Hở van tim có cần phẫu thuật không, uống thuốc khỏi không?
Nếu bạn hoặc người thân vừa nhận kết quả chẩn đoán “hở van tim”, đừng quá hoảng sợ! Rất nhiều người nghe đến từ này là nghĩ ngay đến cảnh phải lên bàn mổ mạo hiểm. Tuy nhiên, trên thực tế: Không phải ai bị hở van tim cũng cần phẫu thuật.
Để dễ hình dung, quả tim của chúng ta giống như một căn nhà có các cánh cửa một chiều (gọi là van tim) giúp máu chảy đúng hướng.
Khi cánh cửa này bị khép không kín (hở van), một chút máu sẽ chảy ngược lại.
Quả tim sẽ phải làm việc “vất vả” hơn một chút để bù lại lượng máu đó.
Tùy thuộc vào “độ hở” của cánh cửa này rộng hay hẹp mà bác sĩ sẽ có cách xử lý hoàn toàn khác nhau.
1. Bác sĩ dựa vào đâu để chọn cách điều trị cho bạn?
Khi đi khám, bác sĩ không bao giờ quyết định “mổ hay không” chỉ trong vài giây. Họ sẽ cân nhắc 5 yếu tố quan trọng:
- Mức độ hở van: Được chia làm 4 nấc từ nhẹ đến nặng: 1/4 (nhẹ), 2/4 (trung bình), 3/4 (nặng) và 4/4 (rất nặng).
- Triệu chứng của bạn: Bạn có hay mệt mỏi, leo cầu thang bị hụt hơi, khó thở khi nằm ngủ hoặc bị sưng phù chân hay không?
- Sức khỏe quả tim (trên kết quả siêu âm): Quả tim đã bị giãn to chưa? Khả năng bóp máu của tim còn tốt không?
- Nguyên nhân hở van: Do van bị thoái hóa theo tuổi tác, do viêm nhiễm (thấp tim) hay do đứt dây dằng?
- Tuổi tác & bệnh nền: Bạn bao nhiêu tuổi, có bị tiểu đường, cao huyết áp hay bệnh phổi đi kèm không?
2. Khi nào người bệnh chỉ cần theo dõi định kỳ?
Nếu kết quả siêu âm ghi nhận bạn bị hở van nhẹ (1/4 đến 2/4) và cơ thể hoàn toàn bình thường, không khó thở, không mệt mỏi, chúc mừng bạn: Bạn chưa cần phải uống thuốc hay mổ xẻ gì cả!
Việc bạn cần làm lúc này rất đơn giản:
- Đi khám định kỳ: Siêu âm tim khoảng 6 - 12 tháng/lần để theo dõi xem van có bị hở nặng thêm không.
- Sống lành mạnh: Ăn giảm mặn (bớt muối), hạn chế rượu bia, không hút thuốc lá, tập thể dục nhẹ nhàng (như đi bộ) và giữ tinh thần thoải mái.
3. Thuốc tây có chữa KHỎI HẲN hở van tim không?
Câu trả lời ngắn gọn là: KHÔNG.
Thuốc không thể làm lành hay đóng kín lại lá van đã bị rách hoặc bị giãn. Nếu lá van đã hư hỏng, không có loại thuốc nào biến nó trở lại lành lặn như cũ được.
Tuy nhiên, thuốc lại đóng vai trò cực kỳ quan trọng:
- Thuốc đóng vai trò như “người trợ lý” giúp tim làm việc nhẹ nhàng hơn.
- Thuốc hạ áp/giãn mạch: Giúp máu lưu thông dễ dàng, giảm tải cho tim.
- Thuốc lợi tiểu: Giúp giảm tích nước, bớt sưng phù chân và bớt khó thở.
- Thuốc chống đông: Ngăn ngừa hình thành cục máu đông gây đột quỵ.
4. Khi nào bắt buộc phải phẫu thuật hoặc can thiệp?
Bác sĩ sẽ chỉ định mổ hoặc can thiệp kỹ thuật cao khi rơi vào các trường hợp sau:
- Hở van quá nặng (3/4 hoặc 4/4) khiến bạn thường xuyên bị khó thở, mệt mỏi kéo dài, đau ngực.
- Hở van nặng dù chưa thấy triệu chứng rõ rệt, nhưng siêu âm ghi nhận quả tim bắt đầu bị giãn to hoặc chức năng co bóp bị suy giảm.
- Trường hợp cấp cứu: Dây dằng van tim đột ngột bị đứt hoặc van bị rách do nhiễm trùng nặng.
5. Các phương pháp điều trị hở van tim phổ biến hiện nay
1. Uống thuốc
Dùng thuốc hằng ngày theo đơn
Người hở nhẹ - trung bình, hoặc hỗ trợ trước/sau mổ.
2. Sửa van tim
Mổ để khâu, tái tạo lại lá van tự nhiên
Ưu tiên hàng đầu khi van còn sửa được vì giữ lại được van thật.
3. Thay van tim
Thay bằng van cơ học (bền trọn đời nhưng phải uống thuốc chống đông suốt đời) hoặc van sinh học (dùng 10-15 năm)
Áp dụng khi van đã hư hỏng quá nặng, không thể sửa được nữa.
4. Can thiệp qua ống catheter (Ít xâm lấn)
Không cần mổ phanh lồng ngực. Luồn ống nhỏ từ mạch máu ở đùi lên tim để kẹp hoặc thay van
Thích hợp cho người cao tuổi, sức khỏe yếu, nhiều bệnh nền, nguy cơ mổ mở cao.
Khi nào cần nhập viện ngay?
Nếu bị hở van tim, điều quan trọng nhất là khám định kỳ đúng hẹn và tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa. Đừng quá lo lắng nhưng cũng không được chủ quan. Khi thấy các dấu hiệu bất thường như tự nhiên khó thở nhiều hơn, sưng chân, đau ngực hoặc nhịp tim đập loạn xạ, hãy đến bệnh viện ngay!
Thông tin biên tập
Tác giả
Đơn vị chịu trách nhiệm nội dung: AloBacsi
Bài viết có hữu ích với bạn?
Có thể bạn quan tâm
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ
Để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình
