Giai đoạn tiền mãn kinh: Vì sao có người nhẹ nhàng, có người mất ngủ, bốc hỏa đến kiệt sức?
Bước vào tuổi 40, nhiều phụ nữ bắt đầu nhận thấy cơ thể có những thay đổi như kinh nguyệt thất thường, khó ngủ, dễ cáu gắt, giảm ham muốn hoặc thường xuyên mệt mỏi. Không ít người cho rằng đây chỉ là hệ quả của áp lực công việc và tuổi tác. Tuy nhiên, theo các chuyên gia Bệnh viện Hùng Vương, những biểu hiện này có thể là dấu hiệu của giai đoạn tiền mãn kinh, khi hoạt động nội tiết của buồng trứng bắt đầu thay đổi.
1. Từ tuổi 40, phụ nữ bắt đầu bước vào giai đoạn tiền mãn kinh
Thưa BS, phụ nữ thường bắt đầu bước vào giai đoạn tiền mãn kinh ở độ tuổi nào? Đâu là những thay đổi đầu tiên giúp chị em nhận biết cơ thể đang bước vào giai đoạn này?
PGS.TS.BS Hoàng Thị Diễm Tuyết - Giám đốc Bệnh viện Hùng Vương trả lời: Tất cả mọi người đều trải qua quy luật sinh, lão, bệnh, tử. Đối với người phụ nữ, sau khi được sinh ra, lớn lên, bước vào tuổi dậy thì, rồi đến tuổi sinh đẻ, khi kết thúc tuổi sinh đẻ sẽ bước sang giai đoạn tiền mãn kinh và mãn kinh. Đó là những giai đoạn trong cuộc đời của người phụ nữ.
Có thể nói, tiền mãn kinh và mãn kinh là một giai đoạn sinh lý rất bình thường trong diễn tiến cuộc đời của người phụ nữ. Tuy nhiên, có những người trải qua giai đoạn này rất thầm lặng, bình an, nhưng cũng có những người lại gặp phải những thay đổi rất nặng nề. Vì vậy, khoa học ngày càng đầu tư nghiên cứu để tìm hiểu những thay đổi khi người phụ nữ bước vào giai đoạn tiền mãn kinh và mãn kinh.
Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tuổi mãn kinh trung bình của phụ nữ trên thế giới khoảng 48 - 52 tuổi. Tại Việt Nam, độ tuổi này khoảng 49 - 50. Đây là độ tuổi trung bình, có người mãn kinh sớm hơn nhưng cũng có người muộn hơn.
Tuy nhiên, trước khi thật sự mãn kinh, người phụ nữ sẽ trải qua giai đoạn gọi là tiền mãn kinh, tức là giai đoạn trước khi mãn kinh. Giai đoạn này có thể bắt đầu khi người phụ nữ bước sang tuổi 40.
Tại sao người ta gọi đây là giai đoạn tiền mãn kinh? Bởi vì buồng trứng của người phụ nữ có hai chức năng. Chức năng thứ nhất là tạo ra trứng để thực hiện thiên chức làm mẹ, duy trì nòi giống. Chức năng thứ hai là tiết ra các nội tiết tố sinh dục nữ, góp phần tạo nên những đặc điểm hình thể của người phụ nữ, trong đó có ba vòng của cơ thể.
Hai nội tiết tố sinh dục nữ quan trọng nhất là estrogen và progesterone. Khi bước vào tuổi 40 trở đi, hoạt động nội tiết sinh dục nữ bắt đầu có những thay đổi, chức năng tạo nội tiết tố của buồng trứng suy giảm, từ đó gây ra những biến đổi trong cơ thể người phụ nữ.
Khi bước vào khoảng 48 - 52 tuổi, phụ nữ đến độ tuổi mãn kinh trung bình. Nếu không có kinh nguyệt liên tục từ 12 tháng trở lên, người phụ nữ có thể được xác định đã mãn kinh, sau khi loại trừ những nguyên nhân khác gây mất kinh.
2. Tiền mãn kinh có thể kéo dài 5 - 10 năm, gây nhiều xáo trộn trong cuộc sống phụ nữ
Thưa BS, giai đoạn tiền mãn kinh thường kéo dài bao lâu? Những triệu chứng như bốc hỏa, mất ngủ, thay đổi tâm trạng có chấm dứt khi người phụ nữ mãn kinh hay vẫn có thể tiếp tục kéo dài sau đó?
