Hotline 24/7
08983-08983

Uống canxi sai cách và những hiểu lầm phổ biến khi điều trị loãng xương

Tự ý uống dồn canxi liều cao, nhầm lẫn giữa thiếu xương với loãng xương hay đợi đến khi gãy xương mới lo điều trị là những sai lầm phổ biến khiến khung xương ngày càng suy yếu. Theo BS.CK2 Nguyễn Thái Thành - Chuyên khoa Cơ Xương Khớp - Chấn thương Chỉnh hình, Trung tâm Y khoa Chuyên sâu VietHope, hiểu đúng kết quả đo mật độ xương, tuân thủ phác đồ điều trị và bổ sung canxi khoa học mới là chìa khóa then chốt giúp chặn đứng nguy cơ gãy xương nguy hiểm.

1. T-score và Z-score khác nhau thế nào trên kết quả đo mật độ xương?

Thưa bác sĩ, trên kết quả đo mật độ xương thường có hai chỉ số T-score và Z-score. Hai chỉ số này có ý nghĩa như thế nào và được sử dụng ra sao trong đánh giá tình trạng xương?

BS.CK2 Nguyễn Thái Thành trả lời: Kết quả đo mật độ xương có hai chỉ số chính là T-score và Z-score, được sử dụng cho những nhóm tuổi khác nhau.

T-score được dùng để chẩn đoán loãng xương ở người từ 50 tuổi trở lên. Chỉ số này so sánh mật độ xương của người được đo với khối lượng xương đỉnh của người trẻ khỏe mạnh cùng giới.

Trong khi đó, Z-score được sử dụng cho người dưới 50 tuổi. Chỉ số này so sánh mật độ xương của người được đo với mật độ xương trung bình của những người cùng giới và cùng độ tuổi.

Chẳng hạn, một nam giới 20 tuổi khi đo mật độ xương sẽ sử dụng Z-score để đối chiếu với mật độ xương của những nam giới khác cũng ở độ tuổi 20.

BS.CK2 Nguyễn Thái Thành - Chuyên khoa Cơ Xương Khớp - Chấn thương Chỉnh hình, Trung tâm Y khoa Chuyên sâu VietHope

2. Thiếu xương và loãng xương khác nhau thế nào trong điều trị?

Vậy liệu chỉ cần kết quả đo mật độ xương cho thấy loãng xương là người bệnh phải điều trị bằng thuốc ngay, hay bác sĩ còn cần đánh giá thêm những yếu tố khác để lựa chọn phác đồ phù hợp ạ?

BS.CK2 Nguyễn Thái Thành trả lời: Khi đã được chẩn đoán loãng xương, người bệnh bắt buộc phải điều trị bằng thuốc chống loãng xương.

Với trường hợp thiếu xương (osteopenia), chưa cần sử dụng thuốc điều trị loãng xương chuyên biệt. Hướng xử trí chủ yếu là bổ sung canxi, vitamin D, kết hợp chế độ dinh dưỡng tốt, tập thể dục thể thao đều đặn và phòng ngừa té ngã.

Đối với người đã loãng xương hoặc có nguy cơ loãng xương cao, tức mật độ xương thấp kèm các yếu tố nguy cơ được đánh giá qua thang điểm FRAX (FRAX score), đây là những trường hợp cần điều trị bằng thuốc chống loãng xương.

Bên cạnh điều trị, phòng ngừa té ngã là yếu tố tiên quyết, không chỉ đối với người đã loãng xương mà cả người thiếu xương và người bình thường.

3. Muốn xương khỏe về sau, cần tích lũy khối lượng xương đỉnh từ sớm

Thưa bác sĩ, nếu tình trạng giảm mật độ xương hoặc loãng xương được phát hiện sớm, hiện nay có những giải pháp nào giúp làm chậm quá trình mất xương và phòng ngừa nguy cơ gãy xương về sau?

