Người cao tuổi cần tiêm những vắc-xin nào để bảo vệ sức khỏe?

Vắc-xin cúm mùa: “lá chắn” cần tiêm hằng năm

Cúm mùa thường bị xem nhẹ nhưng ở người trên 60 tuổi, bệnh có thể gây viêm phổi, suy hô hấp, làm nặng thêm các bệnh nền như tim mạch, đái tháo đường, hen suyễn hoặc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính.

Virus cúm thay đổi liên tục mỗi năm nên miễn dịch từ mũi tiêm cũ không còn bảo vệ hiệu quả. Vì vậy, người cao tuổi được khuyến cáo tiêm vắc-xin cúm định kỳ mỗi năm, tốt nhất trước mùa mưa hoặc mùa lạnh - thời điểm bệnh dễ bùng phát.

Đặc biệt, những người sống trong viện dưỡng lão, thường xuyên tiếp xúc với trẻ nhỏ hoặc có bệnh mạn tính càng cần được ưu tiên tiêm phòng.

Vắc-xin phế cầu: giảm nguy cơ viêm phổi nặng

Phế cầu khuẩn là nguyên nhân phổ biến gây viêm phổi, viêm màng não và nhiễm trùng huyết ở người lớn tuổi. Đây là nhóm bệnh có thể diễn tiến rất nhanh, đặc biệt ở người có sức đề kháng yếu.

Người trên 60 tuổi, nhất là người hút thuốc lá, mắc bệnh phổi, tim mạch, tiểu đường hoặc suy giảm miễn dịch nên tiêm vắc-xin phế cầu theo hướng dẫn của bác sĩ. Hiện có nhiều loại vắc-xin phế cầu với lịch tiêm khác nhau nên người dân cần được tư vấn cụ thể để chọn phác đồ phù hợp.

Tiêm phòng không bảo đảm tránh mắc bệnh hoàn toàn nhưng giúp giảm đáng kể nguy cơ bệnh nặng, nhập viện và tử vong.

Vắc-xin zona thần kinh

Zona thần kinh thường gặp ở người lớn tuổi do virus thủy đậu tái hoạt động khi miễn dịch suy yếu. Bệnh gây nổi mụn nước đau rát dọc theo dây thần kinh và có thể để lại biến chứng đau thần kinh kéo dài nhiều tháng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng sống.

Người trên 50 hoặc 60 tuổi được khuyến cáo tiêm phòng zona, kể cả khi trước đây từng bị thủy đậu hoặc từng mắc zona. Đây là biện pháp giúp giảm nguy cơ mắc bệnh cũng như hạn chế biến chứng đau sau zona.

Vắc-xin bạch hầu - ho gà - uốn ván: đừng quên tiêm nhắc

Nhiều người trưởng thành nghĩ rằng đã tiêm đủ từ nhỏ thì không cần tiêm lại. Tuy nhiên, miễn dịch với bạch hầu, ho gà và uốn ván sẽ giảm theo thời gian.

Người lớn nên tiêm nhắc mỗi 10 năm, đặc biệt là người cao tuổi thường làm vườn, lao động tay chân hoặc có nguy cơ bị vết thương ngoài da. Uốn ván là bệnh nguy hiểm với tỷ lệ tử vong cao nếu không điều trị kịp thời.

Những lưu ý quan trọng trước khi tiêm

Trước khi tiêm chủng, người cao tuổi nên thông báo đầy đủ cho bác sĩ về các bệnh nền đang mắc, thuốc đang sử dụng và tiền sử dị ứng. Một số trường hợp cần trì hoãn tiêm nếu đang sốt cao, nhiễm trùng cấp hoặc bệnh mạn tính chưa ổn định.

Người dân nên tiêm tại các cơ sở y tế uy tín để được khám sàng lọc và theo dõi sau tiêm đúng quy trình. Sau tiêm, cần ở lại theo dõi ít nhất 30 phút và tiếp tục theo dõi sức khỏe tại nhà trong 24 - 48 giờ đầu.

Ngoài ra, tiêm vắc-xin không thay thế hoàn toàn các biện pháp bảo vệ sức khỏe khác. Người lớn tuổi vẫn cần duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý, vận động phù hợp, ngủ đủ giấc, giữ vệ sinh cá nhân và khám sức khỏe định kỳ.

Trong bối cảnh già hóa dân số ngày càng rõ rệt, tiêm chủng cho người trên 60 tuổi là một trong những biện pháp dự phòng hiệu quả, giúp giảm gánh nặng bệnh tật và nâng cao chất lượng cuộc sống tuổi già. Chủ động tiêm phòng đúng thời điểm chính là cách bảo vệ sức khỏe bền vững cho bản thân và gia đình.