6 lưu ý chọn, bảo quản thực phẩm an toàn cho bữa ăn hằng ngày
Thực phẩm đắt tiền, rau có sâu hay món ăn không có mùi lạ chưa chắc đã an toàn. Theo BS.CK2 Ngô Thị Bạch Yến - Phó Trưởng khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Y học cổ truyền TPHCM, lựa chọn nguyên liệu rõ nguồn gốc cần đi cùng bảo quản, chế biến đúng cách và ăn uống cân đối để bảo vệ sức khỏe.

Mỗi ngày, việc đi chợ, mua thực phẩm và chuẩn bị bữa ăn đều gắn với sức khỏe của cả gia đình. Giữa nhiều sản phẩm được bày bán, người tiêu dùng cần quan tâm đến nguồn gốc, chất lượng và điều kiện bảo quản, thay vì chỉ nhìn vẻ ngoài hoặc tin vào quảng cáo.
BS.CK2 Ngô Thị Bạch Yến hướng dẫn những lưu ý giúp người dân lựa chọn, sử dụng thực phẩm an toàn và bảo đảm dinh dưỡng.
1. Kiểm tra nguồn gốc, nhãn mác trước khi mua
Nên mua thực phẩm tại cơ sở kinh doanh uy tín, có điều kiện bảo quản phù hợp. Với sản phẩm đóng gói, cần đọc thông tin nhà sản xuất, ngày sản xuất, hạn sử dụng, thành phần và hướng dẫn bảo quản; đồng thời kiểm tra bao bì có còn nguyên vẹn hay không.
Khi có thể, ưu tiên sản phẩm có thông tin truy xuất nguồn gốc và chứng nhận chất lượng phù hợp. Không mua thực phẩm không rõ xuất xứ, có dấu hiệu hư hỏng hoặc được quảng cáo chất lượng nhưng thiếu thông tin kiểm chứng.
Nguồn gốc rõ ràng giúp người mua có thêm cơ sở kiểm tra và truy xuất thông tin khi cần thiết.
2. Chọn thực phẩm tươi, chú ý cách bày bán
Với rau, củ, quả, nên chọn loại còn tươi, không dập nát, thối hỏng, nấm mốc hoặc có mùi bất thường. Ưu tiên rau củ theo mùa, rõ nguồn gốc và rửa kỹ dưới vòi nước sạch trước khi chế biến.
Với thịt, cá và thực phẩm tươi sống, cần chú ý cả chất lượng lẫn điều kiện bảo quản. Thịt có màu sắc, mùi đặc trưng, không nhớt hoặc ôi thiu; cá được bảo quản đúng nhiệt độ, không có mùi lạ hay dấu hiệu phân hủy. Không mua thực phẩm bày bán trong điều kiện mất vệ sinh và hạn chế để thực phẩm tươi sống ở nhiệt độ phòng quá lâu.
Với thực phẩm chế biến sẵn, đóng gói, không sử dụng sản phẩm có bao bì phồng, rách, rò rỉ hoặc dấu hiệu biến chất. Ngoài hạn sử dụng, người mua cũng cần chú ý hàm lượng muối, đường và chất béo.
3. Ăn an toàn nhưng vẫn phải đủ chất, cân đối
Theo BS.CK2 Ngô Thị Bạch Yến, thực phẩm an toàn là điều kiện cần thiết, nhưng bữa ăn còn phải đa dạng và cân đối về dinh dưỡng.
Nên kết hợp các nhóm chất bột đường, chất đạm, chất béo, rau xanh và trái cây. Lựa chọn cá, thịt nạc, trứng, sữa, các loại đậu để cung cấp chất đạm; tăng cường rau xanh, trái cây phù hợp với nhu cầu.
Đồng thời, hạn chế thực phẩm nhiều muối, đường, chất béo bão hòa và thực phẩm siêu chế biến. Uống đủ nước theo độ tuổi, tình trạng sức khỏe và mức độ hoạt động.
Người cao tuổi, trẻ em, phụ nữ mang thai và người mắc bệnh mạn tính cần lựa chọn thực phẩm phù hợp với sức khỏe, đồng thời chú ý hơn đến an toàn thực phẩm.
4. Giữ sạch, tách sống - chín, bảo quản đúng cách
Thực phẩm có chất lượng tốt vẫn có thể trở nên không an toàn nếu bảo quản hoặc chế biến sai cách. Để phòng ngừa ngộ độc thực phẩm, cần nhớ:
Giữ sạch: Rửa tay bằng xà phòng trước khi chế biến, sau khi tiếp xúc thực phẩm sống và trước khi ăn. Thường xuyên vệ sinh dụng cụ, bề mặt chế biến.
Tách riêng thực phẩm sống và chín: Dùng dao, thớt và dụng cụ riêng để hạn chế nhiễm khuẩn chéo.
Nấu chín kỹ: Đặc biệt với thịt, gia cầm, trứng và thủy hải sản.
Bảo quản ở nhiệt độ phù hợp: Không để thức ăn đã nấu chín ở nhiệt độ phòng quá 2 giờ; bảo quản lạnh kịp thời thực phẩm dễ hư hỏng.
Dùng nước và nguyên liệu an toàn: Không sử dụng thực phẩm ôi thiu, nấm mốc hoặc biến chất, kể cả sau khi nấu lại.

5. Đừng nhầm “đắt tiền”, “có sâu” với an toàn
Một số quan niệm quen thuộc có thể khiến người mua chủ quan:
“Thực phẩm càng đắt càng an toàn”: Giá không phải tiêu chí duy nhất phản ánh chất lượng và mức độ an toàn.
“Rau có sâu là rau hoàn toàn sạch”: Hình thức bên ngoài không đủ để xác định dư lượng thuốc bảo vệ thực vật.
“Thực phẩm hữu cơ không cần rửa”: Thực phẩm hữu cơ vẫn có nguy cơ nhiễm vi sinh vật, cần được sơ chế đúng cách.
“Thức ăn nấu chín có thể để qua đêm bên ngoài”: Món ăn vẫn có thể bị nhiễm khuẩn nếu bảo quản không đúng nhiệt độ.
“Không có mùi lạ là chắc chắn an toàn”: Một số tác nhân gây bệnh không làm thay đổi rõ rệt mùi vị hoặc hình thức thực phẩm.
Vì vậy, cần đánh giá thực phẩm dựa trên nguồn gốc, chất lượng, điều kiện bảo quản và hướng dẫn sử dụng, thay vì chỉ dựa vào cảm quan.
6. Xây dựng thói quen tiêu dùng thực phẩm an toàn
Mỗi người có thể góp phần bảo vệ sức khỏe gia đình và cộng đồng bằng cách chủ động tìm hiểu thông tin, lựa chọn thực phẩm rõ nguồn gốc, ưu tiên nông sản đạt tiêu chuẩn chất lượng phù hợp và thực hiện đúng việc vệ sinh, bảo quản, chế biến.
Không sử dụng hoặc tiếp tay tiêu thụ thực phẩm không bảo đảm an toàn; đồng thời chia sẻ kiến thức với người thân để cùng hình thành thói quen mua sắm, ăn uống phù hợp.
Một bữa ăn lành mạnh bắt đầu từ nguyên liệu an toàn, được chế biến hợp vệ sinh và kết hợp cân đối về dinh dưỡng.
Thông tin biên tập
Tác giả
Đơn vị chịu trách nhiệm nội dung: AloBacsi
Bài viết có hữu ích với bạn?
Có thể bạn quan tâm
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ
Để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
