Rét đậm, nhiều người nhập viện vì bỏng và ngộ độc khí: Sưởi ấm sao cho an toàn?
Những đợt rét đậm, rét hại kéo dài khiến nhu cầu sưởi ấm tăng cao, đặc biệt ở người già, trẻ nhỏ và người có bệnh nền. Tuy nhiên, thực tế những năm gần đây cho thấy, không ít ca nhập viện trong mùa lạnh lại xuất phát từ chính việc sưởi ấm sai cách: bỏng do than, bén lửa, ngộ độc khí... khi đốt bếp trong phòng kín; thậm chí nguy hiểm đến tính mạng. Sưởi ấm là cần thiết, nhưng làm sao để đảm bảo an toàn?
Những cách sưởi dễ gây tai nạn nhất
1. Sưởi bằng bếp than, bếp củi trong phòng kín
Đây là nguyên nhân hàng đầu gây ngộ độc khí CO (carbon monoxide). Khí CO không màu, không mùi, không gây kích ứng nên rất khó nhận biết. Khi tích tụ trong phòng kín, người hít phải có thể:
- Đau đầu, chóng mặt
- Buồn nôn, mệt lả
- Lơ mơ, mất ý thức
- Nặng hơn có thể hôn mê, tử vong
Nguy hiểm ở chỗ: nhiều người đi ngủ mà không biết mình đang bị ngộ độc.
2. Sưởi than, củi để quá gần cơ thể
Đặt bếp than dưới gầm giường, cạnh chăn, hoặc sưởi chân tay quá sát dễ gây bỏng sâu, đặc biệt ở người già có cảm giác da kém, bệnh nhân tiểu đường, người uống rượu.
Không ít trường hợp nhập viện vì bỏng nặng nhưng phát hiện muộn, do ban đầu chỉ thấy ấm, không đau rát rõ ràng.
Bếp quá gần cũng khiến nguy cơ bén lửa tăng cao.
3. Chườm, sưởi bằng nước nóng quá mức
Túi chườm, chai nước nóng nếu:
- Đổ nước quá sôi
- Chườm trực tiếp lên da
- Sử dụng quá lâu
… có thể gây bỏng, phồng rộp, thậm chí hoại tử da, nhất là khi chườm lúc ngủ.
Nguyên tắc sưởi ấm an toàn trong mùa lạnh
Ưu tiên các biện pháp an toàn hơn
- Mặc đủ ấm, nhiều lớp
- Đắp chăn, giữ ấm đầu – cổ – bàn chân
- Uống nước ấm, ăn đủ năng lượng
- Vận động nhẹ trong nhà
- Nếu dùng thiết bị sưởi
- Không đốt than, củi trong phòng kín
- Nếu bắt buộc dùng bếp củi: phải thông gió tốt, không ngủ trong phòng đang đốt
- Máy sưởi điện: đặt xa vật dễ cháy, không che phủ
- Không để trẻ em, người già ngủ sát nguồn nhiệt
Khi chườm ấm
- Nước chỉ nên ấm vừa, không quá nóng
- Có lớp vải bọc bên ngoài
- Không chườm liên tục quá 15–20 phút
- Không chườm khi ngủ
Dấu hiệu cảnh báo cần nghĩ đến ngộ độc khí
Nếu trong thời tiết lạnh, người trong nhà xuất hiện:
- Đau đầu bất thường
- Chóng mặt, buồn nôn
- Mệt mỏi, buồn ngủ nhiều
- Lơ mơ, nói chậm, khó thở
-> Phải nghĩ ngay đến khả năng ngộ độc khí CO, nhất là khi đang dùng bếp than, củi.
Sơ cứu ban đầu trước khi tới bệnh viện
Khi nghi ngờ ngộ độc khí
- Nhanh chóng đưa người bệnh ra nơi thoáng khí, mở cửa, cửa sổ
- Không để người bệnh tiếp tục nằm trong phòng kín
- Nới lỏng quần áo, giữ ấm vừa phải
- Nếu người bệnh lơ mơ, khó thở, gọi cấp cứu ngay
- Không tự ý cho uống rượu, cà phê hay thuốc
Thời gian xử trí sớm có thể quyết định tính mạng.
Khi bị bỏng do sưởi ấm
- Loại bỏ nguồn gây bỏng ngay lập tức
- Làm mát vùng bỏng bằng nước sạch mát (không dùng nước đá) trong 15–20 phút
- Không bôi kem, dầu, mỡ, lòng trắng trứng, thuốc dân gian
- Không chọc vỡ bóng nước
Che phủ nhẹ bằng gạc sạch và đưa tới cơ sở y tế nếu:
- Bỏng diện rộng
- Bỏng sâu, phồng rộp nhiều
- Bỏng ở mặt, tay, chân, bộ phận sinh dục
- Người già, trẻ em, người có bệnh nền
Nhóm đối tượng cần đặc biệt thận trọng
- Người cao tuổi
- Trẻ nhỏ
- Người bệnh tim mạch, hô hấp
- Người bị tiểu đường, rối loạn cảm giác
- Người sống một mình
Với những đối tượng này, chỉ một sơ suất nhỏ trong sưởi ấm cũng có thể dẫn đến tai nạn nghiêm trọng.
Sưởi ấm đúng - an toàn để vượt qua mùa rét
Rét đậm là thử thách với sức khỏe, nhưng tai nạn do sưởi ấm sai cách hoàn toàn có thể phòng tránh. Hãy nhớ:
- Cẩn trọng với bếp than, củi trong không gian kín
- Nhận biết sớm dấu hiệu nguy hiểm
- Biết cách sơ cứu đúng trước khi đến bệnh viện
Giữ ấm vừa đủ, giữ an toàn là trên hết - đó là cách tốt nhất để đi qua mùa lạnh một cách bình an.
Bài viết có hữu ích với bạn?
Có thể bạn quan tâm
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ
Để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
