Hotline 24/7
08983-08983

Bệnh hô hấp tấn công trẻ khi giao mùa: Khó thở, tím tái, li bì cần đi viện ngay

RSV và cúm mùa có thể khởi đầu bằng những triệu chứng hô hấp nhưng diễn tiến đến viêm phổi, suy hô hấp ở một số trẻ. Theo chuyên gia Bệnh viện Bạch Mai, phụ huynh cần quan sát nhịp thở, khả năng ăn uống và mức độ tỉnh táo của trẻ, thay vì chỉ dựa vào nhiệt độ để đánh giá bệnh.

RSV và cúm mùa có biểu hiện khác nhau

Thời tiết chuyển mùa là thời điểm nhiều bệnh hô hấp ở trẻ gia tăng. Trẻ sơ sinh, trẻ dưới 2 tuổi, trẻ sinh non hoặc có bệnh nền có nguy cơ diễn biến nặng cao hơn.

TS.BS Nguyễn Thành Nam - Giám đốc Trung tâm Nhi khoa, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, hệ hô hấp của trẻ nhỏ chưa phát triển hoàn thiện, đường thở có kích thước hẹp. Tình trạng phù nề, tăng tiết dịch nhầy hoặc co thắt có thể ảnh hưởng đáng kể đến việc lưu thông không khí.

RSV là một trong những nguyên nhân phổ biến gây viêm tiểu phế quản và viêm phổi ở trẻ nhỏ. Bệnh thường bắt đầu với sổ mũi, nghẹt mũi, ho, sốt nhẹ, sau đó có thể xuất hiện khò khè, thở nhanh và khó thở. Khi các tiểu phế quản bị viêm, phù nề và hẹp lại, trẻ có thể co kéo lồng ngực, khó bú hoặc ăn.

Trong khi đó, cúm mùa thường khởi phát đột ngột với sốt, ho, đau họng, đau đầu, đau mỏi cơ thể và mệt mỏi. Trẻ nhỏ còn có thể nôn, tiêu chảy, bỏ ăn hoặc bỏ bú.

Cả RSV và cúm đều có thể gây viêm phổi, suy hô hấp. Vì vậy, sốt ít hay nhiều không phải là căn cứ duy nhất để nhận định bệnh nặng hoặc nhẹ.

Khi trẻ khó thở, tím tái hoặc li bì, phụ huynh cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay, không chờ đến sáng - Ảnh minh họa.

Quan sát nhịp thở và nhận biết dấu hiệu cần cấp cứu

Phụ huynh có thể quan sát lồng ngực hoặc bụng, đếm số lần trẻ thở trong một phút, tốt nhất khi trẻ bình tĩnh hoặc đang ngủ.

Nếu trẻ thở nhanh hơn bình thường theo lứa tuổi, đặc biệt kèm co kéo lồng ngực, phập phồng cánh mũi, khò khè hoặc tím tái, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được đánh giá.

Thở rút lõm lồng ngực là dấu hiệu đáng lưu ý: mỗi lần hít vào, vùng dưới xương sườn hoặc giữa các xương sườn lõm vào rõ rệt. Đây là biểu hiện trẻ phải tăng công hô hấp và có nguy cơ suy hô hấp.

Theo chuyên gia, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay khi có những dấu hiệu:

- Khó thở rõ, thở gắng sức, rút lõm lồng ngực, phập phồng cánh mũi hoặc rên khi thở.

- Môi, lưỡi hoặc da chuyển màu xanh tím.

- Li bì, khó đánh thức, đáp ứng kém hoặc kích thích bất thường.

- Bỏ bú, không thể uống, có dấu hiệu mất nước hoặc nôn nhiều.

- Có khoảng ngừng thở, thở ngắt quãng hoặc khó thở tăng nhanh.

- Co giật hoặc sốt kèm tình trạng toàn thân bất thường.

Với trẻ sơ sinh, sinh non hoặc có bệnh nền tim phổi, biểu hiện ban đầu đôi khi không điển hình và bệnh có thể diễn tiến nhanh.

Phụ huynh không nên tự đánh giá mức độ nặng chỉ bằng một chỉ số. Bác sĩ cần kết hợp nhịp thở, tình trạng oxy máu, mức độ tỉnh táo, khả năng ăn uống và các dấu hiệu khác để quyết định điều trị.

Trẻ nhỏ, đặc biệt trẻ dưới 2 tuổi, sinh non hoặc có bệnh nền, có nguy cơ diễn biến nặng khi mắc RSV, cúm mùa - Ảnh minh họa.

Phòng bệnh và không tự ý dùng kháng sinh

Trẻ từ 6 tháng tuổi trở lên có thể được tiêm vắc xin cúm theo khuyến cáo. Việc tiêm nhắc lại định kỳ cần được duy trì vì virus cúm biến đổi và khả năng bảo vệ của vắc xin giảm dần theo thời gian.

Đối với RSV, đã có các biện pháp dự phòng miễn dịch cho một số nhóm đối tượng, tùy khuyến cáo và khả năng tiếp cận tại từng quốc gia, cơ sở y tế. Các biện pháp gồm vắc xin cho phụ nữ mang thai ở thời điểm phù hợp và kháng thể đơn dòng dự phòng cho trẻ thuộc nhóm chỉ định. Gia đình cần trao đổi với bác sĩ để lựa chọn phù hợp.

Bên cạnh đó, cần rửa tay thường xuyên, hạn chế trẻ tiếp xúc với người mắc bệnh hô hấp, giữ môi trường thông thoáng và không để trẻ tiếp xúc với khói thuốc lá.

Không tự ý dùng kháng sinh cho trẻ. Kháng sinh không điều trị được virus RSV hay cúm, chỉ sử dụng khi có chỉ định của bác sĩ, chẳng hạn khi có bằng chứng hoặc nghi ngờ nhiễm khuẩn cần điều trị.

Thông tin biên tập

Tác giả

Nguồn: Bệnh viện Bạch Mai
Ngày đăng: 22:35, 05/10/2026

Đơn vị chịu trách nhiệm nội dung: AloBacsi

Đối tác AloBacsi

Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ

Để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình

Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình

hoàn toàn MIỄN PHÍ

Khám bệnh online

X