Căng thẳng chuyện dọn nhà đón tết: người hối thúc, người nổi cáu

Câu hỏi

Nhà tôi đang bước vào thời kỳ căng-thẳng-giáp-tết, đã có vài trận cãi nhau vì tủ lạnh đầy và mua đồ nhiều - đồ ko cần thiết. Mẹ tôi "quá siêng năng" và cái gì cũng muốn xong sớm nên là hối thúc mọi người làm mọi người phát cáu.

Tôi vẫn đùa rằng 1 năm mẹ tôi có 9 tháng thôi, 3 tháng còn lại là tết, bao gồm 2 tháng trước tết và 1 tháng sau tết.

Tôi làm cách nào để giảm căng thẳng trong gia đình?

Trả lời

Chào bạn,

Nghe bạn kể là thấy… rất quen. Không chỉ nhà bạn đâu, rất nhiều gia đình Việt cứ đến giáp Tết là tự động bước vào “chế độ căng thẳng cao độ”. Việc này không phải vì mọi người không thương nhau, mà vì áp lực Tết + khác biệt cách nghĩ + mệt mỏi tích tụ dồn lại cùng lúc.

Nói thẳng nhé: mục tiêu lúc này không phải là thay đổi mẹ bạn, vì điều đó gần như không khả thi trong thời gian ngắn. Điều thực tế hơn là giảm ma sát và hạ nhiệt không khí chung.

Trước hết, thử đổi cách nhìn một chút. Với mẹ bạn, việc lo Tết sớm, mua sắm nhiều, làm mọi thứ trước hạn không phải để làm khổ cả nhà, mà là cách bà kiểm soát lo âu. 

Người lớn tuổi rất hay sợ “không kịp”, sợ thiếu thốn, sợ Tết không trọn vẹn, nên càng căng thẳng càng làm nhiều. Khi hiểu điều đó, bạn sẽ bớt cảm giác “bị thúc ép vô lý” và dễ giữ bình tĩnh hơn.

Về mặt thực hành, có vài cách khá hiệu quả.

Một là chủ động nhận phần việc. Khi bạn tự đề xuất “món này con lo”, “phần này con làm”, mẹ bạn sẽ bớt hối thúc người khác, vì bà thấy đã có người gánh việc. Điều này quan trọng hơn là tranh cãi đúng - sai. 

Hai là đặt ranh giới mềm. Ví dụ, thay vì nói “mua nhiều quá”, bạn có thể nói “món này mình để sát Tết mua cũng được, giờ tủ lạnh chật quá con sợ hư đồ”. Nói về hậu quả thực tế sẽ dễ nghe hơn là phán xét.

Ba là chọn thời điểm nói chuyện. Đừng góp ý khi mọi người đang bận hoặc mệt. Một lúc rảnh, giọng nhẹ, có thể pha chút đùa như bạn vẫn hay làm. Không cần giải quyết hết vấn đề, chỉ cần hạ nhiệt.

Bốn là tự bảo vệ cảm xúc của chính bạn. Khi thấy không khí bắt đầu căng, bạn có quyền tạm rút lui: ra ngoài đi bộ, nghe nhạc, làm việc riêng. Không phải trốn tránh, mà là tránh để mình bị cuốn vào vòng xoáy cáu gắt. Một người giữ được bình tĩnh thường giúp cả nhà dịu lại, dù âm thầm.

Cuối cùng, hãy nhớ một điều rất quan trọng: Tết không cần hoàn hảo để có ý nghĩa. Rất nhiều gia đình đánh đổi niềm vui bằng sự mệt mỏi chỉ để “cho đúng Tết”. 

Câu đùa “mẹ có 9 tháng thôi” của bạn thực ra rất thương. Hãy giữ sự hài hước đó, nhưng nhớ dùng nó để xoa dịu chứ không phải để phê phán nhé. Nếu bạn giữ được thái độ nhẹ nhàng, bớt tranh hơn thua, thì chính bạn đang góp phần tạo ra một cái tết dễ thở hơn cho tất cả mọi người rồi.

Chúc gia đình bạn đón xuân vui vẻ!

Câu hỏi liên quan

• Phát hiện u tuyến thượng thận lymphoma trên MRI: Tôi cần làm gì tiếp theo?
• Đặt stent 3 tháng, đi làm răng giả có an toàn không?
• Sau 3 tuần mổ phì đại tuyến tiền liệt vẫn tiểu không tự chủ, do đâu?