BS.CK2 Võ Thị Mỹ Hạnh - Trưởng phòng Kế hoạch tổng hợp, Bệnh viện Hùng Vương trả lời: Ở Việt Nam, độ tuổi tiền mãn kinh được xem là sau 40 tuổi, đặc biệt là từ 45 - 48 tuổi. Trước khi bước sang giai đoạn mãn kinh, người phụ nữ thường trải qua giai đoạn tiền mãn kinh kéo dài từ 3 - 5 năm, nhưng đôi khi cũng có thể kéo dài từ 5 - 10 năm.
Việc kéo dài như vậy gây ra nhiều xáo trộn trong cuộc sống của người phụ nữ. Những biểu hiện đầu tiên thoạt đầu rất mơ hồ như mệt mỏi trong người, kinh nguyệt bắt đầu rối loạn, khó ngủ, mất tập trung, giảm ham muốn… Nhiều người nghĩ rằng những biểu hiện này là do áp lực công việc hoặc căng thẳng trong cuộc sống.
Tuy nhiên, nếu những triệu chứng như bốc hỏa, khó ngủ lặp đi lặp lại thì có thể là dấu hiệu cho thấy người phụ nữ đang bắt đầu bước vào giai đoạn tiền mãn kinh, khi nội tiết tố có những thay đổi. Lúc đó, chị em cần chú trọng đến sức khỏe hơn và nên tìm đến các chuyên gia để được trao đổi, thăm khám.
Tiền mãn kinh là giai đoạn nội tiết tố bắt đầu thay đổi, có lúc tăng, có lúc giảm và các triệu chứng cũng thay đổi theo. Khi bước qua giai đoạn mãn kinh, nồng độ nội tiết tố ổn định hơn thì những triệu chứng này có thể giảm đi.
Tuy nhiên, các triệu chứng vẫn có thể tiếp tục kéo dài sau mãn kinh ở một số phụ nữ. Trong giai đoạn tiền mãn kinh, nếu người phụ nữ không được điều trị thích đáng, đúng đắn thì có thể sẽ có những hậu quả ảnh hưởng về tim mạch, loãng xương cũng như bệnh Alzheimer.
3. Tiền mãn kinh: Có người chỉ thay đổi kinh nguyệt, có người mất ngủ, bốc hỏa, cáu gắt và đau khi quan hệ
Yếu tố nào khiến giai đoạn tiền mãn kinh ở người này trôi qua rất êm đềm nhưng ở người khác lại vô cùng dữ dội?
PGS.TS.BS Hoàng Thị Diễm Tuyết trả lời: Những rối loạn mà người phụ nữ gặp phải trong giai đoạn tiền mãn kinh cũng như mãn kinh có thể được chia thành nhiều nhóm triệu chứng.
Đầu tiên là nhóm thay đổi về chu kỳ kinh nguyệt. Đây là nhóm triệu chứng mà người phụ nữ thường gặp nhất. Ví dụ, trước đây kinh nguyệt rất đều nhưng khi bước vào giai đoạn tiền mãn kinh, có khi 2 - 3 tháng mới có kinh một lần. Hoặc một số người lại có chu kỳ ngắn hơn, mới 2 - 3 tuần đã có kinh trở lại.
Cũng có những người trước đây thời gian hành kinh chỉ khoảng 3 - 5 ngày, nhưng bây giờ có thể kéo dài đến 7 ngày. Một số người lại có sự thay đổi về lượng máu kinh. Ví dụ, trước đây mỗi lần hành kinh chỉ sử dụng hết 2 gói băng vệ sinh, nhưng bây giờ có thể tăng lên 3, 4 gói. Ngược lại, có người trước đây sử dụng 2 gói băng vệ sinh mỗi tháng thì bây giờ chỉ còn 1 gói.
Như vậy, chu kỳ kinh nguyệt có thể thay đổi cả về tần suất xuất hiện kỳ kinh, thời gian hành kinh và lượng máu kinh. Có người tăng, có người giảm, tùy theo từng người. Đó là những dấu hiệu thay đổi về chu kỳ kinh nguyệt.
