Vì sao chỉ vào bệnh viện thăm nuôi, không làm gì nặng mà tôi vẫn mệt nhoài?

Câu hỏi

Chào BS,

Sinh hoạt thường ngày, đi làm, tập thể dục... tôi thấy khỏe mạnh bình thường. Nhưng hễ đi vào bệnh viện như thăm người ốm hay đưa người quen đi khám, lúc về nhà tôi thấy mệt nhoài, phải nằm chợp mắt ngủ tầm 30p mới thấy khỏe lại. Mặc dù ở trong bệnh viện cũng chủ yếu là ngồi và đi tới lui chứ ko phải việc gì nặng nhọc. Vì sao có hiện tượng như vậy?

Trả lời

Chào bạn,

Hiện tượng bạn mô tả rất thường gặp và đa phần không phải do bệnh lý thể chất, mà liên quan nhiều đến yếu tố tâm lý - thần kinh - cảm giác khi ở trong môi trường bệnh viện.

Có mấy lý do chính giải thích vì sao bạn “không làm gì nặng nhưng về lại mệt rã rời”:

Thứ nhất, bệnh viện là môi trường gây căng thẳng tiềm ẩn. Dù bạn không trực tiếp điều trị, não bộ vẫn tiếp nhận rất nhiều tín hiệu tiêu cực: mùi thuốc sát khuẩn, tiếng máy móc, hình ảnh người bệnh, cảm giác lo lắng cho người thân, không khí gấp gáp…

Những thứ này kích hoạt hệ thần kinh giao cảm (hệ “căng thẳng - cảnh giác”). Khi bạn rời bệnh viện, cơ thể chuyển sang trạng thái “xả”, dẫn đến mệt lả, buồn ngủ, giống như sau một đợt căng não kéo dài.

Thứ hai, quá tải cảm giác. Bệnh viện có ánh đèn mạnh, nhiều tiếng ồn, đông người, không khí kín. Với những người nhạy cảm, não phải xử lý lượng thông tin lớn trong thời gian ngắn. Điều này gây mệt não dù cơ thể không vận động nhiều. Vì vậy, khi về nhà và nằm nghỉ 20-30 phút, não được “reset” lại nên bạn thấy khỏe hơn rõ rệt.

Thứ ba, yếu tố cảm xúc và đồng cảm. Khi thăm người bệnh, nhất là người thân, não vô thức đặt mình vào hoàn cảnh của họ. Sự lo lắng, thương cảm, suy nghĩ lan man tiêu tốn rất nhiều năng lượng tinh thần. Đây là dạng “mệt cảm xúc”, khác với mệt cơ bắp nên nhiều người không nhận ra.

Thứ tư, tư thế và nhịp sinh hoạt bị phá vỡ. Ngồi chờ lâu, đi lại lắt nhắt, ăn uống trễ giờ, uống ít nước, thiếu oxy nhẹ trong không gian kín… tất cả cộng dồn lại đủ để gây mệt, choáng nhẹ hoặc buồn ngủ sau đó.

Điều quan trọng là:

Nếu bạn chỉ mệt khi vào bệnh viện, còn sinh hoạt, làm việc, tập thể dục bình thường vẫn ổn, không sụt cân, không khó thở, không hồi hộp bất thường, thì đây không phải dấu hiệu bệnh tim, thiếu máu hay thần kinh nguy hiểm.

Bạn có thể giảm tình trạng này bằng cách:

• Uống đủ nước trước và sau khi vào bệnh viện
• Tránh nhịn ăn quá lâu khi đi thăm hay chờ khám
• Ra ngoài hít thở không khí thoáng vài phút nếu phải ở bệnh viện lâu
• Khi về nhà, cho phép mình nghỉ ngắn 20-30 phút như một cách “xả stress” chính đáng
  
  

Chỉ nên đi khám thêm nếu sau này bạn mệt kéo dài cả ngày, mệt cả khi không vào bệnh viện, kèm choáng, hồi hộp, khó thở, sụt cân hoặc rối loạn giấc ngủ nặng.

Nói ngắn gọn:

Cơ thể bạn không yếu, mà là não bạn phản ứng mạnh với môi trường bệnh viện - điều này rất người và rất thường gặp.

Câu hỏi liên quan

• Hay lo lắng về tai nạn, bệnh tật, có phải là có vấn đề tâm lý - tâm thần?
• Xỏ lỗ tai bị viêm, sưng cứng, có nên bôi thuốc mỡ hay dầu mù u?
• Chồng nhiễm viêm gan C, vợ chồng có nên sinh con trước khi điều trị?