Nội soi một đường mổ xử trí viêm ruột thừa cấp trên nền Thalassemia truyền máu gần 30 năm

Nam bệnh nhân H.M.T. (sinh năm 1995, ngụ phường An Lạc, TPHCM) nhập viện trong tình trạng đau vùng hố chậu phải kèm sốt kéo dài hai ngày. Thăm khám và các xét nghiệm cận lâm sàng xác định người bệnh bị viêm ruột thừa cấp - một bệnh lý ngoại khoa thường gặp và cần phẫu thuật sớm.

Tuy nhiên, tiền căn bệnh lý của người bệnh khiến ca mổ trở nên đặc biệt phức tạp. Bệnh nhân mắc Thalassemia thể nặng và phụ thuộc truyền máu định kỳ gần 30 năm, mỗi tháng phải truyền khoảng 2 đơn vị hồng cầu lắng để duy trì sự sống. Việc truyền máu kéo dài khiến cơ thể rơi vào tình trạng quá tải sắt, ảnh hưởng đến chức năng gan và nhiều cơ quan khác.

Khi nhập viện, bệnh nhân được ghi nhận gan to, lách to độ IV. Xét nghiệm cho thấy tình trạng thiếu máu rất nặng, hemoglobin chỉ còn 5,3 g/dL, kèm rối loạn đông máu với thời gian đông máu kéo dài và bilirubin tăng cao.

Theo ThS.BS Phan Bảo Toàn - Bệnh viện Gia An 115, đây là những yếu tố làm tăng đáng kể nguy cơ khi gây mê và phẫu thuật. Thiếu máu nặng khiến khả năng cung cấp oxy cho mô giảm, dễ dẫn đến suy tim và biến chứng tim mạch trong mổ. Trong khi đó, rối loạn đông máu làm tăng nguy cơ chảy máu trong và sau phẫu thuật. Ngoài ra, ở bệnh nhân Thalassemia còn có nguy cơ tăng đông thứ phát, có thể dẫn đến huyết khối tĩnh mạch sâu hoặc thuyên tắc phổi.

Lách to độ IV do cường lách cũng làm tăng nguy cơ xuất huyết và gây khó khăn cho thao tác phẫu thuật nội soi ổ bụng. Trong khi đó, nếu viêm ruột thừa không được xử trí kịp thời có thể tiến triển thành hoại tử ruột thừa, áp xe hoặc viêm phúc mạc lan tỏa - những biến chứng nguy hiểm đến tính mạng.

Trước tình huống này, ê-kíp điều trị đã tiến hành hội chẩn liên chuyên khoa, đồng thời chuẩn bị truyền máu, kiểm soát rối loạn đông máu và xây dựng phương án phẫu thuật an toàn nhất cho người bệnh.

ThS.BS Phan Bảo Toàn chia sẻ, ở bệnh nhân Thalassemia thể nặng, ngay cả một phẫu thuật tưởng chừng đơn giản cũng có thể trở thành thách thức lớn nếu không được chuẩn bị kỹ lưỡng.

Sau khi đánh giá toàn diện, các bác sĩ quyết định thực hiện phẫu thuật nội soi cắt ruột thừa bằng kỹ thuật 1 trocar - phương pháp ít xâm lấn nhằm giảm tối đa sang chấn và nguy cơ mất máu.

Thông thường, phẫu thuật nội soi cắt ruột thừa sẽ sử dụng 3 trocar đặt tại rốn, hố chậu phải và vùng trên xương mu để đưa camera và dụng cụ vào ổ bụng. Tuy nhiên, trong trường hợp này, ê-kíp chỉ thực hiện một đường rạch nhỏ khoảng 1cm tại rốn để đặt một trocar duy nhất. Qua đường rạch này, bác sĩ đưa ống nội soi và dụng cụ chuyên biệt vào ổ bụng để quan sát trường mổ và tiến hành cắt ruột thừa.

Sau khi cột và cắt gốc ruột thừa, phần ruột thừa viêm được lấy ra qua chính lỗ rạch nhỏ tại rốn. Nhờ vết mổ nhỏ và được giấu trong rốn, người bệnh hầu như không để lại sẹo rõ ràng sau phẫu thuật.

Phương pháp 1 trocar mang lại nhiều lợi ích như giảm đau sau mổ, rút ngắn thời gian hồi phục và hạn chế nguy cơ nhiễm trùng vết mổ. Đặc biệt, chỉ có một vị trí xâm nhập giúp giảm nguy cơ chảy máu thành bụng - yếu tố rất quan trọng đối với bệnh nhân có rối loạn đông máu như trường hợp này.

Sau phẫu thuật, bệnh nhân tiếp tục được theo dõi sát sao, truyền bổ sung hồng cầu lắng và kiểm soát các chỉ số đông máu. Nhờ can thiệp kịp thời cùng phương pháp phẫu thuật ít xâm lấn, tình trạng người bệnh phục hồi tốt và đã được xuất viện.

Các bác sĩ cho biết, Thalassemia (tan máu bẩm sinh) là bệnh di truyền có tỷ lệ mang gen khá cao. Tại Việt Nam, ước tính có khoảng 14 triệu người mang gen bệnh. Bệnh di truyền theo cơ chế lặn trên nhiễm sắc thể thường; khi cả vợ và chồng cùng mang gen bệnh, mỗi lần sinh có 25% nguy cơ con mắc bệnh, 50% khả năng con mang gen bệnh và 25% khả năng con hoàn toàn bình thường.

Người mắc Thalassemia phải truyền máu, thải sắt và điều trị biến chứng suốt đời. Vì vậy, khuyến cáo thanh niên và các cặp đôi trong độ tuổi sinh sản nên chủ động xét nghiệm, tầm soát gen bệnh sớm để được tư vấn và có kế hoạch phòng ngừa phù hợp.