Dương tính với HPV nguy cơ cao: Khi nào cần soi cổ tử cung và điều trị?
Theo các số liệu thống kê tại các trung tâm xét nghiệm, tỷ lệ phụ nữ Việt Nam nhiễm virus HPV trong cộng đồng hiện dao động từ 13% đến 15%. Việc phát hiện bản thân dương tính với virus HPV, đặc biệt là các tuýp nguy cơ cao như 16 và 18, thường tâm lý chung của chị em là rất hoang mang và lo lắng về nguy cơ mắc ung thư cổ tử cung.
Để hiểu đúng bản chất y khoa của xét nghiệm HPV, quy trình theo dõi lâm sàng cũng như thực hư về các sản phẩm được quảng cáo "đào thải HPV", BS.CK2 Nguyễn Lệ Quyên - Bệnh viện Từ Dũ, Đại sứ quốc gia về HPV (IPVS) tại Việt Nam đã có những chia sẻ chuyên sâu.
1. Khả năng tự thanh thải HPV và sự thật về nguy cơ ung thư
Khi xét nghiệm ra kết quả dương tính với HPV 16, 18 hay các tuýp nguy cơ cao, điều này có đồng nghĩa với việc người bệnh chắc chắn sẽ bị tiền ung thư hoặc ung thư cổ tử cung hay không, thưa bác sĩ?
BS.CK2 Nguyễn Lệ Quyên - Bệnh viện Từ Dũ, Đại sứ quốc gia về HPV (IPVS) tại Việt Nam trả lời: Người bệnh cần hiểu rõ xét nghiệm HPV chỉ là xét nghiệm sàng lọc chứ không phải xét nghiệm chẩn đoán. Trong một cộng đồng phụ nữ được đưa đi sàng lọc, có khoảng 10% đến 15% mang nguy cơ và cần thực hiện tiếp các xét nghiệm chẩn đoán chuyên sâu. Bác sĩ chỉ có thể chẩn đoán xác định một người có bị tiền ung thư hay ung thư cổ tử cung hay không thông qua thủ thuật soi cổ tử cung và lấy mô sinh thiết gửi giải phẫu bệnh. Nhiễm HPV nguy cơ cao đồng nghĩa với việc có nguy cơ mắc bệnh, hoàn toàn không khẳng định 100% sẽ bị ung thư.
Đối với những phụ nữ có sức khỏe tốt, hệ miễn dịch bình thường và không bị viêm nhiễm phụ khoa tái đi tái lại, cơ thể có khả năng tự thanh thải virus HPV rất cao. Tỷ lệ tự đào thải virus có thể đạt tới 80% trong vòng 2 năm. Điều này có nghĩa là trong 100 phụ nữ khỏe mạnh bị nhiễm HPV, sau 2 năm kiểm tra lại sẽ có khoảng 80 trường hợp tự hết nhiễm virus.
Chính vì khả năng tự đào thải ở người trẻ rất cao (trên 90%), các chính sách y tế trên thế giới và tại Việt Nam thường không khuyến khích thực hiện xét nghiệm HPV đối với phụ nữ dưới 25 tuổi. Do đó, khi nhận kết quả dương tính với HPV, người bệnh không nên quá lo lắng mà cần bình tĩnh đến gặp bác sĩ sản phụ khoa để được kiểm tra chính xác tình trạng cổ tử cung. Ung thư cổ tử cung nếu được chẩn đoán sớm ở giai đoạn đầu có thể chữa khỏi hoàn toàn và bảo tồn trọn vẹn chức năng sinh sản cho người phụ nữ.
2. Nguyên tắc đi soi cổ tử cung và các dấu hiệu cảnh báo cần đi khám ngay
Đối với các trường hợp có kết quả HPV dương tính với tuýp 16 hoặc 18, quy trình đi soi cổ tử cung cần được chuẩn bị như thế nào và đâu là thời điểm thích hợp nhất, thưa bác sĩ?
