Cảnh báo rét đậm đặc biệt mạnh: Trẻ em, người già, người lao động ngoài trời làm gì để sống khỏe?

1. Nơi nào rét nhất trong đợt không khí lạnh đặc biệt mạnh năm nay?

Theo Trung tâm Khí tượng Thủy văn Quốc gia, tối qua (29/12), bộ phận không khí lạnh rất mạnh đã ảnh hưởng đến một số nơi ở vùng núi phía Bắc của Bắc Bộ. Chiều qua, cơ quan khí tượng nâng mức cảnh báo khi đồng bằng có thể xuất hiện mức nhiệt 6 độ C, vùng núi 3 độ C.

Các chuyên gia dự báo, đợt không khí lạnh này sẽ gây giảm nhiệt mạnh trên đất liền và gây ra đợt rét đậm, rét hại thứ 2 của mùa đông năm nay với nguy cơ cao sẽ xảy ra băng giá ở các vùng núi cao.

Dự báo nhiệt độ tại Fansipan (Lào Cai) có thể xuống -7 độ C

Từ hôm nay, ở các tỉnh Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ trời chuyển rét đậm, rét hại. Trọng tâm rét hại tập trung ở Cao Bằng, Bắc Kạn, Lạng Sơn, Hà Giang, Tuyên Quang, Lào Cai, Yên Bái với nhiệt độ thấp nhất phổ biến từ 6 - 9 độ C, vùng núi 3 - 6 độ C, vùng núi cao dưới 0 độ C và có khả năng cao xảy ra băng giá và sương muối.

Theo bản đồ dự báo nhiệt độ của Trung tâm Khí tượng Thủy văn Quốc gia nhận định, nhiệt độ tại vùng núi cao dưới 0 độ C. Dự báo nhiệt độ tại Fansipan (Lào Cai) -7 độ C, Sa Phin (Yên Bái) -3 độ C, Mẫu Sơn -2 độ C, Cao Ba Lanh (Quảng Ninh) -2 độ C, Đồng Văn (Hà Giang), Yên Tử (Quảng Ninh), Sa Pa (Lào Cai) 0 độ C.

Ở các tỉnh Trung Trung Bộ trời chuyển rét với nhiệt độ thấp nhất phổ biến 13 - 16 độ C. Các tỉnh Nam Trung Bộ, Tây Nguyên trời chuyển lạnh, có nơi chuyển rét. Từ ngày 31/12, ở Nam Bộ trời chuyển lạnh vào đêm và sáng sớm.

2. Gió giật mạnh trên biển

Không chỉ gây giảm nhiệt trên đất liền mà không khí lạnh đợt này còn gây gió mạnh trên đất liền cũng như trên các vùng biển nước ta.

Cụ thể, từ đêm nay đến ngày 1/1/2021, vịnh Bắc Bộ (bao gồm cả huyện đảo Bạch Long Vĩ) gió chuyển hướng đông bắc mạnh cấp 7-8, giật cấp 10. Vùng biển Trung Bộ, Nam Bộ gió đông bắc mạnh cấp 7, có lúc cấp 8, giật cấp 10, biển động mạnh, sóng biển cao từ 3,5 - 5,5m. Khu vực Bắc và giữa Biển Đông (bao gồm cả vùng biển quần đảo Hoàng Sa) gió đông bắc mạnh cấp 8 - 9, giật cấp 11, biển động rất mạnh, sóng biển cao từ 5,0 - 7,0m.

Ngoài ra, ở phía Nam Biển Đông còn xuất hiện 1 vùng áp thấp, kết hợp với gió đông bắc mạnh sẽ gây mưa dông, gió giật cho vùng biển Nam Biển Đông (bao gồm cả quần đảo Trường Sa) trong 1 - 2 ngày tới.

3. Bảo vệ sức khỏe thế nào khi trời rét đậm?

Theo tài liệu "Hướng dẫn chăm sóc sức khỏe mùa lạnh cho cộng đồng và người lao động" mà Cục Quản lý môi trường y tế (Bộ Y tế) xây dựng đã đưa ra những kiến thức cơ bản giúp người dân chủ động thực hiện các biện pháp phòng tránh các vấn đề về sức khỏe khi trời lạnh.

Cụ thể:

• Đối với người già và trẻ em thường gặp các vấn đề về sức khỏe do trời lạnh như: Viêm phổi, hen suyễn, đột quỵ, ngộ độc khí than do sưởi ấm… cần hạn chế đi ra ngoài khi trời quá lạnh và gió mạnh, nhất là khoảng thời gian từ 21g đêm đến 6g sáng.

• Đặc biệt không nên tắm sau 22g đêm, tắm quá lâu hoặc tắm ở nơi có gió lùa dễ bị sốc nhiệt, nguy hiểm tới tính mạng. Bên cạnh đó phải giữ ấm cơ thể, nhất là các vùng ngực, cổ, chân tay.

• Khi ra ngoài thì nên trang bị đủ trang phục ấm che chắn được gió lùa như áo khoác, quần dài đủ dầy để giữ nhiệt, khăn choàng, mũ, găng tay, tất, khẩu trang...

• Tránh tiếp xúc với khói thuốc, khói bếp than, không nên uống rượu bia đặc biệt là người dân ở miền núi cần chú ý vì uống rượu càng làm co thắt mạch máu gây tăng huyết áp, có thể dẫn tới đột quỵ, tử vong. Tránh các đồ uống có chứa chất kích thích như cafein.

