thuần, mà là những dấu hiệu khá điển hình của rối loạn cảm xúc, thường gặp nhất là rối loạn lo âu và/hoặc trầm cảm mức độ nhẹ đến trung bình.

Điểm quan trọng ở đây là thời gian và mức độ ảnh hưởng. Nếu những thay đổi này chỉ thoáng qua vài ngày thì có thể do stress tạm thời. Nhưng trong trường hợp của bạn, các triệu chứng đã kéo dài vài tháng, ảnh hưởng đến giấc ngủ, công việc, cảm xúc và các mối quan hệ, thì đó là dấu hiệu cho thấy hệ thần kinh - cảm xúc đang bị quá tải, chứ không còn là phản ứng bình thường nữa.

Về mặt sinh lý, khi căng thẳng kéo dài, não bộ sẽ rối loạn cân bằng các chất dẫn truyền thần kinh như serotonin, dopamine, noradrenaline. Điều này khiến bạn:

- Dễ lo âu, suy nghĩ vòng lặp, khó “tắt não” vào ban đêm

- Mất động lực, thấy việc gì cũng nặng nề

- Nhạy cảm cảm xúc hơn bình thường, dễ buồn, dễ khóc

- Khó ngủ hoặc ngủ không sâu, thức dậy vẫn mệt

Nhiều người ở giai đoạn này vẫn ăn uống được, vẫn đi làm, nên hay tự trách mình là “sao yếu thế”, dẫn đến càng áp lực hơn. Thực tế, đây là một tình trạng sức khỏe tinh thần có thể điều chỉnh được, đặc biệt nếu được nhận diện sớm.

Bạn không nên tự chẩn đoán, nhưng bạn cũng không nên bỏ qua. Điều phù hợp lúc này là:

- Cho phép bản thân thừa nhận: “Mình đang không ổn”

- Tìm người có chuyên môn để trao đổi, như bác sĩ tâm thần hoặc nhà tâm lý lâm sàng, để được đánh giá xem bạn đang ở mức độ nào và có cần hỗ trợ gì không

- Nếu chưa sẵn sàng đi khám ngay, bạn vẫn nên giảm tải nhịp sống, hạn chế làm việc quá khuya, tránh caffeine buổi chiều tối, cố gắng vận động nhẹ và duy trì giờ ngủ cố định

Quan trọng nhất, tình trạng bạn đang gặp không hiếm, không đáng xấu hổ và không phải là “tính cách của bạn đang thay đổi vĩnh viễn”. Khi được hỗ trợ đúng cách, phần lớn mọi người có thể hồi phục và lấy lại cảm giác cân bằng.

Câu hỏi liên quan

• Bé rùng mình như “đi tè” nhưng không tiểu, có phải dấu hiệu động kinh?
• Người lớn muốn tiêm vắc xin tại BV Nhân dân 115 cần đăng ký như thế nào?
• Sinh dịch vụ tại Phụ sản Trung ương có được chọn bác sĩ không?