Huyết áp cao hay huyết áp thấp nguy hiểm hơn?

Huyết áp cao - “kẻ giết người thầm lặng”

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tăng huyết áp là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong do bệnh tim mạch trên toàn cầu. Điều đáng lo ngại là bệnh thường diễn tiến âm thầm, ít triệu chứng rõ rệt trong giai đoạn đầu.

Khi huyết áp duy trì ở mức ≥ 140/90 mmHg trong thời gian dài, thành mạch máu bị tổn thương, xơ cứng và hẹp dần. Hậu quả có thể là đột quỵ, nhồi máu cơ tim, suy tim, suy thận hoặc tổn thương võng mạc. Những biến chứng này không chỉ nguy hiểm tính mạng mà còn để lại di chứng nặng nề.

Đặc biệt, tăng huyết áp mạn tính thường liên quan đến các yếu tố nguy cơ như béo phì, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, hút thuốc lá và ít vận động. Vì vậy, đây là bệnh lý có tính phổ biến cao và cần kiểm soát lâu dài.

Huyết áp thấp - không nên xem nhẹ

Ngược lại, huyết áp thấp thường được xác định khi chỉ số dưới 90/60 mmHg. Ở một số người trẻ, thể trạng gầy, huyết áp thấp có thể là đặc điểm sinh lý và không gây triệu chứng đáng kể. Tuy nhiên, khi huyết áp giảm đột ngột hoặc quá thấp, cơ thể có thể không được cung cấp đủ máu và oxy đến các cơ quan quan trọng.

Biểu hiện thường gặp gồm chóng mặt, choáng váng, mệt mỏi, nhìn mờ, buồn nôn, thậm chí ngất xỉu. Trong những trường hợp nặng như mất máu cấp, nhiễm trùng nặng hoặc sốc phản vệ, tụt huyết áp có thể đe dọa tính mạng nếu không xử trí kịp thời.

Điểm khác biệt là huyết áp thấp thường gây triệu chứng rõ ràng, giúp người bệnh nhận biết sớm. Tuy nhiên, nếu chủ quan, nguy cơ té ngã ở người cao tuổi hoặc thiếu máu não cấp cũng rất đáng lưu ý.

Vậy tình trạng nào nguy hiểm hơn?

Xét về lâu dài và mức độ phổ biến, tăng huyết áp được đánh giá nguy hiểm hơn do tính âm thầm và khả năng gây biến chứng nghiêm trọng trên nhiều cơ quan. Nhiều người chỉ phát hiện bệnh khi đã xảy ra đột quỵ hoặc biến cố tim mạch.

Trong khi đó, huyết áp thấp thường ít gây tổn thương mạn tính nếu chỉ ở mức nhẹ. Tuy nhiên, những đợt tụt huyết áp cấp tính lại có thể nguy hiểm tức thì.

Do đó, không thể khẳng định tuyệt đối tình trạng nào “nguy hiểm hơn” trong mọi trường hợp. Mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào nguyên nhân, thời gian kéo dài, mức độ thay đổi huyết áp và tình trạng sức khỏe nền của mỗi người.

Chủ động theo dõi để phòng ngừa biến chứng

Dù là huyết áp cao hay thấp, điều quan trọng nhất là phát hiện sớm và kiểm soát phù hợp. Người trưởng thành nên đo huyết áp định kỳ, đặc biệt nếu có yếu tố nguy cơ tim mạch hoặc tiền sử gia đình.

Chế độ ăn giảm muối, tăng rau xanh, hạn chế rượu bia, duy trì cân nặng hợp lý và vận động đều đặn là nền tảng giúp ổn định huyết áp. Khi có triệu chứng bất thường như đau đầu dữ dội, chóng mặt kéo dài, đau ngực hoặc ngất, cần đến cơ sở y tế để được đánh giá kịp thời.

Tóm lại, cả huyết áp cao và huyết áp thấp đều tiềm ẩn rủi ro nếu không được theo dõi và xử trí đúng cách. Thay vì so sánh tình trạng nào nguy hiểm hơn, mỗi người nên chủ động kiểm soát huyết áp của mình ở mức an toàn, ổn định và phù hợp với thể trạng.