BS.CK2 Nguyễn Thái Thành trả lời: Thực tế, phòng ngừa loãng xương phải bắt đầu từ khi còn trẻ. Mục tiêu là tích lũy để đạt được khối lượng xương đỉnh cao nhất trước độ tuổi 20-30. Vì vậy, ngay từ trẻ, cần chú ý đến chế độ dinh dưỡng tốt và phòng ngừa té ngã.

Sau giai đoạn đạt khối lượng xương đỉnh, khi bước vào nhóm tuổi có nguy cơ loãng xương, việc phòng ngừa càng phải được thực hiện tích cực hơn.

Bên cạnh chế độ dinh dưỡng, tập luyện thể dục thể thao đều đặn đóng vai trò vô cùng quan trọng. Vận động giúp cơ bắp dẻo dai, bền bỉ hơn, từ đó nâng đỡ hệ xương và phòng tránh té ngã hiệu quả.

4. Canxi rất cần thiết nhưng uống nhiều cùng lúc cũng không hấp thu hết

Nhiều người khi bước vào độ tuổi trung niên, cảm thấy xương khớp đau nhức hoặc muốn phòng ngừa loãng xương thường tự mua canxi về bổ sung mà không đi khám. Việc bổ sung canxi và vitamin D có phải lúc nào cũng cần thiết, và người dân nên hiểu như thế nào để sử dụng đúng?

BS.CK2 Nguyễn Thái Thành trả lời: Việc bổ sung canxi và vitamin D rất cần thiết, nhưng nên có sự tư vấn và phối hợp với bác sĩ chuyên khoa dinh dưỡng.

Một điểm cần lưu ý là cơ thể chỉ có thể hấp thu tối đa khoảng 500 mg canxi nguyên tố trong một lần uống. Vì vậy, nếu tự ý uống cùng lúc hai viên canxi loại 1.200 mg, tương đương tổng cộng 2.400 mg, lượng canxi dư thừa sẽ không thể được hấp thu hết.

Khi cần bổ sung liều cao, nên chia nhỏ lượng canxi trong ngày. Chẳng hạn, có thể uống một viên 1.200 mg, chứa khoảng 500 mg canxi nguyên tố vào buổi sáng, sau đó khoảng 6-7 giờ mới uống viên thứ hai. Cách này giúp cơ thể hấp thu được khoảng 1.000 mg canxi nguyên tố trong một ngày.

Do đó, tự ý uống quá nhiều canxi trong cùng một thời điểm không mang lại thêm lợi ích, bởi cơ thể cũng chỉ hấp thu được tối đa khoảng 500 mg canxi nguyên tố mỗi lần.

5. Loãng xương là “kẻ ăn cắp thầm lặng”, gãy xương mới là biến cố đáng sợ

Tại Trung tâm Y khoa Chuyên sâu VietHope, việc tầm soát, đánh giá nguy cơ và điều trị loãng xương được thực hiện như thế nào để xây dựng phác đồ quản lý phù hợp cho từng người bệnh?

BS.CK2 Nguyễn Thái Thành trả lời: VietHope là trung tâm đa chuyên khoa. Vì vậy, chúng tôi luôn hướng dẫn và huấn luyện các bác sĩ chú ý tầm soát loãng xương ở những bệnh nhân có nguy cơ cao, đặc biệt là người mắc các bệnh lý mạn tính.

Chẳng hạn, những bệnh nhân phải sử dụng thuốc chứa corticoid kéo dài để điều trị bệnh mạn tính là nhóm có nguy cơ loãng xương rất cao. Với những trường hợp này, chúng tôi chủ động đề nghị thực hiện tầm soát sớm.

Bởi nếu không phát hiện sớm, đến khi xảy ra biến cố gãy xương thì đó thực sự là một “thảm họa”. Hãy hình dung một bệnh nhân lớn tuổi vốn đã có nhiều bệnh lý mạn tính nặng nề, nếu thêm gãy cổ xương đùi thì nguy cơ tử vong sẽ cực kỳ cao.

Trước đây, loãng xương thường được gọi là “kẻ giết người thầm lặng”. Tuy nhiên, gãy xương không trực tiếp gây tử vong. Người bệnh thường tử vong do các bệnh lý nền diễn tiến nặng hơn trong thời gian phải nằm một chỗ sau gãy xương.

