Người dân sẽ được khám, xét nghiệm gì trong chương trình miễn phí toàn dân từ 2026?

Từ năm 2026, người dân trên cả nước sẽ từng bước được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất 1 lần mỗi năm. Không chỉ khám lâm sàng tổng quát, chương trình còn bao gồm nhiều xét nghiệm quan trọng như đường huyết, chức năng gan thận, công thức máu, X-quang tim phổi… giúp phát hiện sớm các bệnh lý nguy hiểm như tim mạch, đái tháo đường, lao phổi hay ung thư.

Chiều 12/5, Bộ Y tế công bố hướng dẫn chuyên môn khám sức khỏe định kỳ miễn phí cho người dân trên toàn quốc theo Chỉ thị 17 của Thủ tướng Chính phủ. Đây được xem là bước chuyển lớn của ngành y tế từ “chữa bệnh” sang “phòng bệnh”, hướng đến phát hiện sớm nguy cơ bệnh tật và giảm gánh nặng chi phí điều trị.

Theo hướng dẫn mới, người từ đủ 18 tuổi trở lên sẽ được khám lâm sàng tổng quát gồm đo huyết áp, khám nội khoa, tai mũi họng, khai thác tiền sử bệnh… cùng các xét nghiệm cơ bản như công thức máu, đường huyết, chức năng gan thận, xét nghiệm nước tiểu và chụp X-quang tim phổi. Nếu phát hiện dấu hiệu nghi ngờ lao phổi, u phổi hoặc bệnh lý nguy hiểm khác, cơ sở y tế sẽ chỉ định xét nghiệm chuyên sâu hoặc chuyển tuyến sớm.

Trẻ dưới 6 tuổi được khám theo hướng dẫn riêng của Bộ Y tế, bao gồm theo dõi phát triển thể chất, dinh dưỡng và tầm soát một số rối loạn phát triển. Nhóm từ 6 đến dưới 18 tuổi được khám đầy đủ các chuyên khoa lâm sàng theo mẫu khám học đường, các xét nghiệm chỉ thực hiện khi có chỉ định của bác sĩ hoặc theo nhu cầu tự nguyện. Lao động nữ sẽ được khám phụ khoa theo danh mục riêng.

Ngoài nhóm dân cư chung, nhiều đối tượng đặc thù tiếp tục áp dụng tiêu chuẩn khám sức khỏe chuyên ngành hiện hành. Trong đó, cán bộ sử dụng mẫu phiếu và tiêu chuẩn phân loại sức khỏe riêng của Bộ Y tế; lực lượng thuộc Bộ Quốc phòng và Bộ Công an thực hiện theo quy định riêng của từng bộ. Học sinh khám sức khỏe theo quy định y tế trường học; người hành nghề lái xe áp dụng tiêu chuẩn sức khỏe dành cho tài xế; nhân viên hàng không, ngành đường sắt và thuyền viên tàu biển tiếp tục khám theo bộ tiêu chuẩn chuyên ngành riêng.

Theo lộ trình, từ năm 2026 chương trình sẽ ưu tiên người cao tuổi, hộ nghèo, người khuyết tật, người mắc bệnh mạn tính và người dân vùng sâu vùng xa; đến năm 2028 sẽ mở rộng cho toàn dân.

Sau mỗi lần khám, kết quả sẽ được tích hợp vào hồ sơ sức khỏe điện tử cá nhân nhằm xây dựng cơ sở dữ liệu quản lý sức khỏe quốc gia theo vòng đời. Bộ Y tế cũng yêu cầu các địa phương chủ động sắp xếp lịch khám phù hợp để tránh quá tải và tạo thuận lợi cho người dân tiếp cận dịch vụ.