Vết thương đã qua vài ngày, có thể xác định là chó cắn hay không?

AloBacsi thường nhận được hình ảnh của khán giả hỏi có phải vết thương chó cắn không? Đây là tình huống cha mẹ phát hiện vết thương của con mình đã qua vài ngày. Tuy nhiên, dựa theo hình ảnh vết thương như vậy rất khó đoán nguyên nhân.

Trong tình huống như vậy, bác sĩ rất khó khẳng định chắc chắn nếu chỉ dựa vào hình ảnh rằng đó có phải là vết chó cắn hay không, nhất là khi vết thương đã xuất hiện vài ngày.

Về mặt chuyên môn, khi tiếp cận một vết thương trên da, bác sĩ sẽ đánh giá dựa trên nhiều yếu tố như: hình dạng vết thương, số lượng dấu răng hay vết trầy, độ sâu, bờ vết thương có đều hay rách nham nhở, dấu hiệu viêm nhiễm xung quanh… Tuy nhiên, nhiều loại tổn thương da có thể trông khá giống nhau, ví dụ: vết chó/mèo cắn, cào xước do móng tay, côn trùng đốt bị gãi nhiễm trùng, trầy xước do té ngã, thậm chí là tổn thương da do viêm nhiễm.

Khi vết thương đã qua vài ngày, hình ảnh ban đầu đã bị thay đổi bởi quá trình lành thương: đóng mài, sưng, đỏ, thâm, trầy thêm do gãi… Lúc này, dấu hiệu đặc trưng của vết cắn (như hai dấu răng nanh rõ ràng) có thể không còn nhìn thấy rõ nữa. Vì vậy, việc suy đoán nguyên nhân chỉ từ một tấm ảnh là không đủ cơ sở y khoa để kết luận chắc chắn.

Trong những trường hợp không xác định được nguyên nhân của vết thương, cách xử trí thường dựa trên nguy cơ hơn là cố xác định bằng được “do con gì gây ra”.

Trong thực hành lâm sàng, bác sĩ sẽ thường:

Hỏi kỹ bệnh sử: trẻ có chơi với chó/mèo không, có ai nhìn thấy sự việc không, trẻ có than đau hay khóc tại thời điểm nào không.
Đánh giá mức độ nguy cơ: có chảy máu không, vết thương sâu hay nông, vị trí ở đâu, trẻ đã được tiêm ngừa uốn ván chưa.
Ưu tiên xử trí an toàn: nếu không loại trừ được khả năng bị động vật cắn, đặc biệt là chó/mèo không rõ tình trạng tiêm phòng, bác sĩ thường sẽ xử trí theo hướng thận trọng, tức là tư vấn tiêm ngừa dại và uốn ván khi cần, thay vì cố “đoán cho đúng nguyên nhân”.

Vì vậy, câu trả lời ngắn gọn là:

Bác sĩ có thể đưa ra nhận định nghi ngờ, nhưng không thể khẳng định chắc chắn chỉ dựa vào hình ảnh, nhất là khi vết thương đã xuất hiện vài ngày. Trong những trường hợp như vậy, an toàn cho trẻ luôn được đặt lên hàng đầu, và cách xử trí thường dựa trên nguy cơ hơn là cố xác định bằng được “do con gì gây ra”.

Cách tiếp cận này không phải là né tránh câu trả lời, mà là đúng nguyên tắc y khoa và có lợi nhất cho người bệnh.