Di truyền có quyết định trí thông minh của trẻ?

Vai trò của yếu tố di truyền: Có thể nói, trí lực của trẻ về cơ bản cũng có sự chịu ảnh hưởng nhất định từ yếu tố di truyền. Phần lớn những đứa trẻ có chỉ số IQ cao đều sinh ra từ những người cha hoặc người mẹ có chỉ số IQ cao và ngược lại những cha mẹ có chỉ số IQ thấp thì con cái cũng thường thấp kém về con số này. Các tài liệu thống kê đã chỉ rõ: Nếu cha mẹ đều có trí lực bình thường, khả năng trẻ có trí lực bình thường là 73%, nếu một trong hai người có trí lực bình thường, người kia có trí lực dưới mức bình thường thì khả năng sinh ra trẻ có trí lực bình thường là 64%, còn nếu cả hai có trí lực dưới mức bình thường thì khả năng sinh ra trẻ có trí lực bình thường chỉ có 28%, nếu một người có trí lực dưới mức bình thường còn một người kém khiếm khuyết thì khả năng sinh ra trẻ có trí lực bình thường chỉ đạt 10% và nếu cả hai bố mẹ đều kém khiếm khuyết thì khả năng con cái bình thường chỉ còn 4%. Điều này thể hiện trí lực và di truyền có mối quan hệ mật thiết với nhau.

Tuy nhiên di truyền không quyết định hoàn toàn đến trí lực của trẻ, trên thực tế vẫn có những đứa trẻ kém phát triển về trí tuệ được sinh ra từ những bố mẹ thông minh và giỏi giang. Điều này còn do những yếu tố nào quy định?

Yếu tố môi trường: Những đứa trẻ được lớn lên nuôi dưỡng trong môi trường thuận lợi có thể đạt được sự phát triển trí lực tốt hơn những đứa trẻ lớn lên trong môi trường: môi trường xã hội, môi trường tự nhiên… không thuận lợi. Những nhân tố có lợi từ môi trường sẽ kích thích đại não của trẻ phát triển còn những nhân tố có hại sẽ ảnh hưởng xấu đến sự phát triển đại não của trẻ. Ví dụ: phụ nữ mắc một bệnh gì đó trong thời gian mang thai, những cặp vợ chồng hút thuốc, uống rượu hoặc sử dụng các chất kích thích trước và trong khi mang thai, dinh dưỡng không tốt… đều gây lên những yếu tố bất lợi từ môi trường đến thai nhi.

Yếu tố giáo dục: Trong sự phát triển trí tuệ của trẻ, chúng ta không thể phủ nhận được vai trò của nhân tố giáo dục, những đứa trẻ được nuôi dạy và giáo dục tốt, thừa hưởng những yếu tố thuận lợi từ giáo dục thì sẽ có điều kiện để phát triển trí tuệ tốt hơn. Giáo dục trẻ được bắt đầu từ trong gia đình đến trường học và xã hội, trẻ được thừa hưởng những phương pháp giáo dục tốt từ trong gia đình, ngay từ khi bé còn nằm trong bụng mẹ, cha mẹ đã biết giáo dục trẻ bằng những điệu nhạc du dương, những câu chuyện, những khúc hát nhẹ nhàng… trẻ sẽ tiếp thu được những tinh hoa giáo dục đó ngay từ thủa “trứng nước”. Tiếp đó là điều kiện giáo dục tốt trong nhà trường, trong xã hội…

Chính bản thân trẻ: Trẻ không thụ động tiếp thu những yếu tố bên ngoài để tạo lên sự phát triển trí lực của trẻ mà trí lực của trẻ có phát triển tốt hay không còn phụ thuộc vào sự tích cực vận động và tiếp thu của chính trẻ. Tuy nhiên, cũng không vì điều này mà cha mẹ lại la mắng và trách móc trẻ vì con có những điều kiện tốt mà không biết tận hưởng mà cần hiểu và định hướng cho trẻ ngay từ đầu, ban đầu trẻ không thể biết cách tiếp thu những điều mà cha mẹ cung cấp cho trẻ, cha mẹ cần hướng dẫn trẻ, cùng hoạt động với trẻ, tạo ra những trò vui để kích thích trẻ… như thế trẻ mới biết cách để tiếp thu và thừa hưởng những giá trị tốt đẹp cho sự phát triển trí lực của trẻ.

Như vậy, yếu tố di truyền không phải là yếu tố quyết định sự phát triển trí lực của trẻ mà sự phát triển trí lực của trẻ còn phụ thuộc vào yếu tố môi trường, giáo dục và chính bản thân trẻ. Tuy nhiên tất cả những nhân tố này trẻ có được hay không đều phụ thuộc phần lớn vào sự dạy dỗ, tạo điều kiện và định hướng của cha mẹ trẻ.

>> TƯ VẤN TÂM LÝ - KHÁM BỆNH MIỄN PHÍ TẠI AloBacsi.vn