Đau nửa đầu mỗi kỳ kinh: Căn bệnh “ghé thăm” phụ nữ 12 lần mỗi năm

Cứ đến những ngày trước hoặc trong kỳ kinh, cơn đau lại xuất hiện như một chiếc đồng hồ được hẹn giờ sẵn. Có người đau âm ỉ kéo dài, có người đau dữ dội đến mức phải nằm trong phòng tối, không thể làm việc hay sinh hoạt bình thường.

Nếu tình trạng này lặp lại mỗi tháng, đồng nghĩa với việc người phụ nữ phải chịu đựng ít nhất 12 đợt đau đầu mỗi năm.

Vì sao kinh nguyệt lại gây đau nửa đầu?

Đau nửa đầu liên quan kinh nguyệt là một dạng migraine có liên quan chặt chẽ đến sự thay đổi hormone sinh dục nữ.

Trong chu kỳ kinh nguyệt, nồng độ estrogen tăng và giảm theo từng giai đoạn. Ngay trước khi hành kinh, estrogen giảm đột ngột. Chính sự sụt giảm này được xem là một trong những yếu tố kích hoạt cơn migraine ở những phụ nữ có cơ địa nhạy cảm.

Không phải mọi phụ nữ đều bị ảnh hưởng giống nhau. Một số người chỉ đau nhẹ, trong khi người khác có thể xuất hiện những cơn đau dữ dội kèm buồn nôn, nôn ói, sợ ánh sáng hoặc sợ tiếng động.

Các nghiên cứu cho thấy migraine phổ biến ở phụ nữ nhiều hơn nam giới, và sự khác biệt này phần lớn liên quan đến yếu tố hormone.

Vì sao cơn đau thường nặng hơn những lần khác?

Nhiều phụ nữ nhận thấy cơn đau nửa đầu trong kỳ kinh thường kéo dài hơn và khó kiểm soát hơn so với các đợt migraine thông thường.

Nguyên nhân là do sự thay đổi nội tiết tố không diễn ra trong vài giờ mà kéo dài nhiều ngày. Điều này khiến hệ thần kinh tiếp tục ở trong trạng thái dễ bị kích thích.

Ngoài ra, những yếu tố thường gặp trong kỳ kinh như thiếu ngủ, căng thẳng, mệt mỏi, thay đổi khẩu vị hoặc bỏ bữa cũng có thể làm cơn đau trở nên nghiêm trọng hơn.

Có phải chờ đến mãn kinh mới hết?

Đây là câu hỏi rất nhiều phụ nữ đặt ra. Tin tốt là không phải ai cũng phải chịu đựng tình trạng này cho đến khi mãn kinh.

Đúng là ở nhiều phụ nữ, migraine liên quan kinh nguyệt có xu hướng cải thiện sau mãn kinh do nội tiết tố trở nên ổn định hơn. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa người bệnh phải “sống chung với lũ” trong hàng chục năm.

Hiện nay có nhiều phương pháp giúp kiểm soát cơn đau hiệu quả và giảm đáng kể tần suất xuất hiện.

Điều trị hiện nay tập trung vào điều gì?

Khác với suy nghĩ của nhiều người, mục tiêu điều trị migraine không phải lúc nào cũng là chữa khỏi hoàn toàn.

Bởi migraine là một bệnh lý thần kinh có yếu tố cơ địa và di truyền. Mục tiêu thực tế hơn là giảm số lần xuất hiện, giảm mức độ đau và hạn chế ảnh hưởng đến cuộc sống.

Với những phụ nữ có cơn đau xuất hiện đều đặn quanh thời điểm hành kinh, bác sĩ có thể áp dụng chiến lược điều trị ngắn hạn dự phòng.

Nói đơn giản, thay vì đợi đau rồi mới uống thuốc, người bệnh có thể được chỉ định dùng thuốc trước thời điểm dự kiến xuất hiện cơn đau vài ngày nhằm ngăn chặn hoặc làm giảm mức độ nghiêm trọng của cơn migraine.

Ở những trường hợp nặng hơn, các thuốc dự phòng dài hạn có thể được cân nhắc.

Thay đổi lối sống giúp ích được gì?

Nhiều nghiên cứu cho thấy ngủ đủ giấc, duy trì giờ giấc sinh hoạt ổn định, uống đủ nước và không bỏ bữa có thể giúp giảm nguy cơ xuất hiện cơn migraine.

Tập thể dục đều đặn cũng được chứng minh có lợi cho nhiều bệnh nhân. Các hoạt động như đi bộ nhanh, đạp xe, bơi lội hoặc yoga có thể góp phần giảm tần suất đau đầu ở một số người.

Bên cạnh đó, việc ghi nhật ký đau đầu cũng rất hữu ích. Khi theo dõi thời điểm xuất hiện cơn đau qua nhiều tháng, người bệnh và bác sĩ có thể nhận diện rõ hơn các yếu tố kích hoạt và xây dựng kế hoạch điều trị phù hợp.

Khi nào cần đi khám?

Nhiều phụ nữ có xu hướng tự mua thuốc giảm đau và chấp nhận tình trạng đau đầu như một phần tất yếu của kỳ kinh.

Tuy nhiên, nếu cơn đau xuất hiện thường xuyên, kéo dài nhiều giờ hoặc nhiều ngày, ảnh hưởng đến công việc và cuộc sống, người bệnh nên được đánh giá bởi bác sĩ chuyên khoa thần kinh.

Đặc biệt, nếu đau đầu kèm các dấu hiệu bất thường như yếu tay chân, nói khó, nhìn mờ, thay đổi ý thức hoặc xuất hiện kiểu đau đầu hoàn toàn khác trước đây, cần đi khám sớm để loại trừ các nguyên nhân nghiêm trọng khác.