Nhóm triệu chứng thứ hai là những thay đổi liên quan đến vận mạch. Triệu chứng vận mạch có nghĩa là người phụ nữ đang ngồi bình thường thì tự nhiên cảm thấy nóng bừng người, mặc dù đang ở trong phòng máy lạnh 17 - 20 độ C nhưng vẫn nóng bừng và vã mồ hôi. Hoặc đang ngủ thì đột nhiên giật mình thức dậy vì cảm thấy người nóng rực lên. Không hề bị sốt nhưng tự nhiên cơ thể nóng lên, vã mồ hôi.
Ngoài ra, người phụ nữ có thể xuất hiện những triệu chứng như đánh trống ngực, hồi hộp, lo lắng mà không biết nguyên nhân là gì. Đó là những triệu chứng liên quan đến rối loạn vận mạch.
Nhóm triệu chứng thứ ba liên quan đến thần kinh, tâm thần. Người phụ nữ có thể cảm thấy bồn chồn, lo lắng một cách vô lý. Tâm trạng trở nên “nắng mưa bất thường”. Có những ngày trời rất đẹp nhưng tự nhiên trong lòng lại cảm thấy buồn. Thậm chí, có người trở nên trầm cảm và đặc biệt là rất hay cáu gắt.
Một chuyện rất đơn giản, trước đây người chồng nói một câu bình thường thì không sao, nhưng khi bước vào tuổi 40, cũng với câu nói đó, người phụ nữ lại cảm thấy rất bực tức và sẵn sàng gây gổ với bất cứ ai mình tiếp xúc. Hoặc khi đến cơ quan làm việc, sếp chỉ cần góp ý một câu rất nhẹ nhàng nhưng người phụ nữ lại cảm thấy tủi thân và ngồi khóc suốt cả buổi.
Như vậy, người phụ nữ trở nên dễ cáu gắt, dễ giận dữ, dễ gây gổ, đồng thời cũng dễ tủi thân, dễ khóc. Đó là những thay đổi về tâm lý khi bước vào tuổi 40 trở đi. Chính vì vậy, người phụ nữ rất cần sự hỗ trợ từ cấp trên, gia đình, người chồng và các con để có thể dễ dàng vượt qua những thay đổi này.
Tiếp theo là tình trạng rối loạn giấc ngủ. Đây là vấn đề ảnh hưởng rất nhiều đến chất lượng cuộc sống. Người phụ nữ sẽ cảm thấy rất khó đi vào giấc ngủ. Nếu trước đây chỉ cần nằm xuống là có thể ngủ ngay thì bây giờ có khi nằm cả tiếng đồng hồ, xem điện thoại hết câu chuyện này đến câu chuyện khác, nghe rất nhiều bản nhạc mà vẫn không thể ngủ được.
Khi đã ngủ thì giấc ngủ cũng không sâu, dễ thức giấc và sau khi thức giấc lại khó ngủ trở lại.
Tình trạng này lặp đi lặp lại nhiều lần, khiến người phụ nữ sáng hôm sau thức dậy đi làm với hiệu suất công việc giảm sút, mặt mày bơ phờ, tóc rụng và nhan sắc chắc chắn cũng bị ảnh hưởng.
Đó là những triệu chứng thuộc nhóm liên quan đến thần kinh, thường gặp khi người phụ nữ bước vào tuổi tiền mãn kinh.
Nhóm triệu chứng thứ tư là tình trạng khô rát âm đạo, đặc biệt khi quan hệ tình dục. Đây là một triệu chứng rất nhạy cảm mà nhiều khi chị em phụ nữ không nói ra. Khi quan hệ tình dục, người phụ nữ cảm thấy rất khô và rất đau. Có những người đau đến mức sợ quan hệ tình dục.
Thậm chí, có người cứ thấy chồng đến gần là “chạy mất dép”. Người chồng cứ đến gần thì người vợ lại tìm cách tránh đi nơi khác, bởi vì càng gần gũi, quan hệ tình dục lại càng đau, càng khổ. Cuối cùng, tình trạng này có thể dẫn đến mất hạnh phúc gia đình mà nhiều khi người phụ nữ không nói ra.
Đó là bốn nhóm triệu chứng thường gặp ở lứa tuổi tiền mãn kinh. Khi bước vào giai đoạn mãn kinh, những triệu chứng này có thể trở nên trầm trọng hơn.
