BS Calvin Q. Trịnh giải thích: Vì sao chỉ ngồi mà cũng bị thoát vị đĩa đệm

Vì sao ngày càng nhiều người bị thoát vị đĩa đệm?

Theo BS Calvin Q Trịnh – Trung tâm phục hồi chức năng và hình thể HMR, khi đã được chẩn đoán “thoát vị đĩa đệm”, điều đó có nghĩa là vòng xơ của đĩa đệm đã rách, nhân nhầy bên trong thoát ra ngoài và có thể chèn ép vào rễ thần kinh hoặc tủy sống.

Khác với tình trạng lồi hoặc phình đĩa đệm ở giai đoạn sớm, thoát vị đĩa đệm thường không thể phục hồi hoàn toàn về trạng thái ban đầu. Vì vậy, việc hiểu đúng nguyên nhân và cơ chế gây bệnh rất quan trọng để kiểm soát đau và hạn chế bệnh tiến triển nặng hơn.

Thoát vị đĩa đệm không xuất hiện “qua một đêm”

BS Calvin Q Trịnh cho biết, thoát vị đĩa đệm không phải do “xui rủi” hay chỉ xảy ra ở người lao động nặng. Đây là hậu quả của một quá trình kéo dài nhiều năm.

Cơ thể con người luôn chịu tác động của trọng lực. Đầu và cột sống không “đổ sập” xuống là nhờ hệ cơ và dây chằng liên tục hoạt động để giữ tư thế. Tuy nhiên, với thói quen cúi đầu xem điện thoại, ngồi máy tính nhiều giờ, lái xe lâu hoặc ngồi sai tư thế, các nhóm cơ phải làm việc quá tải ngày này qua ngày khác.

Ban đầu, người bệnh chỉ xuất hiện các cơn đau cơ năng như đau cổ, đau vai gáy hoặc đau thắt lưng thoáng qua. Nhưng theo thời gian, tình trạng mất cân bằng cơ sẽ làm thay đổi trục khớp và đường cong sinh lý cột sống.

Đây là lý do nhiều người xuất hiện các biểu hiện như đầu chúi ra trước, cổ rùa, lưng gù, vai lệch hoặc lưng võng bụng ưỡn.

Vì sao điều trị xong vẫn đau tái đi tái lại?

Theo BS Calvin Q Trịnh, nhiều phương pháp điều trị hiện nay chủ yếu tập trung giảm triệu chứng như massage, kéo giãn, máy vật lý trị liệu hoặc dùng thuốc giảm đau.

Các phương pháp này có thể giúp cơ giãn ra, tăng biên độ vận động và giảm đau tạm thời. Tuy nhiên, nếu nguyên nhân gốc rễ là mất cân bằng cơ và sai lệch trục cột sống chưa được điều chỉnh thì cơ thể vẫn tiếp tục phản ứng theo cơ chế “tự vệ”.

Cụ thể, các nhóm cơ sẽ co cứng lại để hạn chế vận động nhằm tránh tổn thương thêm. Chính sự co cứng này tiếp tục gây đau.

Điều nguy hiểm là sau khi giảm đau, nhiều người lầm tưởng bệnh đã khỏi nên tiếp tục duy trì lối sống cũ. Đến khi chụp MRI sau vài năm, đĩa đệm đã thoát vị thực sự.

“Nhiều bệnh nhân rất ngạc nhiên vì nghĩ mình không lao động nặng, không tập gym hay không thừa cân thì sẽ không bị thoát vị đĩa đệm”, BS Calvin chia sẻ.

Ngồi nhiều gây hại cho cột sống như thế nào?

Đối với vùng thắt lưng, cột sống là trục chịu lực chính của thân trên.

Khi đứng, lực từ cơ thể được phân tán xuống khung chậu, đùi, cẳng chân rồi đến bàn chân. Nhưng khi ngồi, chuỗi phân tán lực này bị thay đổi. Phản lực từ mặt ghế tác động trực tiếp lên khung chậu trong khi trọng lượng thân trên vẫn đè xuống cột sống, khiến đĩa đệm chịu áp lực lớn hơn.

Ngoài ra, việc ngồi quá lâu khiến các cơ vùng lưng – chậu – đùi thích nghi với tư thế gập hông 90 độ. Khi đứng dậy, các cơ co ngắn sẽ kéo khung chậu xoay ra trước, làm thay đổi đường cong sinh lý cột sống thắt lưng, gây tình trạng lưng võng bụng ưỡn, còn gọi là hội chứng chéo dưới.

Khi đó, cơ thể tiếp tục tăng co cơ để “bảo vệ” cột sống, vô tình tạo thêm áp lực lên đĩa đệm.

Thoát vị đĩa đệm nguy hiểm ra sao?

Khi đĩa đệm thoát vị và chèn ép thần kinh, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng như tê, nóng rát, châm chích, đau lan hoặc yếu cơ.

Nặng hơn, người bệnh có thể bị teo cơ, giảm khả năng vận động, thậm chí hội chứng chùm đuôi ngựa gây liệt hai chân, rối loạn tiểu tiện và mất kiểm soát đại tiểu tiện.

BS Calvin Q Trịnh lưu ý, có những trường hợp thoát vị trung tâm giai đoạn đầu triệu chứng rất ít nên người bệnh chủ quan. Nhưng khi biểu hiện nặng thì việc điều trị trở nên khó khăn hơn rất nhiều.

Hiểu đúng để phòng và sống chung với bệnh

Theo BS Calvin Q Trịnh, điều quan trọng không chỉ là giảm đau mà phải hiểu được cơ chế gây bệnh để điều chỉnh tư thế, cân bằng cơ và thay đổi lối sống.

“Kiến thức đúng về bệnh sẽ giúp chúng ta có hướng phòng ngừa và điều trị đúng cách, thay vì chỉ xử lý phần ngọn rồi để bệnh âm thầm tiến triển”, BS Calvin nhấn mạnh.