Nhiễm phế cầu có thể trở thành “mồi lửa” cho nhồi máu cơ tim, đột quỵ

PGS.TS.BS Trần Hòa - Phó khoa Tim mạch can thiệp, Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM cho biết, nhiều người hiện vẫn nghĩ phế cầu hay cúm chỉ là bệnh lý hô hấp đơn thuần. Tuy nhiên, điều nguy hiểm hơn nằm ở phản ứng viêm toàn thân do nhiễm trùng gây ra.

Phó giáo sư giải thích, trong giai đoạn nhiễm trùng cấp tính, tình trạng viêm không chỉ xảy ra ở phổi mà còn tác động lên toàn bộ hệ mạch máu. Với những người đã có mảng xơ vữa động mạch từ trước, phản ứng viêm này có thể làm mảng xơ vữa trở nên mất ổn định, dẫn đến tắc mạch máu quan trọng.

“Nếu tắc mạch máu tim sẽ gây nhồi máu cơ tim, còn tắc mạch máu não có thể dẫn đến đột quỵ”, PGS.TS.BS Trần Hòa nhấn mạnh.

Đây là lý do nhiều bệnh nhân nhập viện vì nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ ngay sau một đợt nhiễm phế cầu hay cúm. Nguy cơ này đặc biệt cao ở những người có bệnh lý tim mạch nền hoặc mang nhiều yếu tố nguy cơ chuyển hóa.

Từ góc nhìn tim mạch hiện đại, tư duy điều trị hiện nay không còn chỉ tập trung xử lý biến cố khi đã xảy ra, mà phải chuyển sang chủ động phòng ngừa các nguy cơ có thể kích hoạt biến cố tim mạch, trong đó có nhiễm trùng.

PGS.TS.BS Trần Hòa cho biết, hiện nay nhiều hiệp hội tim mạch trên thế giới cũng như Hội Tim mạch Việt Nam đều khuyến khích tiêm ngừa vaccine phế cầu và vaccine cúm cho nhóm nguy cơ cao nhằm giảm nguy cơ biến cố tim mạch.

Những nhóm người cần đặc biệt lưu ý gồm: người trên 55 tuổi; người mắc đái tháo đường, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), tăng huyết áp, bệnh tim thiếu máu cục bộ; bệnh nhân từng đặt stent mạch vành hoặc có nhiều yếu tố nguy cơ tim mạch.

Nếu giảm được nguy cơ nhiễm phế cầu thông qua tiêm vaccine, người bệnh cũng đồng thời giảm được nguy cơ xảy ra các biến cố tim mạch nghiêm trọng.

“Có rất nhiều bệnh nhân vào viện vì đột quỵ hoặc nhồi máu cơ tim sau một đợt nhiễm phế cầu. Trong khi đó, đây là bệnh lý có thể dự phòng bằng vaccine”, Phó giáo sư chia sẻ.

PGS.TS.BS Trần Hòa cũng bày tỏ lo ngại khi hiện nay vẫn còn không ít người bệnh tim mạch chưa quan tâm đến tiêm ngừa hoặc chưa nhận thức được mình thuộc nhóm nguy cơ cao. Bên cạnh đó, tâm lý e ngại vaccine vẫn còn tồn tại trong cộng đồng.

Việc dự phòng chủ động đóng vai trò rất quan trọng trong chiến lược bảo vệ sức khỏe tim mạch lâu dài. Không chỉ thay đổi lối sống, kiểm soát huyết áp, đường huyết hay mỡ máu, người bệnh cần quan tâm hơn đến các biện pháp phòng ngừa nhiễm trùng như tiêm vaccine phế cầu và vaccine cúm.

Chuyên gia khuyến cáo, đừng để biến chứng xảy ra rồi mới tiếc nuối. Hãy chủ động dự phòng từ sớm để giảm nguy cơ các biến cố tim mạch nặng.

>>> Tim mạch học 2026: AI, thuốc tác động gen và chăm sóc từ xa sẽ bùng nổ

>>> 9 ca ghép tim đầu tiên và “giấc mơ lớn” về trung tâm ghép tạng của BV Đại học Y Dược TPHCM