Người hài hước có IQ, EQ thế nào? Vì sao cười nhiều không hẳn là luôn vui?

Người hài hước thường có IQ cao hơn mức trung bình?

Nhiều nghiên cứu tâm lý học nhận thấy: khả năng tạo ra sự hài hước đòi hỏi năng lực nhận thức khá cao.

Để nói một câu đùa “đắt”, não bộ phải:

• Nhận diện tình huống nhanh
• Phát hiện mâu thuẫn, nghịch lý hoặc điều bất ngờ
• Kết nối các ý tưởng tưởng như không liên quan
• Dự đoán phản ứng của người nghe
  
  

Những kỹ năng này gắn chặt với IQ - chỉ số thông minh logic và ngôn ngữ. Một số nghiên cứu cho thấy người có khiếu hài hước thường có điểm cao hơn ở các bài kiểm tra tư duy trừu tượng và ngôn ngữ.

Tuy nhiên, điều này không có nghĩa cứ IQ cao là hài hước, mà là: hài hước là một cách biểu hiện của trí thông minh.

EQ - “vũ khí ngầm” của người hài hước

Nếu IQ giúp nghĩ ra câu đùa, thì EQ (trí tuệ cảm xúc) quyết định khi nào nên nói, nói với ai, và nói tới mức nào.

Người hài hước thường:

• Nhạy cảm với cảm xúc người khác
• Biết đọc bầu không khí
• Điều chỉnh lời nói để không làm tổn thương
• Dùng tiếng cười để kết nối, xoa dịu căng thẳng

Đây đều là dấu hiệu của EQ cao.

Đặc biệt, kiểu hài hước được đánh giá là lành mạnh nhất trong tâm lý học là hài hước gắn kết - dùng tiếng cười để tạo sự gần gũi, không hạ thấp người khác. Những người này thường có kỹ năng xã hội tốt và được yêu mến.

Nhưng vì sao nhiều người hài hước lại dễ… buồn?

Đây là phần gây nhiều băn khoăn nhất.

Các nhà tâm lý học cho rằng: không phải hài hước gây trầm cảm, mà là một số người dùng hài hước như cách đối phó với cảm xúc tiêu cực.

1. Hài hước như “áo giáp cảm xúc”

Với những người nhạy cảm, hài hước có thể là cách:

• Che giấu nỗi buồn
• Né tránh việc bộc lộ yếu đuối
• Giữ hình ảnh luôn vui trước người khác
  
  

Cười nhiều không có nghĩa là không buồn. Đôi khi, đó là cách họ không cho phép mình buồn trước mặt ai.

2. Người hài hước thường rất nhạy cảm

Nhiều người có khả năng quan sát tinh tế, cảm nhận sâu sắc về con người và cuộc sống - điều giúp họ hài hước - cũng chính là điều khiến họ:

• Dễ bị tổn thương
• Hay suy nghĩ nhiều
• Nhạy cảm với thất bại, chỉ trích, cô đơn

Sự nhạy cảm này không phải điểm yếu, nhưng nếu thiếu chỗ dựa cảm xúc, nó có thể khiến họ mệt mỏi.

Có phải nghệ sĩ hài “dễ trầm cảm hơn”?

Khoa học không khẳng định người hài hước hay nghệ sĩ hài chắc chắn dễ trầm cảm.

Nhưng các nghiên cứu chỉ ra rằng:

• Một số người làm nghề sáng tạo có tỷ lệ rối loạn cảm xúc cao hơn
• Áp lực phải luôn vui, luôn mang lại tiếng cười có thể khiến họ khó bộc lộ cảm xúc thật
• Việc bị kỳ vọng “lúc nào cũng ổn” đôi khi khiến họ ngại tìm sự giúp đỡ
  
  

Điều quan trọng là: trầm cảm không phân biệt người vui hay buồn, hướng nội hay hướng ngoại, hài hước hay nghiêm túc.

Hiểu đúng về người hay cười

Một người hay pha trò:

• Không có nghĩa là họ không cần được quan tâm
• Không có nghĩa là họ lúc nào cũng ổn
• Không có nghĩa là họ “tự chữa lành bằng tiếng cười”

Cũng giống như người ít nói không chắc là buồn, người hay cười cũng không chắc là vui.

Điều nên nhớ nhất

Hài hước là một món quà quý: nó cần trí tuệ, cảm xúc và lòng nhân ái. Nhưng người mang món quà ấy vẫn là con người, vẫn có lúc yếu lòng, vẫn cần được lắng nghe, thấu hiểu và chăm sóc tinh thần.

Nếu bạn là người hài hước, hãy nhớ:

Bạn không có trách nhiệm phải luôn vui.

Và nếu xung quanh bạn có ai đó luôn cười, đôi khi, một câu hỏi nhẹ nhàng “Dạo này bạn có ổn không?” lại là điều họ cần nhất.