Ai nên đi khám gan sớm và kiểm tra định kỳ?

Gan là cơ quan “im lặng”, bệnh thường âm thầm tiến triển qua nhiều năm mà không cảnh báo. Đến khi người bệnh phát hiện, gan đã xơ hóa, thậm chí chuyển sang ung thư gan - loại ung thư có tỷ lệ tử vong thuộc hàng cao nhất tại Việt Nam. Vì vậy, khám gan định kỳ không phải dành cho người đang bệnh, mà dành cho những ai có nguy cơ cao và muốn bảo vệ sức khỏe lâu dài.

1. Người mắc viêm gan B mạn tính - nhóm nguy cơ cao nhất: Viêm gan B kéo dài khiến tế bào gan liên tục bị viêm, sửa chữa, viêm trở lại. Chuỗi “tổn thương âm thầm” này dẫn đến xơ gan và tạo điều kiện cho tế bào ác tính hình thành. Người mang virus mạn tính cần xét nghiệm tải lượng virus, men gan và siêu âm mỗi 6-12 tháng để kịp thời phát hiện nguy cơ.

2. Người uống rượu bia thường xuyên: Gan phải “gồng mình” giải độc mỗi lần ta uống rượu. Lâu ngày, tế bào gan bị phá hủy, mỡ tích tụ, mô xơ bủa vây. Nhiều người nhìn ngoài vẫn khỏe nhưng bên trong gan đã tổn thương nặng. Nếu không kiểm tra định kỳ, bệnh chỉ được phát hiện khi đã chuyển sang xơ gan hoặc ung thư gan.

3. Gia đình có người từng mắc ung thư gan: Ung thư gan không phải bệnh di truyền hoàn toàn, nhưng yếu tố gia đình làm tăng nguy cơ rõ rệt, đặc biệt khi người đó đồng thời mang virus viêm gan B hoặc C. Việc tầm soát 6 tháng/lần giúp phát hiện tổn thương rất sớm, thời điểm mà điều trị còn hiệu quả.

4. Người có men gan tăng kéo dài: Nhiều người đi khám tổng quát mới biết men gan tăng, nhưng lại bỏ qua vì “chưa thấy triệu chứng”. Thực tế, men gan tăng kéo dài là dấu hiệu gan đang tổn thương. Tìm nguyên nhân và theo dõi sớm sẽ giúp ngăn chặn tiến triển thành bệnh gan mạn.

5. Người mắc gan nhiễm mỡ - đặc biệt là người trẻ: Gan nhiễm mỡ đang tăng nhanh ở người trẻ do ăn uống nhiều dầu mỡ, ít vận động. Nếu không kiểm soát, tình trạng viêm âm thầm sẽ dẫn đến xơ hóa, suy gan. Kiểm tra chức năng gan và đánh giá mức độ xơ hóa giúp can thiệp đúng thời điểm.