5 thói quen ăn uống tưởng vô hại nhưng có thể gây bệnh
Từ uống nước đá lạnh, ăn quá nhiều trứng đến tái sử dụng dầu ăn và nước mắm chấm thừa, nhiều thói quen quen thuộc có thể gây hại nếu lặp lại hoặc thực hiện không đúng cách. PGS.TS.BS Nguyễn Thị Bay - Chủ tịch Hội Đông Tây Y kết hợp TPHCM sẽ phân tích cụ thể những nguy cơ cần lưu ý sau đây.
Theo PGS.TS.BS Nguyễn Thị Bay, thức ăn, đồ uống để qua đêm, bảo quản kéo dài hoặc sử dụng lặp lại có thể gây hại nếu không được xử lý cẩn trọng. Câu “trăm thứ bệnh từ miệng mà ra” cho thấy thực phẩm có thể gây ra nhiều vấn đề sức khỏe.

1. Uống nước đá lạnh thường xuyên
Nước đá lạnh mang lại cảm giác giải khát khi cơ thể đang mệt hoặc khát. Tuy nhiên, nhiệt độ cơ thể luôn duy trì ở mức 36,5-37°C, trong khi nước đá lạnh có nhiệt độ dưới 10°C. Sự thay đổi nhiệt độ đột ngột sẽ tạo phản ứng tại chỗ ở miệng, thực quản và dạ dày.
Nước lạnh làm giảm xuất tiết các enzyme tiêu hóa, gây co mạch và co thắt cơ trơn. Nếu thói quen này lặp lại trong thời gian dài, các bệnh lý như viêm dạ dày, trào ngược và khó tiêu chức năng có thể xuất hiện. Khi quá khát, chúng ta có thể uống nước lạnh nhưng không nên duy trì thành thói quen thường xuyên.

2. Ăn quá nhiều trứng
Trứng là nguồn dinh dưỡng tốt và là loại đạm dễ tiêu hóa nhất. Người cao tuổi và phụ nữ sau sinh rất nên ăn trứng nhưng không nên ăn quá nhiều.
Nhu cầu protein mỗi ngày chỉ chiếm khoảng 20-25% khẩu phần. Nếu cơ thể được cung cấp thừa đạm, lượng đạm dư thừa sẽ sinh ra nitrosamine - một trong những yếu tố nguy cơ có thể gây ung thư. Vì vậy, ăn trứng đúng và đủ sẽ mang lại lợi ích, nhưng ăn thừa không thích hợp.

3. Sử dụng chất béo sai cách
Nhiều người lo ngại chất béo gây xơ vữa động mạch, đột quỵ mà quên rằng cơ thể vẫn cần chất béo tốt, tức chất béo không bão hòa, để cấu tạo màng tế bào và hòa tan các vitamin.
Tuy nhiên, dầu thực vật khi được dùng để chiên, nướng ở nhiệt độ cao sẽ biến thành chất béo bão hòa, còn gọi là chất béo xấu. Vì vậy, cần hạn chế thực phẩm chiên, nướng ở nhiệt độ cao.
Khẩu phần ăn cân đối gồm khoảng 50% tinh bột, 20% chất béo, 20% chất đạm; phần còn lại là chất xơ và vitamin từ rau, quả.

4. Tự ý sử dụng thuốc Nam và thuốc Bắc
Một dược liệu có đầy đủ hoạt chất, được chế biến, bảo quản đúng cách và sử dụng theo chỉ định của thầy thuốc mới được xem là thuốc. Ngược lại, dược liệu không có hoạt chất, thu hái không đúng thời điểm hoặc chưa qua sao tẩm, bào chế chỉ là “rác”. Sử dụng phải “rác” sẽ trở thành nguy cơ gây bệnh.
Người bệnh nghe theo lời truyền miệng rồi bỏ qua điều trị bằng y học hiện đại có thể làm mất “thời gian vàng” chữa bệnh. Vì vậy, cần đến những cơ sở y tế uy tín, đã được cơ quan chức năng kiểm định.

5. Tái sử dụng dầu ăn và nước mắm chấm thừa
Dầu mỡ chỉ cần chiên lại một lần đã tạo ra chất béo bão hòa, tức chất béo xấu, làm tăng cholesterol, triglyceride, gây gan nhiễm mỡ và bọc mỡ các cơ quan. Dầu thừa sau khi chiên cần được bỏ đi, không tiếp tục sử dụng.
Đũa đã tiếp xúc với miệng rồi đưa vào bát nước mắm có thể làm lây truyền vi khuẩn, virus từ khoang miệng của người này sang người khác. Khi nước mắm được để qua đêm ở môi trường bên ngoài hoặc trong tủ lạnh, vi khuẩn sẽ tiếp tục sinh sản. Vì vậy, nước mắm đã chấm và dầu ăn còn thừa sau bữa ăn bắt buộc phải bỏ, không sử dụng lại trong bữa sau.

Thực phẩm chỉ có lợi khi được lựa chọn, chế biến, bảo quản và sử dụng đúng cách; thiếu cẩn trọng có thể biến thói quen quen thuộc thành nguy cơ cho sức khỏe.
>>> Đọc thêm phần 1: Ăn cơm thừa, canh lạnh dễ gây ngộ độc, chưa thể kết luận gây ung thư
>>> Đọc thêm phần 3: “Có kiêng có lành” chỉ đúng khi kiêng theo chỉ định của bác sĩ
>>> Đọc thêm phần 4: 4 nguyên tắc bảo quản, sử dụng thức ăn thừa để tránh ngộ độc
Thông tin biên tập
Tác giả
Tham vấn y khoa
Đơn vị chịu trách nhiệm nội dung: AloBacsi
Bài viết có hữu ích với bạn?
Có thể bạn quan tâm
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ
Để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
