Đột quỵ sau 6 giờ vẫn còn cơ hội can thiệp lấy huyết khối

Qua 6 giờ, người bệnh đột quỵ vẫn có thể được cứu chữa

Mỗi năm, thế giới ghi nhận hơn 12,2 triệu ca đột quỵ mới và khoảng 6,5 triệu trường hợp tử vong. Trong đó, đột quỵ thiếu máu não chiếm khoảng 87%.

Đặc biệt, đột quỵ do tắc mạch máu lớn chiếm khoảng 24 - 30% các trường hợp thiếu máu não cấp. Nếu không được tái thông kịp thời, hơn 80% người bệnh có nguy cơ tử vong hoặc tàn tật nặng.

Trước đây, can thiệp lấy huyết khối cơ học chủ yếu được thực hiện trong 6 giờ đầu. Đây là phương pháp đưa dụng cụ qua đường mạch máu để tiếp cận và lấy cục máu đông gây tắc nghẽn, giúp khôi phục dòng máu nuôi não.

Tuy nhiên, y học hiện đại không chỉ dựa vào thời gian kể từ khi khởi phát mà còn đánh giá tình trạng mô não.

Khái niệm “cửa sổ nhu mô” nhấn mạnh việc xác định vùng não chưa tổn thương không hồi phục, vẫn có khả năng được cứu nếu tái lập tuần hoàn kịp thời.

Các thử nghiệm DAWN và DEFUSE 3 cho thấy lợi ích rõ rệt của phương pháp này ở những bệnh nhân được lựa chọn phù hợp.

Trong nghiên cứu DAWN, tỷ lệ phục hồi chức năng tốt đạt 49% ở nhóm can thiệp, so với 13% ở nhóm điều trị nội khoa. Với DEFUSE 3, tỷ lệ tương ứng là 45% và 18%.

Theo cập nhật hướng dẫn AHA/ASA năm 2026 được trình bày tại hội nghị, can thiệp lấy huyết khối được khuyến cáo mạnh ở một số bệnh nhân tắc mạch máu lớn trong khoảng 6 - 24 giờ, khi đáp ứng các tiêu chuẩn đánh giá chuyên môn.

Bệnh viện Đa khoa Châu Đốc ghi nhận kết quả khả quan khi can thiệp muộn

Tại hội nghị, BS.CK2 Hà Minh Đức - Phó Chủ tịch Hội Đột quỵ Việt Nam, Trưởng khoa Nội Thần kinh - Đột quỵ, Bệnh viện Đa khoa Châu Đốc (An Giang) công bố kết quả nghiên cứu trên 35 bệnh nhân được can thiệp lấy huyết khối trong khoảng 6 - 24 giờ tại Bệnh viện Đa khoa Châu Đốc.

Người bệnh có độ tuổi trung bình 66,4 tuổi, nhập viện sau khởi phát trung bình 11,5 giờ. Đáng chú ý, 40% trường hợp là đột quỵ lúc thức giấc, tức người bệnh phát hiện triệu chứng sau khi ngủ dậy và khó xác định chính xác thời điểm khởi phát.

Kết quả ghi nhận 82,8% bệnh nhân được tái thông mạch máu thành công, 48,5% đạt mức phục hồi chức năng tốt sau 7 ngày.

Tỷ lệ xuất huyết não có triệu chứng là 5,7%, trong khi tử vong nội viện trong 7 ngày chiếm 2,8%.

Một trường hợp tiêu biểu là bệnh nhân nam 73 tuổi, nhập viện ở giờ thứ 19 sau khởi phát với tình trạng liệt nửa người nặng.

Qua thăm khám và đánh giá hình ảnh, bác sĩ xác định người bệnh bị tắc động mạch não giữa bên trái và tiến hành can thiệp lấy huyết khối.

Sau 24 giờ, mức độ tổn thương thần kinh trên thang điểm NIHSS cải thiện từ 14 xuống 10 điểm. Đến ngày xuất viện thứ 9, chỉ số này tiếp tục giảm còn 6 điểm.

Trường hợp này cho thấy người bệnh đến viện muộn vẫn có thể cải thiện nếu được đánh giá và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.

Không nên bỏ lỡ cơ hội điều trị vì nghĩ đã qua giờ vàng

Từ những bằng chứng quốc tế và kết quả thực tế, BSCK2 Hà Minh Đức nhấn mạnh: "Can thiệp lấy huyết khối bằng dụng cụ cơ học hiện nay là tiêu chuẩn vàng và lựa chọn điều trị bắt buộc cho bệnh nhân đột quỵ thiếu máu não cấp do tắc mạch máu lớn".

Tuy nhiên, không phải mọi bệnh nhân đến viện sau 6 giờ đều có thể can thiệp. Quyết định điều trị phụ thuộc vào vị trí tắc mạch, mức độ tổn thương não và các tiêu chuẩn chuyên môn.

Thông điệp quan trọng đối với cộng đồng là không tự cho rằng đã hết cơ hội điều trị khi qua 6 giờ. Khi xuất hiện dấu hiệu nghi ngờ đột quỵ, người bệnh cần được đưa đến cơ sở có khả năng cấp cứu đột quỵ càng sớm càng tốt.

Mỗi phút chậm trễ đều có thể khiến vùng não còn khả năng cứu chữa tiếp tục bị tổn thương.