• Ăn, uống đủ chất đảm bảo năng lượng cho cơ thể chống rét. Trong bữa ăn hàng ngày cần bổ sung đầy đủ 4 nhóm chất cơ bản (tinh bột, chất đạm, chất béo, vitamin và khoáng chất). Đối với người lao động nặng, người cao tuổi, trẻ em cần cung cấp lượng tinh bột, chất đạm, chất béo, vitamin nhiều hơn so với những mùa khác nhằm tăng cường nhiệt lượng cho cơ thể chống rét, đặc biệt là bổ sung vitamin A, C để tăng cường sức đề kháng cho cơ thể. Tránh ăn uống đồ lạnh, đồ ăn vừa lấy từ tủ lạnh ra vì dễ làm cơ thể nhiễm lạnh.

• Cần vệ sinh miệng, họng sạch sẽ thường xuyên hằng ngày như đánh răng đều đặn trước và sau khi ngủ dậy; Súc miệng bằng nước ấm có pha muối loãng giúp sát trùng cổ, họng và hạn chế viêm họng.

• Thường xuyên rửa tay với xà phòng để loại bỏ vi khuẩn; tiêm vắc xin để phòng ngừa bệnh cúm.

• Những người bị cao huyết áp, mắc các bệnh tim mạch, mắc các bệnh hô hấp mạn tính, cơ xương khớp... đã được chẩn đoán thì phải chú ý tuân thủ nguyên tắc dùng thuốc, có chế độ vận động và dinh dưỡng hợp lý theo hướng dẫn của bác sĩ.

• Rèn luyện thân thể, tập thể thao thường xuyên giúp làm ấm cơ thể, nâng cao sức đề kháng và sức chống chịu của bản thân với điều kiện thời tiết lạnh.

• Thường xuyên cập nhật thông tin về thời tiết trên tất cả các phương tiện truyền thông.

Bộ Y tế cũng khuyến cáo người dân tuyệt đối không sử dụng than củi, than tổ ong để đốt và sưởi ấm trong phòng kín để tránh ngộ độc khí CO trong nhà. Đặc biệt, nếu dùng các lò sưởi bức xạ hồng ngoại không nên để gần trẻ nhỏ, người già dễ gây khô da, khô mũi và dễ bị bỏng, cháy.

Khi sử dụng chăn điện phải kiểm tra kỹ trước khi sử dụng đề phòng hư hỏng, đảm bảo cách điện và cách nhiệt của dây. Không giặt ướt để tránh tình trạng chập điện. Bật chế độ ấm vừa đủ và khi đủ ấm thì tắt trước khi sử dụng.

Làm việc ngoài trời trong thời tiết lạnh, cần làm gì để bảo vệ sức khỏe?

Đối với những người phải làm việc trong thời tiết lạnh cần phải giữ ấm cơ thể và làm việc với cường độ chậm. Đồng thời cần phải giữ người, tay chân khô ráo, tránh ẩm ướt, đặc biệt là công nhân làm việc ngoài trời, trong hầm lò... Đeo khẩu trang trong khi làm việc để bảo vệ đường hô hấp.

Lưu ý, những ngày mưa rét, làm việc ngoài trời, phải trang bị và sử dụng đầy đủ đồ bảo hộ lao động áo chống nước, áo mưa, mũ, găng tay đệm bông và lớp ngoài chống nước; giày ủng ấm và chống nước... vì quần áo, đầu tóc ướt sẽ làm mất nhiệt nhanh chóng khiến cơ thể bị nhiễm lạnh.

Khi ra ngoài trời lạnh, nhất thiết phải mặc ấm đặc biệt cần giữ ấm cổ và ngực. Trong lúc lao động, nếu thấy người nóng lên thì nên cởi bớt áo dần dần. Để có đủ nhiệt lượng lao động và chống rét, người lao động cần ăn uống đầy đủ chất đặc biệt là chất béo, gluxit và nên ăn uống nóng.

Dấu hiệu nào cảnh báo phải sưởi ấm ngay và cần đến bệnh viện?

Thời tiết lạnh gây tăng thêm gánh nặng cho tim do vậy với người bị bệnh tim, huyết áp nên khám và làm theo lời khuyên của bác sĩ chuyên khoa. Nên kiểm tra theo dõi huyết áp thường xuyên kể cả người trẻ, người chưa có tiền sử bệnh lý tim mạch, huyết áp.

Chú ý khi tiếp xúc kéo dài với nhiệt độ rất lạnh có thể gây giảm thân nhiệt, nhất là người già, gầy ốm, bị bệnh mãn tính, trẻ em suy dinh dưỡng, trẻ sơ sinh; Biểu hiện giảm thân nhiệt: run, kiệt sức, nhầm lẫn, mất trí nhớ, nói lơ và buồn ngủ... Ở trẻ sơ sinh có dấu hiệu da đỏ tươi hoặc da lạnh. Run rẩy là một dấu hiệu quan trọng đầu tiên cho thấy cơ thể đang mất nhiệt vì vậy cần phải sưởi ấm ngay.

Chú ý các biểu hiện: đau đầu, chóng mặt, tức ngực, khó chịu, tê bì chân tay... Khi có xuất hiện các triệu chứng cần lưu ý giữ ấm cơ thể ngay và đến cơ sở y tế kiểm tra sức khỏe.

Ngoài ra, khi bị nhiễm lạnh xuất hiện ho, sốt cần đi khám bác sỹ để có chẩn đoán và điều trị phù hợp. Không nên tự ý mua thuốc đặc biệt là thuốc kháng sinh để uống.