Chườm đá sai cách có thể gây bỏng lạnh: Những điều cần biết khi sơ cứu chấn thương

Bong gân, bầm tím hay sưng nề sau chấn thương thường được xử trí bằng cách chườm lạnh. Tuy nhiên, nếu đặt đá trực tiếp lên da hoặc chườm quá lâu, người bệnh có thể bị bỏng lạnh, khiến tổn thương trở nên nghiêm trọng hơn.

Chườm lạnh đúng nhưng vẫn có thể bị bỏng lạnh

Khi vừa gặp chấn thương, nhiều người có thói quen lấy ngay túi đá hoặc túi gel lạnh áp trực tiếp lên vùng đau để giảm sưng.

Tuy nhiên, nhiệt độ quá thấp có thể làm tổn thương da và các mô nông. Sau khi chườm, vùng da có thể đỏ rực, trắng bệch, phồng rộp hoặc mất cảm giác. Đây đều là những dấu hiệu cảnh báo bỏng lạnh (frostbite).

Theo các chuyên gia phục hồi chức năng, bỏng lạnh do chườm đá sai cách có thể khiến vùng tổn thương hồi phục chậm hơn, thậm chí làm nặng thêm chấn thương ban đầu.

Chườm lạnh thế nào cho đúng?

Để giảm đau, giảm sưng mà vẫn bảo vệ mô mềm, người bệnh cần lưu ý một số nguyên tắc sau:

Không đặt đá trực tiếp lên da. Túi đá hoặc túi gel lạnh nên được bọc bằng một lớp khăn bông mỏng hoặc vải sạch trước khi chườm. Lớp khăn giúp điều hòa nhiệt độ, tránh làm da bị tổn thương do lạnh quá mức.

Chườm lạnh trong "thời gian vàng". Phương pháp này phát huy hiệu quả tốt nhất trong 24-48 giờ đầu sau chấn thương, khi tình trạng sưng viêm đang diễn ra.

Mỗi lần chỉ nên chườm từ 15-20 phút. Sau đó nghỉ ít nhất 2 giờ rồi mới chườm lại nếu cần. Không nên chườm liên tục quá 30 phút vì có thể gây co mạch kéo dài, làm giảm lưu thông máu và tăng nguy cơ bỏng lạnh.

Những trường hợp không nên tự chườm lạnh

Không nên chườm lạnh lên vùng da đang có vết thương hở hoặc lở loét.

Đối với người mắc bệnh Raynaud, rối loạn tuần hoàn ngoại vi hoặc mất cảm giác ở da, việc chườm lạnh cần có hướng dẫn của bác sĩ.

Trong quá trình chườm, nếu xuất hiện các dấu hiệu như da tím tái, trắng bệch kéo dài, đau tăng lên hoặc mất cảm giác, cần ngừng chườm ngay và đến cơ sở y tế để được đánh giá.

Chườm đúng cách giúp chấn thương hồi phục tốt hơn

Chườm lạnh là một biện pháp sơ cứu đơn giản nhưng chỉ thực sự hiệu quả khi thực hiện đúng kỹ thuật. Bọc túi đá bằng khăn, chườm đúng thời điểm và đúng thời lượng không chỉ giúp giảm đau, giảm sưng mà còn hạn chế nguy cơ bỏng lạnh và các tổn thương không đáng có.

Khi chấn thương kéo dài, sưng đau nhiều hoặc ảnh hưởng đến vận động, người bệnh nên đến khám tại cơ sở y tế hoặc chuyên khoa vật lý trị liệu - phục hồi chức năng để được đánh giá và điều trị phù hợp.