Tuy nhiên, khi bước vào tuổi mãn kinh, người phụ nữ còn có thể xuất hiện thêm những vấn đề khác. Những vấn đề này không xuất hiện ở giai đoạn tiền mãn kinh mà xuất hiện về sau, càng về sau càng rõ rệt.
Thứ nhất là tình trạng loãng xương. Sự thiếu hụt nội tiết tố sinh dục nữ, đặc biệt là estrogen, sẽ dẫn đến tình trạng loãng xương ở phụ nữ.
Ở những người có dự trữ mật độ xương khi còn trẻ càng thấp thì khi bước vào tuổi mãn kinh, tình trạng loãng xương càng nặng. Người ta nói rằng, nếu ở tuổi dậy thì và tuổi trưởng thành, chúng ta tích lũy xương càng nhiều thì khi mãn kinh sẽ càng ít bị loãng xương.
Đặc biệt, đối với phụ nữ, trong giai đoạn mang thai và cho con bú, nếu càng thiếu canxi thì khi bước vào tuổi mãn kinh, tình trạng loãng xương sẽ càng nhiều. Cho nên, khi mang thai, bác sĩ thường bổ sung canxi thì chị em nhớ uống cho đủ. Đồng thời, cần có chế độ ăn giàu canxi, ví dụ như sữa và các loại hải sản, để bổ sung đầy đủ.
Như vậy, khi bước vào tuổi mãn kinh, chúng ta sẽ giảm bớt được tình trạng loãng xương. Bởi vì loãng xương sẽ xuất hiện và ngày càng nặng hơn sau tuổi mãn kinh.
Thứ hai là những vấn đề về tim mạch. Nội tiết tố estrogen có liên quan đến các bệnh lý tim mạch. Vì vậy, thời gian mãn kinh càng kéo dài thì những vấn đề về tim mạch càng xuất hiện nhiều hơn.
Có thể trong giai đoạn tiền mãn kinh, người phụ nữ không có triệu chứng tim mạch nào, nhưng khi bước vào tuổi mãn kinh, những triệu chứng này lại xuất hiện ngày càng nhiều chứ không phải mất đi.
Thứ ba là bệnh Alzheimer. Alzheimer là một bệnh lý gây mất trí nhớ. Đây là một thảm họa đối với người lớn tuổi, bởi vì người bệnh sẽ không còn nhớ được nhiều điều, không còn nhớ các mối quan hệ và thậm chí không còn nhớ gì về bản thân mình.
Đó là một thảm họa vô cùng lớn. Những biểu hiện của bệnh Alzheimer có thể xuất hiện ngày càng nặng nề khi tuổi mãn kinh càng kéo dài. Có những người lớn tuổi bị mất trí nhớ, không nhớ vợ chồng mình là ai, không nhớ con cái là ai, không nhớ mình tên gì và cũng không nhớ mình đang ở đâu.
Đó thực sự là một thảm họa. Chắc chắn rằng chúng ta không ai mong muốn mình sống lâu nhưng lại phải sống chung với căn bệnh đó, bởi vì chất lượng cuộc sống không còn.
Vì vậy, khi chúng ta can thiệp ở giai đoạn tiền mãn kinh là chúng ta góp phần giúp người phụ nữ tránh được những bệnh lý khi bước vào tuổi mãn kinh, bao gồm bệnh lý tim mạch, loãng xương và Alzheimer. Đây là những vấn đề xuất hiện rất muộn khi người phụ nữ bước vào tuổi mãn kinh.
4. Tiền mãn kinh nhẹ nhàng hay dữ dội phụ thuộc vào yếu tố gia đình, tâm lý và lối sống
Qua những chia sẻ vừa rồi, có thể thấy chương trình hôm nay mang đến rất nhiều kiến thức cần thiết để chị em áp dụng cho chính bản thân mình cũng như những người thân trong gia đình.
Tuy nhiên, vẫn còn một vấn đề được rất nhiều khán giả quan tâm: Tại sao có những người bước vào giai đoạn tiền mãn kinh mà gần như không gặp triệu chứng gì? Họ vẫn xinh đẹp, tươi tắn, vui vẻ, không cảm thấy khó chịu, trong khi những người khác lại phải trải qua giai đoạn này vô cùng vất vả? Xin bác sĩ giải đáp cho khán giả ạ.