Vì vậy, theo quan điểm y khoa mới, loãng xương có thể được xem là “kẻ ăn cắp thầm lặng”. Căn bệnh này không trực tiếp gây tử vong nhưng gián tiếp đóng góp rất lớn vào nguy cơ tử vong ở người cao tuổi có sức khỏe yếu và nhiều bệnh nền mạn tính.

6. 20-30 tuổi là giai đoạn vàng để xây dựng “vốn xương”

Thưa bác sĩ, để phòng ngừa loãng xương từ sớm và hạn chế nguy cơ gãy xương ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống, đặc biệt với những người còn trẻ, đâu là những điều quan trọng cần thực hiện ngay từ bây giờ?

BS.CK2 Nguyễn Thái Thành trả lời: Tiến trình phát triển của hệ xương trong suốt cuộc đời trải qua nhiều giai đoạn quan trọng.

Từ 20-30 tuổi là giai đoạn đạt đỉnh, khi khối lượng xương đạt mức cao nhất. Ở thời điểm này, người trẻ cần tích cực tập luyện thể thao và duy trì chế độ dinh dưỡng tốt để bộ khung xương đạt chất lượng tốt nhất.

Bên cạnh đó, cần chú ý đến tư thế khi học tập và làm việc. Việc ngồi sai tư thế, khom lưng quá mức lâu ngày có thể hình thành tật gù lưng hoặc hội chứng “cổ rùa”, khiến hệ khung xương bị ảnh hưởng, đồng thời làm tăng nguy cơ thoái hóa, loãng xương sớm và giảm tuổi thọ về sau.

Từ 30-50 tuổi là giai đoạn duy trì. Trong thời kỳ này, chế độ dinh dưỡng đầy đủ và tập luyện đều đặn cần được tiếp tục để giữ cho cấu trúc xương bền bỉ, qua đó làm chậm quá trình thoái triển.

Sau 50 tuổi bước vào giai đoạn phòng ngừa. Những người có yếu tố nguy cơ nên chủ động đo mật độ xương sớm. Nếu chưa bị loãng xương, mục tiêu là phòng ngừa bệnh; còn khi đã loãng xương, mục tiêu tối thượng là phòng ngừa gãy xương.

Đến sau 65 tuổi ở nữ và sau 70 tuổi ở nam, hệ xương khớp bước vào giai đoạn lão hóa tự nhiên.

Tóm lại, khi còn trẻ, cần siêng năng tập thể dục thể thao và duy trì chế độ dinh dưỡng khoa học để tích lũy “vốn xương” tốt nhất. Có như vậy, khi về già, dù quá trình mất xương tự nhiên diễn ra, hệ khung xương vẫn có nền tảng vững chắc hơn, qua đó hạn chế loãng xương và những trường hợp gãy xương ngoài ý muốn.

>>> Đọc thêm phần 1: Mất canxi âm thầm sau tuổi 30: Khi nào bạn cần đo mật độ xương?

Để được thăm khám cùng BS.CK2 Nguyễn Thái Thành, quý bạn đọc có thể đến Trung tâm Y khoa chuyên sâu VietHope:

Địa chỉ: 523 Tô Hiến Thành, phường Diên Hồng, TPHCM.

Hotline đặt lịch khám: 1800 2290 hoặc đặt lịch qua website TẠI ĐÂY

Chăm sóc khách hàng: 0977 332 523.

Thời gian làm việc:

- Thứ Hai đến Thứ Bảy: 7h - 16h

- Khám ngoài giờ: 16h - 17h

Thông tin biên tập

Tác giả

Minh Anh (ghi) - AloBacsi.vn
Ngày đăng: 22:58, 27/08/2026

Đơn vị chịu trách nhiệm nội dung: AloBacsi

Đối tác AloBacsi

Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ

Để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình

Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình

hoàn toàn MIỄN PHÍ

Khám bệnh online

X