Vì sao tiêm 2 mũi vắc xin COVID-19 vẫn dương tính, tử vong?

Gần đây, thông tin một số trường hợp dù đã tiêm đủ 2 mũi vắc xin COVID-19 vẫn dương tính khiến nhiều người lo lắng. Cụ thể, tại TPHCM, theo khảo sát của ngành y tế, có 86% người đã tiêm 1-2 mũi vắc xin nhập các bệnh viện điều trị COVID-19 tầng 2, còn lại khoảng 14% trường hợp chưa tiêm vắc xin. Các bệnh nhân này đều bị triệu chứng nhẹ, không cần hồi sức.

Lý giải về vấn đề này, PGS.TS.BS Trần Đắc Phu - Chuyên gia cố vấn tại Trung tâm Đáp ứng khẩn cấp sự kiện y tế công cộng tại Việt Nam, chưa đầy 2 năm chúng ta đã có vắc xin COVID-19 để tiêm cho người dân trên toàn thế giới. Vắc xin này có những hiệu quả phòng bệnh nhưng hiệu quả khác nhau tùy loại vắc xin. Có vắc xin, nhà sản xuất báo cáo khoảng trên 90% hiệu quả, có vắc xin khoảng 60-70%.

PGS.TS.BS Trần Đắc Phu nhấn mạnh, nghiên cứu vắc xin và đưa vắc xin vào tiêm chủng phòng chống bệnh truyền nhiễm là một trong những thành tựu quan trọng bậc nhất của nền y học. Đã có những vắc xin hiệu lực cao như vắc xin sởi - tiêm một mũi có thể được miễn dịch suốt đời. Hiện, chúng ta đã “thanh toán” được bệnh đậu mùa, bại liệt hoặc nhiều bệnh truyền nhiễm trẻ em nhờ vắc xin. Sản xuất một loại vắc xin phải mất 4, 5 năm, có vắc xin sản xuất mất đến 10 năm. Thậm chí, có những bệnh truyền nhiễm hiện nay chưa có vắc xin như HIV AIDS, sốt rét.

Đối với vắc xin phòng chống COVID-19, PGS.TS.BS Trần Đắc Phu nhận định, trong nghiên cứu cũng như thực tế cho thấy, vắc xin này giảm được sự lây lan, truyền bệnh của SARS-CoV-2 nhưng không triệt để 100%. Những người tiêm rồi vẫn có thể bị nhiễm SARS-CoV-2 nhưng quan trọng nhất là họ không bị trở nặng, không triệu chứng và không gây quá tải cho hệ thống y tế. Tại TPHCM, thời gian vừa qua, nhiều người tiêm đầy đủ vắc xin không mắc hoặc mắc mà không chuyển nặng, không phải đến cơ sở y tế.

Đó là một trong những hiệu quả và tác dụng của vắc xin phòng COVID-19, đặt ra vấn đề chúng ta vẫn phải thực hiện các biện pháp dự phòng khác. Những người đã tiêm đủ các mũi vẫn có thể bị nhiễm, không trở nặng, có thể nghỉ làm một thời gian ngắn sau đó trở lại với công việc. Nhưng người này vẫn có thể mang SARS-CoV-2, lây cho người già có bệnh nền chưa được tiêm vắc xin khiến họ có thể trở nặng hoặc tử vong. Bạn cũng có thể lây cho trẻ em nếu tại địa phương chưa có chiến dịch tiêm vắc xin cho trẻ, khiến dịch có thể bùng lên tại vùng có tỷ lệ tiêm vắc xin thấp.

Về vấn đề tiêm đủ 2 mũi vắc xin vẫn trở nặng, thậm chí tử vong, TS.BS Nguyễn Văn Thường - Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Đức Giang - bệnh viện duy nhất của Hà Nội được giao tiếp nhận những bệnh nhân mắc COVID-19 chuyển nặng trên địa bàn Thành phố cho biết "Chắc chắn là có. Ví dụ ở thế giới trước kia 5% nặng thì bây giờ giảm xuống 1%, chứ không có chuyện không có”.

Trước đó, trong một cuộc họp, TS.BS Nguyễn Văn Vĩnh Châu, Phó Giám đốc Sở Y tế TPHCM cũng nhấn mạnh: "Tiêm vắc xin vẫn có thể mắc bệnh, “thậm chí trở nặng và tử vong nếu không điều trị kịp thời, nhưng tỷ lệ này thấp hơn rất nhiều so với không tiêm vắc xin”.

Do đó, các chuyên gia đều khuyến cáo, dù đã tiêm đủ 2 mũi vắc xin thì cũng phải tuân thủ các biện pháp 5K để tránh bị nhiễm bệnh, tránh những nguy cơ bệnh nặng có thể xảy ra, dù nguy cơ này thấp hơn rất nhiều so với những người không tiêm vắc xin.

[DAP]

Trước đó, Lãnh đạo Sở Y tế TPHCM cho biết, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TPHCM vào giữa tháng 10 đã thực hiện khảo sát cắt ngang ở trên 349 bệnh nhân COVID-19, 45% bệnh nhân nhẹ (là các ca không cần thở oxy), 55% bệnh nhân nặng (cần oxy, thở máy và thở máy xâm lấn). So sánh giữa 2 nhóm này theo tiền sử tiêm vắc xin cho thấy, nhóm bệnh nhân chưa tiêm vắc xin có 74% bệnh nặng, 26% bệnh nhẹ. Nhóm được tiêm ngừa 1-2 mũi vắc xin có 40% bệnh nhân mắc bệnh nặng, 60% bệnh nhẹ.

Phân tích ở các bệnh nhân được tiêm vắc xin cho thấy, ở nhóm đã tiêm 1 mũi vắc xin có 49% bệnh nặng, 51% người bệnh nhẹ. Đối với người đã tiêm đủ 2 mũi vắc xin, con số này là 88% bệnh nhân nhẹ và chỉ 12% bệnh nhân nặng. Phân tích sâu hơn ở nhóm bệnh nhân nặng theo tiền sử tiêm vắc xin, nhóm nghiên cứu cho biết, với các bệnh nhân tiêm đủ 2 liều vắc xin, chỉ có một người cần thở máy, 5 người phải thở oxy. Trong khi đó, ở nhóm tiêm 1 mũi vắc xin, có 10 người thở máy xâm lấn. Riêng đối với các bệnh nhân không tiêm vắc xin COVID-19, có 54 người phải thở máy xâm lấn, 3 người được can thiệp ECMO.

Sở Y tế TPHCM cho rằng, đây chỉ con số khảo sát ở một bệnh viện chuyên khoa của thành phố, không đại diện cho toàn bộ tất cả các thông tin liên quan giữa vắc xin và bệnh nặng. Tuy nhiên, kết quả này xác nhận lại thông tin mà y văn thế giới đã khẳng định trước đó, nếu tiêm đủ liều vắc xin phòng COVID-19, khả năng bảo vệ cao hơn, tỷ lệ bệnh nặng giảm đáng kể khi nhiễm virus SARS-CoV-2.

[/DAP]