Dầu gội chứa chất diệt côn trùng, mỹ phẩm quảng cáo như thuốc chữa bệnh - nguy cơ cho sức khỏe

Thị trường mỹ phẩm Việt Nam những năm gần đây tăng trưởng mạnh mẽ, trở thành “miếng bánh” hấp dẫn cho cả doanh nghiệp trong và ngoài nước. Theo ước tính, quy mô ngành mỹ phẩm Việt Nam đạt khoảng 2,5 tỷ USD vào năm 2024, với tốc độ tăng trưởng hai con số.

Tuy nhiên, đi cùng sự sôi động này lại xuất hiện nhiều vấn đề đáng lo ngại: sản phẩm chứa thành phần không an toàn, quảng cáo sai sự thật, và tình trạng “thổi phồng công dụng” khiến người tiêu dùng có nguy cơ trở thành nạn nhân.

1. Dầu gội chứa chất diệt côn trùng - kích ứng da, tổn thương tóc, tác động xấu đến hệ thần kinh

Thông tin gây chấn động dư luận gần đây là việc cơ quan chức năng phát hiện một số loại dầu gội trên thị trường có chứa hoạt chất thường dùng trong thuốc diệt côn trùng. Chất này vốn không nằm trong danh mục cho phép sử dụng trong mỹ phẩm, bởi nguy cơ gây kích ứng da, tổn thương tóc, thậm chí tác động xấu đến hệ thần kinh nếu dùng lâu dài.

Trước tình trạng này, lãnh đạo Bộ Y tế đã lên tiếng cảnh báo, đồng thời yêu cầu thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm những sản phẩm vi phạm.

Người dân được khuyến cáo cần thận trọng, lựa chọn sản phẩm rõ nguồn gốc, tránh ham rẻ hay tin theo những lời quảng cáo quá mức.

2. Mỹ phẩm quảng cáo như thuốc chữa bệnh - vi phạm pháp luật

Ngoài vấn đề thành phần nguy hiểm, thị trường còn ghi nhận hàng loạt mỹ phẩm được rao bán như… thuốc chữa bệnh. Nhiều loại kem bôi da, dầu gội, serum được quảng bá có khả năng “điều trị nấm da, chữa rụng tóc, trị nám tận gốc, chữa mụn triệt để”…

Trên thực tế, theo quy định, mỹ phẩm chỉ có chức năng làm sạch, làm thơm, bảo vệ, giữ gìn cơ thể trong điều kiện tốt, hoặc thay đổi diện mạo. Mỹ phẩm không phải là thuốc, và không được phép tuyên bố công dụng điều trị bệnh. Việc gán ghép chức năng chữa bệnh vừa gây hiểu lầm, vừa vi phạm pháp luật quảng cáo.

Lãnh đạo Bộ Y tế khẳng định, hành vi quảng cáo sai sự thật sẽ bị xử lý, đồng thời nhấn mạnh cần nâng cao nhận thức của người dân để không sập bẫy chiêu trò tiếp thị.

3. Vì sao vi phạm tràn lan?

Có nhiều nguyên nhân khiến các sản phẩm kém chất lượng, quảng cáo sai sự thật dễ dàng len lỏi vào thị trường:

• Quy mô thị trường lớn, nhu cầu cao: Với dân số gần 100 triệu người, tầng lớp trung lưu tăng nhanh, nhu cầu làm đẹp ngày càng mạnh, khiến thị trường mỹ phẩm trở thành “mảnh đất màu mỡ”.
• Bán hàng online bùng nổ: Các sàn thương mại điện tử, mạng xã hội giúp mỹ phẩm dễ dàng tiếp cận người tiêu dùng. Tuy nhiên, việc kiểm soát chất lượng, giấy tờ hợp pháp lại rất khó khăn.
• Người tiêu dùng thiếu kiến thức: Không ít người tin vào quảng cáo “mỹ phẩm trị bệnh” mà không phân biệt được đâu là tác dụng chăm sóc, đâu là điều trị y tế.
• Doanh nghiệp lợi dụng kẽ hở pháp luật: Một số cơ sở nhỏ lẻ nhập hàng trôi nổi, thậm chí tự pha chế rồi gắn nhãn mác mỹ phẩm cao cấp để bán ra thị trường.
  
  

4. Giải pháp từ cơ quan quản lý và người tiêu dùng

Để bảo vệ sức khỏe cộng đồng, Bộ Y tế cho biết sẽ tiếp tục siết chặt quản lý:

1. Tăng cường thanh tra, kiểm tra thị trường mỹ phẩm, đặc biệt là các sản phẩm nhập lậu, không công bố.
2. Phối hợp với Bộ Công Thương và các sàn thương mại điện tử nhằm loại bỏ các sản phẩm quảng cáo sai sự thật.
3. Xử lý nghiêm các trường hợp đưa chất cấm vào mỹ phẩm hoặc quảng cáo mỹ phẩm như thuốc chữa bệnh.
   
   

Về phía người tiêu dùng, cần trang bị kiến thức cơ bản:

1. Chỉ mua sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, được công bố tại Cục Quản lý Dược.
2. Đọc kỹ thành phần: Tránh sản phẩm có những chất không nằm trong danh mục an toàn của Bộ Y tế và Tổ chức Y tế Thế giới.
3. Cảnh giác với lời quảng cáo quá mức: Mỹ phẩm không thể “điều trị” hay “chữa khỏi bệnh”. Nếu có vấn đề về da liễu hay tóc, hãy đi khám bác sĩ thay vì tự ý dùng mỹ phẩm như thuốc.
4. Tham khảo ý kiến chuyên gia: Với các sản phẩm mới, người tiêu dùng nên tham khảo bác sĩ da liễu hoặc chuyên gia y tế trước khi sử dụng lâu dài.
   
   

Thị trường mỹ phẩm Việt Nam đang phát triển nhanh, mang lại nhiều lựa chọn cho người tiêu dùng. Nhưng song song với đó là những mối nguy tiềm ẩn từ sản phẩm kém chất lượng, quảng cáo gian dối. 

Trong bối cảnh thị trường trị giá hàng tỷ đô la, sự minh bạch, quản lý chặt chẽ từ cơ quan chức năng và sự tỉnh táo của người tiêu dùng chính là “lá chắn” để ngành mỹ phẩm Việt Nam phát triển lành mạnh, bền vững.