Hẹp mạch vành: vì sao người hẹp ít đã bị nhồi máu cơ tim, người hẹp nhiều vẫn sống khỏe?

Chú của tôi bị hẹp mạch vành chỉ 40-50% nhưng vẫn bị nhồi máu cơ tim, còn ông ngoại tôi người hẹp 80% lại sống ổn định nhiều năm. Tôi thấy khó hiểu quá, tại sao như vậy thưa BS?

Phòng nội dung - AloBacsi trả lời:

Chào bạn,

Điều này nghe có vẻ lạ lùng, nhưng trong tim mạch học lại khá phổ biến. Nhồi máu cơ tim không chỉ phụ thuộc vào mức độ hẹp của mạch vành, mà còn phụ thuộc vào độ ổn định của mảng xơ vữa trong lòng mạch.

1. Nhồi máu cơ tim thường xảy ra do mảng xơ vữa bị vỡ

Nguyên nhân trực tiếp của nhồi máu cơ tim thường là:

Mảng xơ vữa trong động mạch vành bị nứt hoặc vỡ
Cơ thể phản ứng bằng cách tạo cục máu đông
Cục máu đông bít tắc hoàn toàn mạch vành
Cơ tim phía sau chỗ tắc bị thiếu máu cấp → nhồi máu cơ tim

Vì vậy, mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào việc mảng xơ vữa có dễ vỡ hay không, chứ không chỉ là nó làm hẹp bao nhiêu phần trăm.

2. Mảng xơ vữa “không ổn định” - dù hẹp ít vẫn nguy hiểm

Có những mảng xơ vữa:

Lõi mỡ lớn
Vỏ mỏng
Nhiều tế bào viêm

Những mảng này gọi là “mảng xơ vữa dễ vỡ” (vulnerable plaque).

Dù chỉ gây hẹp 40-50%, nhưng nếu mảng này bị vỡ đột ngột, cục máu đông có thể hình thành nhanh và tắc hoàn toàn động mạch, dẫn tới nhồi máu cơ tim.

3. Mảng xơ vữa “ổn định” - hẹp nhiều nhưng ít biến chứng

Ngược lại, có những mảng xơ vữa:

Nhiều mô xơ
Ít lipid
Vỏ dày và chắc

Những mảng này ổn định hơn, ít bị vỡ.

Do đó có người hẹp 70-80% hoặc hơn, nhưng mảng xơ vữa rất ổn định nên: chỉ gây đau thắt ngực khi gắng sức, có thể sống ổn định nhiều năm, đặc biệt nếu dùng thuốc tốt.