Da mặt bị dị ứng mỹ phẩm: Xử trí tại nhà thế nào?

Nhận biết da đang dị ứng mỹ phẩm

Dị ứng mỹ phẩm thường xuất hiện sau vài giờ đến vài ngày kể từ khi sử dụng sản phẩm mới. Các dấu hiệu thường gặp gồm:

- Da đỏ, nóng rát, châm chích

- Ngứa, khô căng bất thường

- Nổi mẩn li ti hoặc mụn nước nhỏ

- Da bong tróc, sạm màu

Trong đa số trường hợp, đây là phản ứng viêm da tiếp xúc kích ứng hoặc viêm da tiếp xúc dị ứng. Nếu không xử trí phù hợp, tình trạng viêm có thể kéo dài, làm suy yếu hàng rào bảo vệ da.

Ngưng ngay sản phẩm nghi ngờ gây kích ứng

Nguyên tắc đầu tiên là dừng ngay toàn bộ mỹ phẩm đang sử dụng, đặc biệt sản phẩm mới. Không nên cố “dùng tiếp xem có quen da không”, vì điều này có thể khiến phản ứng nặng hơn.

Sau khi ngưng sản phẩm, nên rửa mặt nhẹ nhàng bằng nước mát hoặc sữa rửa mặt dịu nhẹ, không chứa hương liệu, cồn hay chất tạo bọt mạnh. Tránh chà xát hoặc dùng máy rửa mặt trong giai đoạn da đang tổn thương.

Làm dịu da đúng cách tại nhà

Một số biện pháp có thể áp dụng tại nhà gồm:

1. Chườm mát:

Dùng khăn sạch thấm nước mát, vắt ráo rồi đắp lên vùng da bị đỏ khoảng 5–10 phút. Có thể lặp lại 2–3 lần/ngày để giảm nóng rát và sưng nhẹ.

2. Tối giản chăm sóc da:

Trong thời gian da phục hồi, chỉ nên dùng sản phẩm cơ bản: sữa rửa mặt dịu nhẹ và kem dưỡng ẩm phục hồi có thành phần đơn giản như ceramide, glycerin, panthenol. Tránh serum, tẩy tế bào chết, retinoid hoặc sản phẩm chứa acid.

3. Dưỡng ẩm đầy đủ:

Dưỡng ẩm giúp phục hồi hàng rào bảo vệ da, hạn chế mất nước qua da và giảm kích ứng. Nên chọn sản phẩm dành cho da nhạy cảm, không hương liệu, không màu.

4. Tránh nắng nghiêm ngặt:

Da đang viêm rất dễ tăng sắc tố sau viêm nếu tiếp xúc ánh nắng. Khi ra ngoài, nên che chắn kỹ. Nếu da quá nhạy cảm, có thể tạm thời hạn chế dùng kem chống nắng hóa học, ưu tiên chống nắng vật lý dịu nhẹ.

Có nên tự ý dùng thuốc bôi?

Một số trường hợp nhẹ có thể tự cải thiện sau 3–5 ngày nếu chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, nhiều người có thói quen tự ý mua thuốc bôi chứa corticoid để “hết đỏ nhanh”. Việc này có thể làm giảm triệu chứng tức thời nhưng tiềm ẩn nguy cơ mỏng da, giãn mạch, lệ thuộc thuốc nếu dùng không đúng chỉ định.

Nếu da sưng nhiều, ngứa dữ dội hoặc lan rộng, người bệnh nên đến khám chuyên khoa da liễu để được cân nhắc dùng thuốc kháng viêm, kháng dị ứng phù hợp.

Khi nào cần đi khám?

Cần đến cơ sở y tế khi có các dấu hiệu sau:

- Sưng phù mặt, môi hoặc mí mắt

- Nổi mụn nước nhiều, rỉ dịch

- Ngứa dữ dội, mất ngủ

- Tình trạng không cải thiện sau 5–7 ngày tự chăm sóc.

Trong những trường hợp này, bác sĩ có thể chỉ định thuốc uống kháng histamine, thuốc bôi kháng viêm ngắn ngày hoặc các biện pháp hỗ trợ khác.

Phòng ngừa dị ứng mỹ phẩm tái phát

Để hạn chế nguy cơ tái diễn, người dùng nên:

- Thử sản phẩm mới ở vùng da nhỏ (sau tai hoặc mặt trong cánh tay) trong 24–48 giờ trước khi dùng cho mặt.

- Không dùng quá nhiều sản phẩm mới cùng lúc.

- Ưu tiên mỹ phẩm có nguồn gốc rõ ràng, thành phần tối giản.

- Tránh “chạy theo trào lưu” sản phẩm khi chưa hiểu rõ loại da của mình.

Dị ứng mỹ phẩm phần lớn có thể cải thiện nếu xử trí sớm và đúng cách. Điều quan trọng là không hoang mang, không tự ý dùng thuốc mạnh khi chưa có chỉ định. Làn da cần thời gian để phục hồi, và sự kiên nhẫn chính là “liều thuốc” quan trọng nhất trong giai đoạn này.