Chăm lau dọn, hút bụi mỗi ngày, vì sao không khí trong nhà vẫn ô nhiễm?
Quét nhà, hút bụi hằng ngày khó có thể loại bỏ triệt để bụi mịn, khói thuốc tồn lưu hay mạt bụi nhà. Cùng BS.CK2 Lâm Hoàng Yến - Bệnh viện Nhân dân 115 hiểu rõ những lầm tưởng phổ biến khi dọn dẹp và tiêu chí chọn máy lọc không khí giúp bảo vệ đường thở non nớt của trẻ nhỏ.
1. 3 nguyên tắc giữ không khí trong nhà sạch, bảo vệ đường thở trẻ
Bên cạnh chế độ dinh dưỡng và tiêm chủng đầy đủ, việc xây dựng một môi trường sống trong lành đóng vai trò như thế nào trong chăm sóc đường thở cho trẻ? Theo BS, đâu là những nguyên tắc quan trọng nhất mà mỗi gia đình nên thực hiện?
BS.CK2 Lâm Hoàng Yến trả lời: Hơi thở là biểu hiện quan trọng nhất của sự sống. Chất lượng không khí hít vào có vai trò quyết định rất lớn đối với sức khỏe. Để xây dựng môi trường sống trong nhà, mỗi gia đình cần chú ý ba nguyên tắc: không khói thuốc, thông thoáng và lọc sạch không khí.
Thứ nhất, tuyệt đối không có khói thuốc lá trong nhà. Trong chuỗi các con số khuyến cáo gần đây của Tổ chức Y tế Thế giới, con số đầu tiên là số 0, có nghĩa là không hút thuốc. Với người lớn, đó là không trực tiếp hút; với trẻ nhỏ, dù không hút thuốc, trẻ vẫn có thể phải hít khói thuốc thụ động. Vì vậy, môi trường sống trong nhà phải hoàn toàn không có khói thuốc lá.
Thứ hai, bảo đảm không khí thông thoáng. Khi trời nắng nóng, nhiều gia đình bật điều hòa liên tục 24/24 giờ, đóng kín cửa sổ và cửa ra vào, khiến không khí không được đối lưu. Cần định kỳ tạo sự lưu thông không khí, sử dụng thiết bị đảo khí hoặc máy thông gió để không gian được thông thoáng.
Thứ ba, lọc sạch không khí. Cần lọc sạch những tác nhân gây bệnh, gây kích thích đường hô hấp như khói bụi, bụi mịn, vi khuẩn, virus và vi nấm.
Không khói thuốc lá, thông thoáng và lọc sạch không khí là ba tiêu chí ngắn gọn mỗi gia đình cần ghi nhớ.

2. Hút bụi, lau nhà hằng ngày chưa đủ làm sạch không khí
Nhiều gia đình rất chăm dọn dẹp, hút bụi và lau nhà mỗi ngày.
- Theo BS, chỉ như vậy đã đủ để bảo vệ trẻ trước các tác nhân ô nhiễm trong không khí hay chưa?
- Những tác nhân ô nhiễm nào vẫn có thể tồn tại lơ lửng trong không khí dù nhà cửa nhìn rất sạch sẽ?
BS.CK2 Lâm Hoàng Yến trả lời: Dọn dẹp, hút bụi và lau nhà hằng ngày là việc đúng, nhưng chưa đủ để bảo vệ trẻ trước các tác nhân ô nhiễm trong không khí.
Trước hết, cần thực hiện đúng cách để không làm bụi phát tán nhiều hơn. Quét nhà ngược chiều gió có thể khiến bụi tung lên. Một số sản phẩm lau rửa, lau nhà lại phát tán hóa chất, khiến không khí ô nhiễm hơn. Vì vậy, việc hút bụi, lau dọn cần chú ý cả phương pháp thực hiện lẫn sản phẩm sử dụng.
Tuy nhiên, ngay cả khi dọn dẹp đúng cách, những biện pháp này vẫn chưa giải quyết được bụi mịn đang bay lơ lửng trong không khí. Quét nhà không thể thu gom, lọc sạch những hạt bụi đó, cũng không thể đưa khói thuốc lá ra ngoài.
Vi khuẩn, virus và vi nấm có kích thước rất nhỏ. Chỉ quét nhà, hút bụi hằng ngày không thể tiêu diệt hết các tác nhân gây bệnh này.
Riêng mạt bụi nhà sống ẩn sâu trong ga, nệm, giường, dưới lớp nệm nằm ngủ nên quét nhà cũng không loại bỏ được.
