Cho con bú có làm mẹ “mất xương”?

Cho con bú là giai đoạn mang lại nhiều lợi ích cho cả mẹ và bé, nhưng cũng là thời kỳ cơ thể người mẹ trải qua nhiều thay đổi sinh lý sâu sắc. Một vấn đề ít được nhắc tới nhưng có ý nghĩa lâu dài chính là tình trạng mất xương tạm thời khi cho con bú.

Theo TS Trần Châu Quyên - Trưởng khoa Khám tư vấn dinh dưỡng người lớn, Viện Dinh dưỡng cho biết, trong những tháng nuôi con bằng sữa mẹ, cơ thể phải huy động một lượng lớn canxi để tạo sữa. Trung bình mỗi ngày, người mẹ có thể tiết 700-900 ml sữa, tương đương khoảng 200-270 mg canxi được lấy từ khẩu phần ăn hoặc trực tiếp từ xương. Cùng với đó, sự thay đổi hormone, đặc biệt là giảm estrogen và tăng prolactin khiến quá trình hủy xương diễn ra mạnh hơn. Kết quả là mật độ xương có thể giảm 3-7% chỉ trong 6 tháng đầu sau sinh.

Ở đa số phụ nữ khỏe mạnh, mật độ xương sẽ dần phục hồi trong vòng 6-12 tháng sau khi cai sữa. Tuy nhiên, nếu không hiểu đúng và chăm sóc đúng, tình trạng mất xương có thể kéo dài, làm tăng nguy cơ loãng xương sớm, đau lưng, đau hông mạn tính hoặc gãy xương dù chỉ va chạm nhẹ. Nguy cơ này cao hơn ở những phụ nữ ăn uống thiếu canxi và vitamin D, ít vận động, giảm cân quá nhanh sau sinh, có BMI thấp hoặc tiền sử loãng xương.

Làm sao để nuôi con mà vẫn giữ xương chắc khỏe?

TS Trần Châu Quyên nhấn mạnhu, điểm mấu chốt trong phòng ngừa mất xương không chỉ nằm ở việc “uống thêm canxi”, mà là một chiến lược tổng thể. Phụ nữ cho con bú cần đảm bảo khẩu phần canxi khoảng 1.000-1.300 mg/ngày, kết hợp thực phẩm giàu vitamin D hoặc phơi nắng hợp lý để tăng hấp thu. Protein đầy đủ cũng rất quan trọng để tái tạo mô xương và phục hồi cơ thể sau sinh. Bên cạnh đó, vận động nhẹ nhàng nhưng đều đặn như đi bộ nhanh, tập kháng lực, leo cầu thang (khi cơ thể đã sẵn sàng) giúp kích thích tạo xương mới.

Ngủ đủ, tránh giảm cân quá nhanh và theo dõi các dấu hiệu bất thường như đau xương kéo dài, mệt mỏi nhiều, gãy xương sau chấn thương nhẹ cũng là những yếu tố không thể bỏ qua. Khi có nghi ngờ, người mẹ nên đi khám để được đánh giá và tư vấn kịp thời.

Mất xương khi cho con bú là hiện tượng sinh lý có thể kiểm soát và phục hồi. Đầu tư cho sức khỏe xương ngay từ giai đoạn sau sinh chính là cách để người mẹ vừa nuôi con khỏe mạnh, vừa bảo vệ nền tảng sức khỏe của chính mình trong tương lai.