BS.CK2 Nguyễn Lệ Quyên trả lời: Khi có kết quả dương tính với HPV nguy cơ cao, đặc biệt là týp 16, người bệnh nên đến cơ sở y tế thăm khám ngay để được chuyển tới bác sĩ chuyên gia về soi cổ tử cung. Soi cổ tử cung là một thủ thuật khám đơn giản, không gây đau đớn. Bác sĩ sẽ chấm các loại thuốc đặc biệt lên cổ tử cung và quan sát qua hệ thống máy phóng đại để tìm kiếm vùng tổn thương nghi ngờ, từ đó tiến hành sinh thiết đúng vị trí nghi ngờ nhằm chẩn đoán chính xác bản chất tổn thương.
Để thủ thuật soi và sinh thiết cổ tử cung diễn ra an toàn và hiệu quả, thời điểm tốt nhất để đi khám là ngay sau khi vừa sạch kinh nguyệt. Người bệnh cần lưu ý kiêng quan hệ tình dục từ 3 đến 5 ngày trước khi soi, không trong kỳ kinh nguyệt và phải xác nhận chắc chắn bản thân không mang thai.
Tuy nhiên, nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường như quan hệ tình dục bị ra máu, rong kinh hoặc rong huyết xuất huyết âm đạo rỉ rả kéo dài suốt cả tháng, người bệnh cần đi khám chuyên khoa ngay lập tức mà không được chờ đợi cho đến khi sạch kinh. Những triệu chứng ra máu bất thường này có thể là cảnh báo của tổn thương cổ tử cung ở giai đoạn sớm cần được kiểm tra kịp thời.

3. Thực hư về các sản phẩm quảng cáo "đào thải HPV" trên thị trường
Hiện nay trên thị trường có nhiều sản phẩm viên uống hay gel đặt được quảng cáo có khả năng đào thải HPV. Nhìn từ góc độ y học, có sản phẩm nào thực sự hỗ trợ đào thải virus HPV hay không, thưa bác sĩ?
BS.CK2 Nguyễn Lệ Quyên trả lời: Về mặt khoa học y học thực chứng, hiện nay hoàn toàn chưa có bất kỳ loại thuốc nào được công nhận là thuốc điều trị hay đào thải HPV. Tất cả các sản phẩm hỗ trợ điều trị đang lưu hành trên thị trường chỉ dừng lại ở dạng sản phẩm hỗ trợ hoặc trang thiết bị y tế.
Khi phát hiện nhiễm HPV, nguyên tắc quan trọng nhất là phải chẩn đoán xác định xem virus đã gây ra tổn thương tiền ung thư hay chưa để can thiệp điều trị kịp thời. Nếu người bệnh đã xuất hiện tổn thương tiền ung thư mức độ hai, mức độ ba hoặc ung thư tại chỗ, việc áp dụng các phương pháp điều trị y khoa như khoét chóp cổ tử cung sẽ giúp điều trị triệt để, đơn giản, chi phí thấp và bảo tồn hoàn toàn chức năng sinh sản.
Trên thực tế lâm sàng, có những bệnh nhân đã tiến triển đến giai đoạn tiền ung thư mức độ nặng nhưng do thiếu hiểu biết nên đã mất tới cả năm trời tự sử dụng các sản phẩm hỗ trợ đào thải HPV. Điều này làm mất đi khoảng thời gian vàng để điều trị bệnh triệt để. Việc cân nhắc sử dụng các sản phẩm hỗ trợ chỉ nên thực hiện sau khi đã được bác sĩ thăm khám, xác định chưa có tổn thương tiền ung thư và đánh giá kỹ giữa lợi ích kinh tế với hiệu quả điều trị thực tế. Người bệnh tuyệt đối không nên tự ý mua và sử dụng các sản phẩm quảng cáo đào thải HPV khi chưa có chỉ định của bác sĩ sản phụ khoa.
>>> Đọc thêm phần 1: Tầm soát ung thư cổ tử cung: Xét nghiệm nào là lựa chọn ưu tiên?
Thông tin biên tập
Tác giả
Tham vấn y khoa
Đơn vị chịu trách nhiệm nội dung: AloBacsi
Bài viết có hữu ích với bạn?
Có thể bạn quan tâm
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ
Để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
