Sau sinh dễ khóc, dễ cáu gắt có bình thường?

Sau sinh, nhiều mẹ bỗng trở nên nhạy cảm hơn, dễ khóc, lo lắng, cáu gắt hoặc cảm thấy quá tải dù trước đó luôn vui vẻ. Đây là tình trạng khá phổ biến, chủ yếu liên quan đến sự thay đổi nội tiết tố, thiếu ngủ và áp lực chăm sóc em bé.

Sau khi sinh, nồng độ estrogen và progesterone trong cơ thể giảm nhanh chỉ trong vài ngày. Cùng với việc thức đêm, mệt mỏi, thay đổi nhịp sinh hoạt và trách nhiệm làm mẹ, những yếu tố này có thể ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe tinh thần.

Phân biệt "baby blues" và trầm cảm sau sinh

Nhiều mẹ sẽ trải qua tình trạng buồn thoáng qua sau sinh (baby blues) với các biểu hiện như dễ xúc động, hay khóc, lo lắng, cáu gắt hoặc cảm thấy quá tải. Tình trạng này thường xuất hiện trong vài ngày đầu sau sinh và cải thiện sau khoảng 1-2 tuần nếu được nghỉ ngơi đầy đủ và nhận được sự hỗ trợ từ gia đình.

Tuy nhiên, nếu cảm giác buồn bã, mất hứng thú, lo âu hoặc tuyệt vọng kéo dài trên 2 tuần, ngày càng nặng hơn và ảnh hưởng đến việc chăm sóc bản thân hoặc em bé, mẹ có thể đã mắc trầm cảm sau sinh. Đây là bệnh lý cần được phát hiện và điều trị sớm.

Mẹ có thể làm gì để vượt qua giai đoạn này?

Trước hết, mẹ cần hiểu rằng những cảm xúc tiêu cực sau sinh không đồng nghĩa với việc mình là một người mẹ không tốt. Hãy cho bản thân thời gian để thích nghi với vai trò mới.

Thiếu ngủ là yếu tố khiến rối loạn cảm xúc trở nên nghiêm trọng hơn. Vì vậy, khi em bé ngủ, mẹ cũng nên tranh thủ nghỉ ngơi thay vì cố gắng hoàn thành mọi việc trong nhà.

Đừng ngần ngại nhờ chồng hoặc người thân hỗ trợ chăm sóc em bé, nấu ăn hay làm việc nhà. Sự chia sẻ không chỉ giúp mẹ hồi phục thể chất mà còn giảm áp lực về tinh thần.

Bên cạnh đó, mẹ nên duy trì chế độ dinh dưỡng đầy đủ, uống đủ nước, bổ sung vi chất theo hướng dẫn của bác sĩ và vận động nhẹ nhàng sau sinh để cải thiện sức khỏe, giấc ngủ cũng như tâm trạng.

Mỗi ngày, hãy dành khoảng 15-30 phút cho bản thân để đọc sách, nghe nhạc, đi bộ hoặc trò chuyện với người thân. Những khoảng nghỉ ngắn này có thể giúp giải tỏa căng thẳng đáng kể.

Đặc biệt, mẹ không nên giữ mọi cảm xúc trong lòng. Chia sẻ với chồng, gia đình, bạn bè hoặc nhân viên y tế sẽ giúp mẹ được lắng nghe và nhận được sự hỗ trợ cần thiết.

Khi nào cần đến bệnh viện?

Nếu cảm giác buồn chán kéo dài trên 2 tuần, mất ngủ nghiêm trọng, luôn cảm thấy vô dụng, mất kết nối với em bé hoặc xuất hiện ý nghĩ làm hại bản thân hay con, mẹ cần đến cơ sở y tế để được bác sĩ chuyên khoa Sản hoặc chuyên khoa Tâm thần đánh giá và điều trị.

Các chuyên gia nhấn mạnh, trầm cảm sau sinh là bệnh lý có thể điều trị hiệu quả nếu được phát hiện sớm.

Làm mẹ là một hành trình nhiều niềm vui nhưng cũng không ít thử thách. Bên cạnh việc chăm sóc sức khỏe thể chất, mẹ cũng cần quan tâm đến sức khỏe tinh thần của chính mình. Đừng cố gắng mạnh mẽ một mình, bởi tìm kiếm sự giúp đỡ đúng lúc cũng là một cách để chăm sóc tốt hơn cho bản thân và em bé.