Hotline 24/7
08983-08983

PGS Nguyễn Lân Hiếu: Đã đến lúc xem lại kết luận "viêm dạ dày" khi nội soi

Hầu như ai đi nội soi cũng nhận kết quả “viêm dạ dày”, nhưng vì sao tỷ lệ này lại cao bất thường tại Việt Nam? Qua góc nhìn lâm sàng, PGS Nguyễn Lân Hiếu chỉ ra 3 nguyên nhân cốt lõi: từ tính chất định tính của hình ảnh soi, đặc điểm dịch tễ HP, đến tâm lý “ghi cho an toàn” của bác sĩ. Bài viết của phó giáo sư đưa ra tiêu chuẩn khoa học để hạ bút kết luận chính xác hơn.

Chắc ai cầm kết quả soi dạ dày của mình hay người thân đều có bối rối trước kết luận “viêm dạ dày”. Còn bác sĩ lâm sàng chuyên khoa khác như tôi luôn có câu hỏi trong đầu, sao người Việt Nam bị viêm dạ dày nhiều thế!

Chính vì vậy tôi thử tìm hiểu và thấy được 3 nguyên nhân chính như sau:

Thứ nhất, khi nội soi, bác sĩ nhìn bằng mắt qua camera, chỉ cần niêm mạc dạ dày hơi đỏ hơn bình thường, hơi sưng nề, có ít dịch nhầy, có vài nốt sần nhỏ là đã được xếp vào dạng viêm. Do đó kết luận này là định tính mà niêm mạc dạ dày rất nhạy cảm nên chỉ cần ăn cay, thức khuya, stress, uống rượu bia, uống thuốc giảm đau, hay đơn giản là nhịn ăn trước soi lâu quá cũng có thể bị đỏ lên.

Thứ hai, tỷ lệ nhiễm H. pylori ở người Việt rất cao. Vi khuẩn này sống dưới lớp nhầy dạ dày và gây phản ứng viêm mạn tính mức độ nhẹ, kéo dài nhiều năm mà không có triệu chứng.

Vì thế khi soi, hình ảnh viêm mạn tính nhẹ là... bình thường theo nghĩa dịch tễ. Bác sĩ kết luận viêm cũng chẳng ai kiện được!

Thứ ba, chính là do ý chí chủ quan của các bác sĩ nội soi Việt Nam. Trên thê giới nếu niêm mạc chỉ hơi đỏ nhẹ không có loét, bác sĩ có thể ghi là "niêm mạc dạ dày hồng" hoặc "không có tổn thương đáng kể". Ở Việt Nam, tâm lý chung là ghi "viêm" cho an toàn - vừa để bệnh nhân chú ý điều chỉnh lối sống, vừa hợp lý cho bảo hiểm và ở một số cơ sở y tế "lôm côm" có thể kê thêm 3-4 loại thuốc bổ, chống trào ngược...

Vậy khi nào mới nên ghi viêm dạ dày trong kết luận nội soi? Đây là câu hỏi khó cần các bác sĩ nội soi của chúng ta thống nhất trên nguyên tắc khoa học (theo phân loại Sydney). Nguyên tắc đó là chỉ kết luận VIÊM DẠ DÀY khi có một trong những dấu hiệu sau:

  • Thứ nhất, thấy loét, trợt chảy máu, hoặc niêm mạc teo thấy rõ mạch máu dưới niêm mạc.

  • Thứ hai, xuất hiện biến đổi dị sản ruột hoặc loạn sản- những tổn thương có nguy cơ gây ung thư.

  • Thứ ba, có bằng chứng vi thể (mô bệnh học): Kết quả sinh thiết xác định rõ mật độ tế bào viêm thâm nhiễm (Lympho bào, bạch cầu đa nhân) và mức độ teo tuyến/dị sản ruột.

Cuối cùng, tại Việt Nam khi tỷ lệ nhiễm HP rất cao, chúng ta có thể kết luận viêm dạ dày khi test H. pylori dương tính kết hợp với biến đổi màu sắc/hình thái niêm mạc đặc trưng.

Mong bài viết của một ông "ngoại đạo" như tôi giúp cho các bác sĩ nội soi cân nhắc khi hạ bút phê kết luận VIÊM DẠ DÀY, mô tả màu sắc niêm mạc và các tổn thương đi kèm đâu có giảm giá trị của thủ thuật này đúng không các bạn.

Thông tin biên tập

Ngày đăng: 15:44, 28/07/2026

Đơn vị chịu trách nhiệm nội dung: AloBacsi

Đối tác AloBacsi

Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ

Để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình

Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình

hoàn toàn MIỄN PHÍ

Khám bệnh online

X