Hotline 24/7
08983-08983

Bàn chân bẹt: Khi nào cần khám, có phải dùng đế lót?

Thấy con có lòng bàn chân phẳng, nhiều cha mẹ lo trẻ bị bàn chân bẹt và vội tìm mua đế chỉnh hình. Tuy nhiên, vòm chân thấp chưa chắc là bệnh lý. Đau, hạn chế vận động và biến dạng tăng dần mới là những dấu hiệu cần chú ý.

Quan sát bàn chân con khi đứng, thấy phần vòm phía trong thấp hoặc gần sát mặt đất, cha mẹ dễ băn khoăn: Liệu con có đi lại bình thường? Có cần mang giày chỉnh hình ngay để tránh ảnh hưởng về sau?

Theo ThS.BS Trần Đức Viễn - chuyên khoa Chấn thương chỉnh hình, không thể kết luận bàn chân bẹt cần điều trị chỉ từ hình dáng bên ngoài. Bác sĩ cần xem xét tuổi, triệu chứng, khả năng vận động, độ mềm dẻo của bàn chân và mức độ biến dạng.

Trẻ có vòm chân thấp chưa chắc cần điều trị

Ở trẻ dưới khoảng 5-7 tuổi, vòm phía trong bàn chân thường chưa phát triển hoàn chỉnh. Cơ, dây chằng và các mô mềm còn tương đối mềm mại; lớp mỡ ở lòng bàn chân cũng khiến vòm chân trông thấp hơn.

Vì vậy, phần lớn trẻ nhỏ có bàn chân bẹt mềm dẻo, không đau và vẫn vận động bình thường không cần điều trị đặc hiệu. Cha mẹ nên theo dõi sự phát triển, thay vì tìm cách chỉnh chân chỉ vì thấy vòm thấp.

“Mềm dẻo” có thể hiểu là hình dạng bàn chân còn thay đổi được theo tư thế, khác với bàn chân cứng, ít linh hoạt. Việc phân biệt cần được bác sĩ đánh giá, không nên chỉ dựa vào một dấu chân in trên giấy hay ảnh chụp bằng điện thoại.

Bác sĩ Viễn cũng lưu ý, khi đứng và đi, vòm chân có thể hạ xuống để hấp thụ và truyền lực. Đây là một phần của hoạt động bình thường, nên vòm thấp đơn thuần chưa đủ để xác định bệnh.

Điều đáng quan tâm hơn là trẻ có đau, mỏi chân hoặc giảm khả năng chạy nhảy hay không. Chẳng hạn, một trẻ trước đây thích vui chơi nhưng dần tránh vận động, thường xuyên than đau chân cần được khám để tìm nguyên nhân, thay vì mặc nhiên cho rằng do bàn chân bẹt.

Những dấu hiệu nên đi khám

Trẻ em và người lớn nên được bác sĩ đánh giá khi có một hoặc nhiều biểu hiện:

- Đau, mỏi bàn chân hoặc cổ chân kéo dài, tái diễn.

- Đi bộ, chạy nhảy hoặc chơi thể thao khó hơn trước.

- Một bàn chân bẹt rõ hơn bên còn lại.

- Bàn chân ngày càng biến dạng, cứng hoặc hạn chế vận động.

- Khó nhón gót bằng một chân.

- Đau ở mặt trong cổ chân.

Đặc biệt, ở người trưởng thành, bàn chân trước đây bình thường nhưng bắt đầu bẹt dần, kèm đau hoặc yếu mặt trong cổ chân cần được kiểm tra. Tình trạng này có thể liên quan đến gân chày sau và hệ thống dây chằng nâng đỡ vòm chân.

Đánh giá bàn chân bẹt không chỉ là đo độ cao của vòm. Bác sĩ còn kiểm tra các khớp, trục gót chân, gân và dây chằng. Khi cần thiết, X-quang bàn chân lúc đứng chịu lực giúp đánh giá sự sắp xếp của xương và mức độ biến dạng.

Đế lót có thể hỗ trợ, không phải cách “nâng vòm vĩnh viễn”

Theo bác sĩ Viễn, đế lót có thể được chỉ định ở một số trường hợp có triệu chứng, nhằm hỗ trợ bàn chân, phân bố lại lực tỳ và giảm đau. Tuy nhiên, không có bằng chứng cho thấy đế lót làm thay đổi vĩnh viễn hình dạng bàn chân.

Không có một mẫu đế phù hợp cho tất cả người bị bàn chân bẹt. Đế quá cứng hoặc thiết kế không phù hợp có thể làm tăng điểm tỳ, gây khó chịu. Vì vậy, không nên tự mua theo quảng cáo “chữa khỏi bàn chân bẹt” hoặc “nâng vòm vĩnh viễn”.

Điều trị còn có thể gồm điều chỉnh hoạt động, lựa chọn giày phù hợp, tập tăng sức mạnh, kéo giãn những cấu trúc bị co rút và phục hồi chức năng. Một số trường hợp biến dạng đáng kể, đau kéo dài, giảm chức năng hoặc tiếp tục tiến triển dù đã điều trị bảo tồn phù hợp có thể cần được đánh giá để phẫu thuật.

Mục tiêu không phải tạo một vòm chân đẹp bằng mọi giá, mà là giúp người bệnh bớt đau, đi lại và vận động tốt hơn. Một bàn chân có vòm thấp nhưng hoạt động bình thường chưa chắc cần can thiệp; bàn chân gây đau hoặc ngày càng biến dạng thì không nên bỏ qua.

Thông tin biên tập

Tác giả

Nguồn: Hội y học Thể thao TPHCM
Ngày đăng: 16:45, 11/10/2026Cập nhật: 16:49, 11/10/2026

Đơn vị chịu trách nhiệm nội dung: AloBacsi

Đối tác AloBacsi

Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ

Để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình

Đăng ký nhận bản tin sức khoẻ để chủ động bảo vệ bản thân và gia đình

hoàn toàn MIỄN PHÍ

Khám bệnh online

X