Thuốc

Thực hư về thuốc giảm cân

Không cần tìm từ khóa, mà chỉ cần mở các trang mạng xã hội, như zalo, facebook, thì hàng loạt các loại thực phẩm chức năng (TPCN) giảm cân dạng viên, bột, cao, sâm, nước, trà... với tác dụng có thể giúp giảm 5-7kg tại nhà trong 1 tuần đến 10 ngày.
Dù quảng cáo là như vậy, nhưng thực hư tác dụng của những loại thực phẩm giảm cân này thế nào rất khó kiểm chứng.


Theo PGS.TS. Nguyễn Hữu Đức (Đại học Y dược TPHCM), khác với dược phẩm muốn lưu hành phải được chứng thực khoa học là có tác dụng trị bệnh thật sự và tương đối an toàn, còn TPCN thì không có yêu cầu khắt khe như thế, chỉ cần nhà sản xuất công bố chất lượng của sản phẩm, mà vì lợi ích của người tiêu dùng, trên nhãn, bao bì của TPCN bắt buộc phải ghi rõ: “Đây không phải là thuốc và không được dùng để thay thế thuốc chữa bệnh”. Cũng chính vì thế mà các loại TPCN khá dễ dàng được lưu hành. Nhưng cần lưu ý thêm, trong thị trường chế phẩm giảm cân nói riêng và TPCN nói chung hiện nay có sự lẫn lộn thật giả rất khó lường. Thậm chí một số sản phẩm đã bị cấm sử dụng do gây hại cho sức khỏe nhưng cho đến nay vẫn còn trôi nổi trên thị trường.

Trên thế giới, nhiều nước đã cảnh báo nhiều loại TPCN giảm cân gọi là thảo dược nhưng có chứa thuốc chống béo phì, thuộc loại nguy hiểm đã bị cấm (như fenfluramine, sibutramine, phenolphtalein) hoặc chứa thuốc Đông y có thể gây tai biến là ma hoàng (ephedra) và yêu cầu người tiêu dùng phải hết sức thận trọng xem xét kỹ tác dụng giảm cảm giác đói, gây chán ăn như thế nào, có thể thuộc loại nguy hiểm như đã nêu.

Một số thuốc trước đây rất được ưa chuộng dùng làm thuốc giảm cân chống béo phì, nhưng sau đó tỏ ra độc hại, đã bị cấm không được sử dụng nữa. Đó là  nhóm “dược phẩm chống mập do gây chán ăn” như phenmetrazin (obesitol), phentermin  (mirapront), isomeride, anorex, ponderal... Các thuốc này ngoài tính kích thích (làm mất ngủ) còn thêm tác dụng gây chán ăn, được dùng làm thuốc chống béo phì. Dùng thuốc ăn không được ngủ không được, đương nhiên sẽ làm giảm cân nhưng rất tác hại vì gây nghiện (giống như ma túy do là các dẫn chất của thuốc kích thích amphetamin) và hại tim mạch.

Mặc dù vậy, hiện nay vẫn có chế phẩm trộn chất cấm để có tác dụng giảm cân. Chẳng hạn như thuốc tiêm giảm cân chứa chất phosphatidylcholin được quảng cáo là có tác dụng phân hủy tế bào mỡ. Nhưng nếu chất này dùng đường tiêm chỉ có nguy cơ chuốc lấy sự nguy hại chứ không có tác dụng làm “tan mỡ” hay giảm cân, chống béo phì.

Đã không ít người vì muốn giảm cân nhanh chóng, dễ dàng nên sẵn sàng bỏ ra bạc triệu mua, sử dụng các chế phẩm mà rốt lại “tiền mất tật mang”. Nhiều người không nhận được kết quả như mong muốn: cân nặng không giảm hoặc giảm cân nhưng đi tiêu nhiều do có chứa thuốc xổ hoặc có loại thuốc giảm cân chứa đại hoàng hay phan tả diệp. Những loại này khiến người sử dụng mệt mỏi và sau khi ngưng sử dụng TPCN giảm cân thì cân nặng tăng trở lại như cũ, thậm chí là tăng nhiều hơn.