PGS.TS.BS Hoàng Thị Diễm Tuyết trả lời: Chúng ta có bàn tay trái, bàn tay phải và hai bàn tay này không giống nhau. Mỗi bàn tay có năm ngón, nhưng cả mười ngón tay cũng hoàn toàn không giống nhau. Cho nên, trong tự nhiên cũng như trong xã hội, không ai giống ai, ngay cả khi chúng ta được sinh ra bởi cùng một cha mẹ.
Đối với các triệu chứng xuất hiện trong giai đoạn tiền mãn kinh và mãn kinh cũng vậy. Có người có triệu chứng, có người không; có người ở mức độ nhẹ, có người lại rất nặng. Mức độ biểu hiện sẽ thay đổi tùy theo từng người.
Tuy nhiên, qua các nghiên cứu, người ta ghi nhận rằng những triệu chứng rối loạn tiền mãn kinh - mãn kinh phụ thuộc vào hai yếu tố. Thứ nhất là yếu tố gia đình, thứ hai là yếu tố lối sống.
Những người có lối sống lành mạnh thì các triệu chứng rối loạn tiền mãn kinh - mãn kinh có thể xuất hiện ít hơn hoặc ở mức độ nhẹ hơn.
Ví dụ, những người uống nhiều cà phê, trà, sử dụng rượu bia, thuốc lá, không tập thể dục định kỳ thì các triệu chứng có thể xuất hiện nhiều hơn và nặng nề hơn.
Tuy nhiên, cũng có những người vẫn tập thể dục, tập yoga nhưng lại xuất hiện các triệu chứng rất nặng nề.
Tôi đã từng gặp những người phụ nữ đến khám vì các triệu chứng rối loạn tiền mãn kinh và nói rằng: “Bây giờ nếu bác sĩ không điều trị hết cho em được thì em chết còn sướng hơn”.
Các triệu chứng nặng đến mức độ như vậy. Bởi vì họ không ngủ được, bị rối loạn giấc ngủ, kéo theo nhiều hậu quả khác. Khi đi làm, họ không đạt được năng suất công việc, KPI không đạt nên liên tục bị trừ tiền, không được nhận tiền thưởng.
Sếp thì thường xuyên la rầy. Đến cơ quan làm việc, họ không còn cảm nhận được bầu không khí vui vẻ vì liên tục nhận những lời chê trách. Về nhà lại gặp người chồng, vợ chồng suốt ngày gây gổ.
Thành ra, cuộc sống của họ trở nên nặng nề đến mức họ nói rằng chết đi còn sướng hơn là tiếp tục sống.
Nhưng nếu được điều trị hiệu quả, khi quay lại, họ cảm ơn bác sĩ và nói rằng: “Bác sĩ đã mở ra cho em một trang sách mới, làm cho em cảm thấy cuộc sống này rất có ý nghĩa”.
Như vậy, có những người bước vào tuổi tiền mãn kinh - mãn kinh với những trải nghiệm rất kinh khủng. Nhưng cũng có những người trải qua giai đoạn này rất bình thường, nhẹ nhàng, không gặp vấn đề gì cả.
Điều đó còn liên quan đến yếu tố tâm lý. Một số người thường xuyên căng thẳng, lo lắng thì các triệu chứng cũng có thể trở nên rất nặng nề. Ngược lại, những người lạc quan, vô tư thì có thể trải qua giai đoạn này rất nhẹ nhàng, không gặp vấn đề gì đáng kể.
Hoặc có những người duy trì lối sống rất lành mạnh. Ví dụ, họ có chế độ ăn uống tốt cho sức khỏe, trong giai đoạn mang thai hoặc cho con bú cũng bổ sung canxi đầy đủ. Cho nên, khi bước vào giai đoạn tiền mãn kinh - mãn kinh, họ không gặp tình trạng đau nhức xương khớp.
Bên cạnh đó, họ duy trì chỉ số BMI phù hợp, không để cơ thể béo phì và tập thể dục định kỳ.
Nhờ vậy, những triệu chứng liên quan đến rối loạn tiền mãn kinh - mãn kinh của họ rất nhẹ nhàng. Thậm chí, họ gần như không nhận thấy sự khác biệt nào, ngoại trừ việc kinh nguyệt không còn nữa.