Như vậy, các biện pháp dọn dẹp thông thường không thể làm sạch hết mạt bụi nhà, bụi mịn, khói thuốc lá, nấm mốc, vi khuẩn, virus và khói bếp gas. Nhà cửa nhìn sạch sẽ chưa có nghĩa là không khí trong nhà đã được làm sạch đầy đủ.
3. Máy lọc không khí hỗ trợ cả gia đình, nhất là người có bệnh hô hấp
Hiện nay, nhiều gia đình quan tâm hơn đến việc sử dụng máy lọc không khí để hỗ trợ bảo vệ sức khỏe.
- Theo BS, máy lọc không khí nên được xem là một thiết bị hỗ trợ chăm sóc đường thở cho trẻ như thế nào? Những gia đình nào sẽ hưởng lợi nhiều nhất khi chủ động kiểm soát chất lượng không khí trong nhà?
BS.CK2 Lâm Hoàng Yến trả lời: Việc trang bị máy lọc không khí cho thấy cha mẹ ngày càng quan tâm đến sức khỏe của con và các thành viên trong gia đình. Khi không khí được lọc sạch, không chỉ trẻ nhỏ mà cả ông bà, cha mẹ đều được hưởng lợi.
Chất lượng không khí đặc biệt quan trọng với những gia đình có trẻ hoặc người lớn mắc bệnh đường hô hấp như viêm mũi dị ứng ở đường hô hấp trên, hen suyễn ở đường hô hấp dưới và bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính. Đây là những đối tượng được hưởng lợi khi chủ động kiểm soát không khí trong nhà.
Một nhóm khác là người suy giảm miễn dịch, chẳng hạn người mắc đái tháo đường, suy thận mạn tính có sức đề kháng giảm. Khi chỉ tiếp xúc với một tác nhân, cơ thể còn có thể chống đỡ, nhưng nếu gặp nhiều tác nhân với số lượng lớn, hàng rào bảo vệ có thể không chống đỡ nổi, bị “thất thủ”. Trong những trường hợp này, máy lọc không khí có thể hỗ trợ cải thiện chất lượng sống của người bệnh.
Đặc biệt, ở những ngôi nhà chật hẹp, đông người, không khí ít được đối lưu, máy lọc không khí cũng góp phần giải quyết tình trạng không khí tồn đọng.

4. Chọn máy lọc không khí cần hiệu quả, an toàn và lọc nhiều lớp
Theo BS, dưới góc độ y khoa, phụ huynh nên ưu tiên những tiêu chí nào khi lựa chọn máy lọc không khí cho gia đình có trẻ nhỏ? Những công nghệ như màng lọc HEPA, hệ thống lọc nhiều lớp hay UVnano mang lại ý nghĩa gì trong việc hỗ trợ giảm tiếp xúc của trẻ với các tác nhân ô nhiễm trong không khí?
BS.CK2 Lâm Hoàng Yến trả lời: Tiêu chí đầu tiên khi lựa chọn máy lọc không khí là hiệu quả. Với dòng máy cao cấp, tiêu chí đặt ra là lọc sạch đến 99,9% các tác nhân gây bệnh. Nếu thiết bị không hiệu quả, chi phí đầu tư sẽ không mang lại kết quả như mong muốn.
Tiêu chí thứ hai là an toàn, không sử dụng hóa chất và thân thiện với môi trường, chẳng hạn sử dụng than hoạt tính.
Màng lọc HEPA giúp lọc các tác nhân như vi khuẩn, virus. Công nghệ nano được đề cập với khả năng lọc bụi mịn và khói thuốc lá - hai tác nhân rất cần quan tâm trong không gian sống.
Bên cạnh đó, hệ thống lọc nhiều lớp giúp xử lý những tác nhân khác nhau: than hoạt tính lọc mùi, màng lọc thô giữ lại lông thú, mạng nhện. Sự kết hợp giữa các lớp lọc và công nghệ nhằm bảo đảm không khí trong nhà được làm sạch.
>>> Đọc thêm phần 1: Ô nhiễm không khí trong nhà: Đường thở của trẻ chịu đựng những gì?
>>> Đọc thêm phần 3: Lưu ý bảo vệ hệ hô hấp cho trẻ khi nhà nuôi thú cưng, thiết kế bếp mở
Trân trọng cảm ơn BS.CK2 Lâm Hoàng Yến và LG Việt Nam đã đồng hành cùng AloBacsi trong chương trình này.
Thông tin biên tập
Tác giả
Đơn vị chịu trách nhiệm nội dung: AloBacsi
Bài viết có hữu ích với bạn?
Có thể bạn quan tâm
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ
Để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