Theo PGS. Đức, ngoại trừ một số trường hợp bị béo phì do bệnh (rối loạn chuyển hóa, nội tiết...) cần phải khám chữa bệnh mới cải thiện được. Còn đa số thừa cân béo phì là do có sự mất cân bằng 2 yếu tố trong cuộc sống: yếu tố dinh dưỡng và yếu tố vận động thể lực. Do đó, một người béo phì, muốn giảm cân phải đồng thời tác động đến 2 yếu tố: Chế độ dinh dưỡng thích hợp (ăn kiêng) và chế độ tập luyện thể dục thích hợp (thậm chí là tập luyện cật lực). Nếu không tác động đến 2 yếu tố này mà chỉ dùng chế phẩm nào đó để giảm cân “thần tốc” là quảng cáo thất thiệt hoàn toàn không đáng tin cậy.

Theo Phương Anh - Viện Y Học Ứng Dụng Việt Nam

Tin liên quan

Mới cập nhật

  • dung thuoc khang sinh viem hong de chua viem nieu dao

    Dùng thuốc kháng sinh viêm họng để chữa viêm niệu đạo?

    Cháu bắt đầu quan hệ với bạn gái cách đây khoảng 2 tháng. Trong lần đầu quan hệ cháu có dùng miệng quan hệ và sau đó bị viêm họng nặng nhưng sau đó uống kháng sinh khoảng 7 ngày thì khỏi. Một vài lần quan hệ sau, cháu có bị đi tiểu rắt nhưng 1- 2 ngày triệu chứng này cũng tự khỏi. Lần quan hệ gần đây nhất cách khoảng 15 ngày, sau quan hệ 3 - 4 hôm lại bị tiểu rắt và sáng dậy có 1 ít mủ nên cháu có đi phòng khám xét nghiệm. Nhưng xét nghiệm nước tiểu, soi dịch niệu đạo không có vi khuẩn lậu mà chỉ có tạp khuẩn và bạch cầu cao. Bác sĩ cho kháng sinh 7 ngày và dặn nếu 2 - 3 hôm nữa nếu thấy mủ thì đến buổi sáng sớm khám lại để lấy dịch niệu đạo chính xác hơn. Cháu cũng đưa bạn gái đi khám ở chỗ khác thì cũng thấy bạn gái bị viêm âm đạo phải đặt thuốc, không dõ bạn gái cháu không nắm được hay giấu cháu mà bảo không biết do vi khuẩn hay nấm gì (nhưng không phải lậu). Cháu uống thấy đỡ ra dịch nhưng vẫn đau rát nên 3 ngày sau đi khám ở viện Da liễu Hà Nội nhưng vào buổi chiều có ít dịch. Bác sĩ cho soi dịch, nuôi cấy lậu, nuôi cấy định danh vi khuẩn nhưng kết quả vẫn không có vi khuẩn được tìm ra. Bác sĩ chỉ bảo về uống nước râu ngô và bông mã đề. Sau khi uống hết thuốc kháng sinh 7 ngày cháu có uống thêm kháng sinh được kê vì bị viêm họng và cũng hy vọng kháng sinh này lần trước chữa viêm họng do lây từ người yêu thì lần này sẽ chữa được niệu đạo, nhưng viêm họng cháu đỡ rồi mà mấy hôm nay sáng dậy niệu đạo còn ra mủ đặc hơn, tuy nhiên đi tiểu lại đỡ rát hơn, ban ngày đi tiểu nhiều nên gần như hết rát. Do còn ra mủ buổi sáng nên thực sự cháu vẫn rất lo. Định 1-2 ngày nữa không đỡ sẽ đến viện da liễu TW khám lại. Mong có được tư vấn từ các bác sĩ.
    31/08/2019 09:01 Thuốc