Như vậy, các triệu chứng rối loạn tiền mãn kinh - mãn kinh có liên quan đến yếu tố di truyền, gia đình, tâm lý và lối sống của mỗi người. Trong đó, lối sống và tâm lý là hai yếu tố mà chúng ta có thể tác động được.
Cho nên, chúng ta cần quan tâm đến những yếu tố này và có sự chuẩn bị từ trước khi bước vào giai đoạn tiền mãn kinh - mãn kinh, để có thể trải qua giai đoạn này thật êm đềm và có chất lượng cuộc sống tốt.

5. Mất ngủ, mệt mỏi lặp đi lặp lại sau tuổi 40 có thể là dấu hiệu suy giảm nội tiết tố
Thưa BS, mất ngủ, mệt mỏi, khó tập trung hay dễ cáu gắt rất dễ bị phụ nữ tuổi 40+ cho rằng chỉ do áp lực công việc hoặc tuổi tác. Làm thế nào để nhận biết những thay đổi này có thể liên quan đến giai đoạn tiền mãn kinh và khi nào chị em nên đi khám?
BS.CK2 Võ Thị Mỹ Hạnh trả lời: Đối với người phụ nữ, lứa tuổi từ 40 trở đi cũng được xem là giai đoạn thành đạt trong công việc. Tuy nhiên, công việc cũng có rất nhiều áp lực, căng thẳng.
Khi trở về nhà, người phụ nữ nhiều khi cảm thấy rất mệt mỏi, khó ngủ hoặc xuất hiện những triệu chứng như giảm ham muốn. Nếu những triệu chứng này cứ lặp đi lặp lại thì chị em cần cẩn thận.
Tại sao như vậy? Bởi vì những triệu chứng tiền mãn kinh xuất hiện rất âm thầm. Khi các triệu chứng này đến, chúng ta dường như vẫn nghĩ đó chỉ là những biểu hiện bình thường trong cuộc sống hằng ngày. Nhưng thực chất, đó có thể là biểu hiện của tình trạng rối loạn nội tiết, khi nội tiết tố bắt đầu suy giảm, đặc biệt là estrogen.
Vì vậy, nếu người phụ nữ nhận thấy những triệu chứng này cứ lặp đi lặp lại nhiều lần thì cần chú trọng đến sức khỏe của mình hơn. Bởi vì đó có thể là những triệu chứng ban đầu của tình trạng suy giảm nội tiết tố.
Chị em đừng để các triệu chứng trở nên nghiêm trọng hơn mới đi khám. Chúng ta nên tìm đến các chuyên gia, bác sĩ để được tư vấn.
Có những vấn đề rất khó nói, nhiều khi người phụ nữ không thể chia sẻ với bạn bè mà chỉ có các chuyên gia mới có thể giúp mình giải quyết được. Đó là những triệu chứng ban đầu mà chị em cần quan tâm.
Khi được thăm khám sớm, người phụ nữ có thể phát hiện những nguy cơ sức khỏe có thể gặp phải sau này. Đồng thời, bác sĩ sẽ đánh giá các triệu chứng hiện tại, tư vấn phương pháp điều trị cũng như theo dõi phù hợp, giúp cải thiện các triệu chứng và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Series Truyền hình trực tuyến Radar Sản phụ khoa do Bệnh viện Hùng Vương phối hợp cùng Cổng thông tin Tư vấn sức khỏe AloBacsi thực hiện, phát sóng định kỳ vào 19h Thứ 4 của tuần 1 và tuần 3 mỗi tháng.
Trân trọng cảm ơn Abbott Việt Nam đã tài trợ cho Radar Sản Phụ khoa kỳ 64, góp phần đưa kiến thức sức khỏe sinh sản chính thống đến gần hơn với phụ nữ, để mỗi lựa chọn hôm nay trở thành nền tảng vững vàng cho tương lai.
>>> Phụ nữ sau tuổi 40: Đừng chỉ lo bốc hỏa, mất ngủ mà bỏ qua nguy cơ tim mạch, loãng xương
>>> 8 thắc mắc thường gặp về mãn kinh của phụ nữ sau tuổi 40
Thông tin biên tập
Tác giả
Đơn vị chịu trách nhiệm nội dung: AloBacsi
Bài viết có hữu ích với bạn?
Có thể bạn quan tâm
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ
Để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
